Zo nu en dag depressief

ZAKENMAN NJ sluit de ogen en neuriet, heel even, 'This is not America' van Pat Metheny en David Bowie. Een knipoog van regisseur Edward Yang, dat fragment....

Taiwan is Amerika niet, toont Yang in zijn drie uur durende film, die ondanks de lengte een intieme, kleinschalige indruk wekt. Taiwan, gebukt gaand onder de naweeën van een economische crisis, is het diapositief van de Verenigde Staten, waar de economie floreert.

De financiële druk vormt het decor van het door Yang zelf geschreven scenario. De regisseur - hij werd geboren in China, groeide op in Taiwan en ging naar de Technische Universiteit in Florida - noemt Yi Yi een film 'over typische Taiwanezen: harde werkers, gericht op hightech en zo nu en dan depressief'.

Yi Yi biedt een uitzicht op het hedendaagse leven, waarin ambities en financiële verplichtingen geluk naar de achtergrond drukken. Yang vervlecht een aantal levens met elkaar, van jong tot oud, met als centraal gezichtspunt een comateuze grootmoeder bij wie familieleden hun sores opbiechten. Hierdoor ontstaat een raamwerk van overpeinzingen, vastgezet in een toegankelijk, soepel voorbijglijdend drama.

Yi Yi begint met de chaotische voorbereidingen van een huwelijksfeest. Aan het slot is er de stilte van een begrafenis. Tussen die uitersten volgt Yang zakenman NJ, een neerslachtige veertiger. Hij probeert een alweer gedateerd computerprogramma te slijten, maar een toevallige ontmoeting met zijn eerste liefde doet zijn hoofd duizelen.

Zijn echtgenote vecht ondertussen, met hulp van goeroe's, tegen depressieve buien. De puberende dochter moet op haar beurt kiezen tussen verkering met een stoere bink of trouw aan het buurmeisje, dat zo graag haar vriendinnetje wil zijn. En dan is er nog de achtjarige Yang-Yang (what's in a name?). Hij maakt foto's van achterhoofden van passanten, in de hoop dat zij door die foto's iets onbekends van zichzelf leren kennen.

Soap-achtige elementen heeft het scenario, met zijn gemiddelde mensenlevens, gierende emoties, geheime liefdes en de altijd nabij zijne dood. Maar Yang kneedt alledaagsheid tot wat lijkt op een elegante spijtbetuiging van moderne burgers, die zich ervoor schamen zichzelf constant voorbij te draven.

De camera-voering - veel shots zijn door ramen geschoten, soms blijven deuren zelfs dicht - is delicaat. De montage wiegt. En de geluidsband valt op door zijn nauwgezetheid; er zijn momenten waarop iets allang hoorbaar is voordat het in beeld komt. De omgeving van de personages wordt daardoor ook de omgeving van de bioscoopbezoeker.

Edward Yang kreeg voor zijn subtiele film in Cannes de regieprijs. Yi Yi werd ook, als eerste van Yangs films, in tal van Westerse landen uitgebracht, waaronder de Verenigde Staten.

De reden is prozaïsch: door de economische crisis in Taiwan zijn de kosten van de vertoningsrechten drastisch gedaald.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden