Zo werd Hans Smolders de sensatie van deze verkiezingen: 'Vier jaar campagne voeren, niet slechts drie weken'

Lijst Smolders is nu grootste partij van Tilburg

‘Het is allemaal heel simpel’, zegt Hans Smolders, oud-chauffeur van Pim Fortuyn, over zijn mammoetzege in Tilburg. ‘Je moet gewoon in de haarvaten van de wijken zitten, en niet alleen drie weken voor de verkiezingen campagne voeren – daar heb ik een enorme hekel aan. Ik heb de afgelopen vier jaar campagne gevoerd.’

In Tilburg behaalde Lijst Smolders 10 zetels, liefst 5 meer dan de partij nu heeft. Met 20,89 procent van de stemmen is de LST voor het eerst in de geschiedenis de grootste lokale partij in de gemeente Tilburg. Op de foto de tweede van LST, Peter van den Hoven en naamgever Hans Smolders. Beeld anp

Hij zit donderdagmorgen met kleine oogjes (na een korte nacht), maar glunderend van oor tot oor aan de keukentafel in zijn woning in De Blaak, een keurige middenklassewijk in Tilburg-West. Lijst Smolders Tilburg (LST) heeft het zetelaantal bij de gemeenteraadsverkiezingen verdubbeld van 5 naar 10. Daardoor is LST de grootste partij geworden in de Brabantse industriestad, nog voor D66 (in 2014 de grootste), die bleef steken op 9 zetels.

Het succes van Smolders mag gerust de sensatie van deze verkiezingen worden genoemd. Het tekent ook de voortgaande opmars van de lokale partijen, die in heel Nederland een derde van alle stemmen vergaarden. Smolders zelf spreekt van ‘een historische overwinning’: nog nooit was een lokale partij de allergrootste in Tilburg.

Jarenlang was Smolders de luis in de pels van de gevestigde orde in de zesde stad van Nederland. Hij hekelde en geselde de ‘regentenkliek’, waarbij vooral de PvdA het moest ontgelden. Mede door zijn toedoen traden jaren geleden drie wethouders en een burgemeester af, als gevolg van het financiële debacle met het Midi Theater, ook wel ‘Adje-theater’ genoemd - naar het vermaarde hulpje van Paul de Leeuw in diens tv-show.

En nu mag Smolders, ex-ijshockeyer en ex-ondernemer, later op donderdagmorgen als eerste aantreden bij burgemeester Theo Weterings voor een oriënterend gesprek. Hij krijgt als grootste partij de leiding bij de eerste voorzichtige informatie- en later wellicht formatiebesprekingen, die ongetwijfeld moeilijk gaan worden. 

D66 heeft eerder al laten weten niet met LST in een college te gaan zitten. Daarvoor voert lijsttrekker Berend de Vries zowel politiek inhoudelijke argumenten ('geen enkele partij verschilt zo van de onze als de LST') als argumenten over politieke stijl aan ('Er is een wezenlijk verschil in mensbeeld. Kijk je vanuit vertrouwen, zoals wij, of vanuit wantrouwen?').

‘Ze hebben jarenlang karaktermoord op me gepleegd’, zegt Smolders roerend in zijn koffie. ‘Maar ze zullen me nu wel serieus moeten nemen.’ Hij heeft al een formateur op het oog. En hij wil zelf wethouder worden: ‘Ik heb de afgelopen jaren in de oppositie de geldverkwisting en het wanbeleid blootgelegd. Er zijn tientallen miljoenen euro’s zomaar door het putje gespoeld. In de coalitie kun je voorkomen dat al dat geld wordt verspild, nog voordat het in het putje verdwijnt.’

Hij wil een ander kunst- en cultuurbeleid voor de stad: ‘Dat is nu een ons-kent-ons-subsidiebeleid. Nieuwkomers krijgen geen kans, het is altijd de ouwe kliek die geld krijgt toegeschoven. Ik ben best wel een kunst- en vooral een cultuurliefhebber’. Smolders wil de hondenbelasting afschaffen: ‘De vervuiler moet betalen. Wij willen beveiligers in de wijken die hard optreden tegen huisafval en ook tegen hondenbezitters die de poep van hun hond niet opruimen. Waarom zou je hondenbelasting betalen als je de poep keurig opruimt?’

Smolders is een man van het volk, die vaak op zijn omafiets door de stad toert. ‘Op de fiets zie je zoveel meer dan in de auto’, merkt hij op. ‘Je ruikt meer, je hoort meer, je komt makkelijker in gesprek met de mensen.’

Hij kan het ook goed vinden met Thierry Baudet, vertelt hij. Ook Smolders zegt al jaren te vechten tegen 'het partijkartel'. In de buurt hangen veel posters met Smolders' hoofd voor het raam. Ruim 20 procent van de Tilburgse stemmers heeft op zijn partij gestemd. Maar ook mensen die dat niet hebben gedaan, steunen hem. Verderop bij de Aldi-markt zegt een oudere vrouw die haar witte hondje uitlaat: ‘Ik heb niet gestemd, ik heb niks met politiek. Maar ik zie overal zijn grote hoofd op de posters. Dus die Smolders zal wel unne goeie zijn.’

Aan de keukentafel bij de familie Smolders maant de nummer twee op de lijst, Peter van den Hoven, zijn lijsttrekker tot spoed. ‘Kom op Hans, de burgemeester wacht’, zegt hij tegen Smolders. En weg zijn ze, op weg naar het stadhuis.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.