Zo maak je de perfecte ijssculptuur: 'Gewoon die zaag in het ijs zetten en ervoor gaan'

Je kunt erop schaatsen, maar ijs is ook prima beeldhouwmateriaal. Magisch zelfs, vertelt ijskunstenaar Anique Kuizenga.

Beeld Jérôme Schlomoff

'Uit zoiets sufs als bevroren water een beeld maken is een haast surreëel idee. Mij trekt dat juist aan. Het is magisch materiaal, ijsbeelden glimmen en schitteren van alle kanten.

'Wel heeft het zijn uitdagingen. Doordat ijs doorzichtig is, schijnt alles wat je aan de ene kant aanbrengt door naar de andere kant, dat maakt je beeld onduidelijk. Ik bekijk daarom eerst waar het publiek vandaan komt en breng alleen op het vooraanzicht details aan. Daar moet ik het wow-effect creëren.

'Zodra je een zaag of beitel in een stuk ijs zet, krijg je te maken met facettenwerking, als bij geslepen diamanten. Pak je het verkeerd aan, dan maakt het geschitter je beeld onleesbaar. Als het de vorm benadrukt, wordt je beeld juist sprekender. De juiste aansnijding wekt de illusie van diepte op terwijl die er helemaal niet is. Het is spelen met het materiaal, zo roep je een beeld tot leven.

'Vaak werk ik met ijs uit de fabriek, dat is kraakhelder en bevat geen verrassingen of verschillen in sterkte. Maar eigenlijk vind ik het leuker om met natuurijs te werken. Je wordt dan meer gestuurd door wat het materiaal tegen je zegt. Er zitten barsten in waarvoor je oplossingen moet vinden en soms moet je dingen anders aanpakken dan je had gewild, maar daardoor kom je juist tot verrassende effecten.

'Voor een goede ijssculptuur moet je vertrouwen hebben in wat je doet. Het hele proces is weghalen wat je niet nodig hebt, dus toen ik begon, dacht ik continu: weet ik zeker dat dit stukje weg moet? Dan tekende ik af waar ik wilde zagen, maar door de zenuwen zaagde ik het stuk niet op de tekening af, maar 5 centimeter ernaast. Dat moet je allemaal niet doen. Je moet gewoon die zaag in het ijs zetten en ervoor gaan.

Anique Kuizenga

Anique Kuizenga (1974) is illustrator en beeldend kunstenaar. Behalve met ijs werkt ze met zand, sneeuw, piepschuim en beton - eenmaal zelfs met boter. Met haar ijsbeelden won ze meerdere internationale prijzen, werd ze Nederlands kampioen en deed ze mee aan de wereldkampioenschappen. Ze studeerde beeldende kunst en vormgeving aan Academie Minerva in Groningen.

Beeld Jérôme Schlomoff

'Het gaat ook weleens mis, doordat iets afbreekt. Dat weet ik heel goed te verdoezelen. Een voordeel van ijs is dat je stukken weer kunt opplakken. Ik verhit een aluminiumplaat met een strijkbout, smelt daarmee de oppervlaktes die ik aan elkaar wil plakken en zet het onderdeel terug. Het water is mijn lijm, zodra het bevriest zit alles weer vast.

'De presentatie valt of staat met de belichting. Dat is een vak apart, gedaan door een professioneel team. Je moet precies de goede hoek vinden om de facettenwerking het beste tot zijn recht te laten komen en met de juiste kleuren de juiste sfeer oproepen. Bovendien kun je special effects toevoegen, zoals bliksemschichten, om de ervaring nog sterker te maken. Gaat de belichting fout dan slaat je beeld dood, hoe mooi het ook is.'

Beeld Jérôme Schlomoff
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden