Zondag bijltjesdag voor Duitse mastodonten

Ze hielden gisteravond allemaal nog een slagje om de arm, maar voor een aantal oudere Duitse politici was het zondag bijltjesdag.

BERLIJN - FDP-voorman Rainer Brüderle, een haantje van de eerste orde, zal niet meer terugkeren in de politiek, na het slechtste resultaat ooit dat zijn FDP behaalde. Brüderle, die er op de affiches van zijn partij al uitzag of hij zo was weggelopen bij Madame Tussaud, oogde gisteren ook in het echt grijs en grauw. Van zijn gebruikelijke machostoerheid was nog maar weinig over.


Naast Brüderle stond FDP-minister van Economie, Philipp Rösler, vanaf vandaag ook werkloos, en, nog erger, hij heeft ook geen zicht meer op een zetel in de Bondsdag. Rösler is nog jong, die krijgt wellicht nog een tweede kans.


Hetzelfde geldt voor Guido Westerwelle, de huidige minister van Buitenlandse Zaken. Tot gisteren nog op gelijke voet met lieden als John Kerry en Benjamin Netanyahu, deze week ontruimt hij zijn bureau.


Het ligt voor de hand dat ook Jürgen Trittin van de Groenen opstapt. Twee jaar geleden stond zijn partij nog op 24 procent in de peilingen, het resultaat gisteren kwam net iets boven de 8 procent uit. Trittin, en in mindere mate geldt dat ook voor zijn iets jongere collega Katrin Göring-Eckardt, is de aansluiting met de jonge achterban kwijt. Hij kampte bovendien met de spoken van een activistisch verleden, waarin hij voorstander was van 'geweldvrije' seksuele contacten tussen volwassen en kinderen.


Onduidelijk is wat SPD-voorman Peer Steinbrück gaat doen. Hij voldeed duidelijk niet als kandidaat voor de SPD. Hij begon dramatisch met opmerkingen over het 'te lage salaris van de bondskanselier' en over de goedkope wijn die hij niet wenste te drinken, later kreeg zijn campagne met zijn 'Klartext' wat meer vaart. Maar hij wist - als een man die tienduizenden euro's met spreekbeurten verdiende -nooit aansluiting te vinden met de traditionele achterban van de SPD. Hij werd nimmer een van hen.


Steinbrück ontbeert bovendien de eigenschap tot tien te tellen voordat hij zijn mond opendoet. Zijn humorvol bedoelde opgestoken vinger op de bijlage van de Süddeutsche Zeitung viel bij veel Duitsers niet goed.


Als de SPD straks een grote coalitie met Angela Merkel gaat vormen, zal Steinbrück er niet bij zijn. Hij was al eens haar minister van Financiën (en dat deed hij goed), maar ambieert geen nieuw ministerschap in Merkel III.


De SPD zal hoogstwaarschijnlijk vier jaar in de schaduw van Merkel mee regeren, met een vicekanselierschap voor de ambitieuze partijvoorzitter Sigmar Gabriel. Bij de verkiezingen van 2017, als Angela Merkel terugtreedt, schuift de SPD een nieuwe troef naar voren: Hannelore Kraft, de populaire minister-president van Noordrijn-Westfalen.


Veel SPD'ers hadden Kraft nu al graag al als hun 'Spitzenfrau' gezien. Kraft zelf had er nog geen zin in. Slim besluit. Tegen Merkel had zij geen kans gemaakt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden