Zo'n A380 laat zich best soepel besturen

De Volkskrant mocht plaatsnemen achter de stuurknuppel van 's werelds grootste passagiersvliegtuig. Virtueel dan, in de nieuwe trainingssimulator op Heathrow.

Het is een van mijn mindere dagen als verkeersvlieger. Vlucht 1388 is zojuist geëindigd met een forse bons op het regenachtige vliegveld van Manchester. In een dolle vaart raast het toestel op het einde van de gladde landingsbaan af. Uit de boordcomputer klinkt een dwingende stem die oproept om volop de rem te gaan staan ('Max break!').


Wat aan koffie en thee nog niet was opgedronken, zit vermoedelijk tegen het plafond. Net als de passagiers die het bordje 'Riemen vast' hebben gemist. 'Een stevige landing, maar niet slecht', stelt co-piloot Richard Frewer.


Gelukkig voor British Airways speelt vlucht 1388 zich slechts af in de computer. Ik zit op Heathrow in de simulator waarmee de luchtvaartmaatschappij piloten traint voor de Airbus A380, het grootste passagiersvliegtuig ter wereld.


Van de 3.500 vliegeniers in dienst van British Airways zullen er 180 dit en volgend jaar in deze namaakcockpit stappen. De luchtvaartmaatschappij krijgt in juli de eerste van zijn twaalf superjumbo's afgeleverd.


De simulator oogt van buiten alsof iemand een kamer met wanden, vloer en plafond uit een kantoorgebouw heeft gezaagd en op telescopische poten heeft gezet. In de cockpit zijn behalve de twee stoelen voor de piloten twee fauteuils voor de instructeurs. Dat laatste is opmerkelijk: meestal kijken de trainers via camera's toe, van buiten de simulator. 'Zittend in de cockpit kunnen ze het gedrag van de piloten beter beoordelen', zegt James Glover van het trainingsprogramma van British Airways. 180 van de 3.500 piloten gaan de opleiding de komende twintig maanden volgen.


De Airbus A380 is in alle opzichten een kolos. Van wielen tot staartpunt meet het toestel 24,1 meter, de lengte is bijna 73 meter. De vleugels zijn de helft groter dan die van een Boeing 747. De spanwijdte is bijna 80 meter: dat is de voornaamste reden waarom vliegvelden voor de A380 moeten worden omgebouwd. De vleugels kunnen vier meter klapwieken.


Bij het opstijgen kan de A380 maximaal 562 ton de lucht in tillen. Bij de landing mag daar 386 ton van over zijn. Het verschil zit hem in de brandstof die de superjumbo verbruikt.


Voor een zwaargewicht laat de A380 zich soepel besturen - al heb ik het vermoeden dat co-piloot Frewer stiekem meestuurt. Samen hebben we er nul vlieguren opzitten. De Brit is een programmeur en al twintig jaar de simulatorspecialist van British Airways. 'Ik heb afgelopen twintig jaar in alles uit onze vloot gevlogen - maar alleen virtueel.' Toch denkt Frewer in een noodgeval de A380 veilig aan de grond te kunnen zetten.


De training voor de Airbus neemt een kleine maand in beslag, waarvan de helft instructie in een klas en de andere helft in de simulator. Daarna moeten de vliegeniers uren maken met echte vluchten. Voor British Airways lijndiensten met de A380 begint op Los Angeles (vanaf oktober) en Hongkong gaan zijn piloten oefenen op korte bestemmingen in Europa.


In het trainingsprogramma kiest Frewer een 'voorspelbaar scenario' waarbij de piloot op drie motoren moeten landen. Dat gaat me beter af dan in Manchester. 'Alle systemen zijn dubbel uitgevoerd', legt de simulatorspecialist uit. 'Er moet veel gebeuren voor het echt mis is.'


Goed mis ging het in november 2010, toen bij het opstijgen vanaf Singapore een van de motoren van een A380 van Quantas plofte. Een brokstuk doorboorde de vleugel. Zeventien kritieke vluchtsystemen vielen uit. Het kostte de bemanning een uur om wijs te worden uit de boodschappen van de boordcomputer.


De A380 maakte een veilige landing in Singapore. De bemanning had geluk. Ze waren met zijn drieën en aan boord bevonden zich ook nog twee vlieginstructeurs - samen goed voor 72 duizend vlieguren. Ook dit incident is in de lesboeken opgenomen.


De A380 in cijfers

Hoogte 24,1 meter


Lengte 72,7 meter


Spanwijdte 79,8 meter


Maximumgewicht bij opstijgen 560 ton


Maximumgewicht bij landing 386 ton


Maximumgewicht passagiers/- bagage 90 ton


Aantal passagiers 469 over vier klassen (bij British Airways), maximaal 853 in all-economy


Capaciteit brandstoftanks 310 duizend liter


Maximumvliegafstand 15.400 kilometer


Maximumsnelheid 945 kilometer per uur


Motoren viermaal een Rolls-Royce Trent 900

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden