Zondaars in Eurozone verliezen EU-subsidies

Eurolanden met financi­ële problemen moeten zich onderwerpen aan steeds scherper toezicht door Brussel. Volhardt een land in zijn voor de eurozone schadelijke beleid, dan zet de Europese Commissie de EU-subsidies van de 'zondaar' stop. Dat kan een lidstaat tientallen miljarden euro's per jaar kosten.

© Colourbox

De uitdijende eurocrisis maakt vergaande en afdwingbare begrotingsdiscipline in de eurozone onvermijdelijk, stelt de Commissie in een serie voorstellen die ze woensdag presenteert. Landen die hun begrotingen laten ontsporen, krijgen de duimschroeven aangedraaid. 'De intensiteit van het economisch en begrotingstoezicht is evenredig met de ernst van de financiële problemen', staat in de nog vertrouwelijke ontwerpplannen.

Nederlandse instemming
Het idee dat onverantwoord beleid wordt bestraft met steeds grotere Brusselse bemoeienis, kan rekenen op Nederlandse instemming. Premier Rutte en minister De Jager van Financiën hebben de afgelopen maanden gelobbyd bij hun collega's voor een 'interventieladder'. Daarin verliest een land meer en meer zeggenschap naarmate zijn financiële situatie verslechtert.

Het Commissieplan zal op verzet stuiten van verschillende zuidelijke lidstaten, Frankrijk voorop. Die voelen niets voor overdracht van soevereiniteit over beleid dat het hart van de nationale begroting vormt.

De Commissie wil dat zij degene is die beslist of een euroland onder toezicht wordt geplaatst. Dat gebeurt niet alleen als de Europese begrotingsregels worden overtreden - vrijwel alle eurolanden doen dit momenteel - maar ook als dit dreigt te gebeuren. Eenmaal onder toezicht, krijgt een lidstaat te maken met steeds stiktere aanbevelingen, rapportageverplichtingen, bankenstresstests en Brusselse inspecties.

Curatele
Het zijn de andere eurolanden die - op voorstel van de Commissie - een zondaar sancties opleggen. Dat kan inhouden dat een land verplicht een lening aanvraagt bij het Europese noodfonds. Landen die bij het fonds aankloppen, staan volledig onder Brusselse curatele.

Als financiële discipline de norm is, kan volgens de Commissie de introductie van euro-obligaties worden overwogen. De gezamenlijke uitgifte van staatsleningen door de eurolanden versterkt het vertrouwen in de eurozone. Renteverschillen tussen de landen - die onrust op de markten veroorzaken - verdwijnen.

Nadeel is dat zwakke eurolanden niet meer worden geprikkeld hun schuld af te bouwen. Dat kan worden ondervangen door maar een deel van de nationale leningen te vervangen door euro-obligaties. Den Haag en Berlijn staan huiverig tegenover het verrekenen van de staatsschulden. De Europese leiders bespreken de Commissievoorstellen op 9 december.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden