Zomertijd: één uur minder slaap, kinderen in de war

AMSTERDAM - In de nacht van zaterdag op zondag begint de zomertijd en gaat de klok een uur vooruit. Dat gebeurt om 02.00 uur. De nacht duurt een uurtje korter, kinderen raken in de war en belastingplichtigen hebben één uur minder de tijd om aangifte te doen. Maar er is ook goed nieuws: het voorjaar is echt is aangebroken.

Zondag 27 maart 2011 wordt de zomertijd weer ingevoerd. Beeld anp

Vanaf zondag is het 's ochtends eerst wat langer donker, maar 's avonds blijft het langer licht. Het verzetten van de klok dient om beter te profiteren van het natuurlijke daglicht en te kunnen bezuinigen op elektriciteit. In Nederland werd de zomertijd in 1977 ingevoerd. Andere Europese landen, zoals Duitsland, kennen de zomertijd al sinds de Eerste Wereldoorlog. Voor wie ook niet kan onthouden hoe het nu precies zit, is het volgende ezelsbruggetje handig: in het voorjaar gaat de klok vooruit.

Belasting
Volgende week moet de belastingaangifte op de post. En dat verloren uurtje was net genoeg om alles op orde te brengen. Op dit moment heeft de Belastingdienst pas 5 miljoen aangiften over 2010 ontvangen. Circa 9,5 miljoen mensen moeten aangifte inkomstenbelasting doen over het jaar 2010. Wie voor 1 april aangifte doet, krijgt voor 1 juli bericht van de Belastingdienst.

Alle landen van de Europese Unie zetten de klok in de nacht van zaterdag 29 en zondag 30 oktober weer een uurtje terug.

Kinderen
Kinderen kunnen last hebben van de overgang van winter- naar zomertijd, zegt slaaponderzoeker Kristiaan van der Heijden van de Universiteit Leiden. 'Je merkt niet steeds dat kinderen slaperig zijn, maar het wordt wel duidelijk bij taakjes die veel denkwerk vereisen', zei Van der Heijden. 'Bij baby's en erg jonge kinderen kan dit zich uiten door meer te huilen en prikkelbaarder te zijn dan normaal.'

De overgang van winter- naar zomertijd heeft als direct gevolg dat iedereen een uur minder kan slapen dan normaal. 'Omdat de overgang in de nacht van zaterdag op zondag valt, kan je dat ondervangen met uitslapen', aldus Van der Heijden. 'Maar ook de dagen erna hebben kinderen er last van. Gewoon eerder naar bed sturen biedt geen oplossing. In de uren voor de normale bedtijd maken de hersenen een stofje aan waardoor je actiever wordt, om te voorkomen dat je voortijdig in slaap valt. Je kan dan wel in bed gaan liggen, maar dat heeft geen zin.'

Moeilijk opstaan
Niet alleen het slapen gaan, maar ook het opstaan is moeilijk in de eerste dagen na het ingaan van de zomertijd. Het aanpassen aan de zomertijd kan een hele tijd duren. 'Uit recent onderzoek onder volwassenen en adolescenten blijkt dat het weken kan duren voordat de biologische klok helemaal is aangepast. Voor jonge kinderen is dat onderzoek nog niet gedaan, maar ik verwacht dat hier hetzelfde geldt', aldus Van der Heijden.

Ouders kunnen hun kinderen helpen om zich sneller aan te passen aan het nieuwe ritme. 'Dat kunnen ze doen door 's ochtends bij het opstaan meteen voor veel licht en lichamelijke activiteit te zorgen. De gordijnen wagenwijd open dus en als het even kan de kinderen te voet of met de fiets naar school brengen in plaats van met de auto. 's Avonds is het zaak om ervoor te zorgen dat het vroeger donker is. De gordijnen dicht en de schemerlamp aan.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden