Zo kan Opstelten de aanvallen van de oppositie pareren

Geen trilling in zijn stem. Geen zweetdruppels op zijn voorhoofd. Geen zenuwtrekjes rond zijn mond. Aan minister Opstelten (Justitie) is niets te zien als hij donderdag de Tweede Kamer binnenstapt. Toch weet de hele Tweede Kamer: hij is aangeschoten wild. Een minister die zo expliciet om vertrouwen vraagt en dat vervolgens beschaamt, is zijn politieke leven niet zeker. Welke aanvallen kan Opstelten verwachten van de oppositie? En kan hij daaraan ontkomen?

Minister Opstelten vandaag in de Tweede Kamer.Beeld ANP

De leugen van de Tweede Kamer

De aanval: Opstelten heeft in de Tweede Kamer een- en andermaal verklaard dat Cees H. niet meer dan 1,25 miljoen gulden ving door de deal die hij sloot met Fred Teeven. De staat kreeg 0,75 miljoen. 'Een kleine 50 procent van het bedrag dat uiteindelijk in beslag is genomen', sprak Opstelten destijds tevreden. 'Dat wil ik als feit meedelen.' In hetzelfde debat zei Opstelten: 'De Kamer moet het met deze informatie doen. Het is een kwestie van vertrouwen.'

Nu komen er steeds meer aanwijzingen dat de feiten anders liggen - en daaruit volgt dat de minister het vertrouwen van het parlement heeft beschaamd. De advocaten van H. hebben steeds volgehouden dat hun cliënt 5 miljoen op zijn rekening kreeg gestort. Zij kregen deze week bijval van Nieuwsuur. Een verslaggever zei 'meerdere documenten' - bij Justitie, bij het Openbaar Ministerie - te hebben ingezien waaruit blijkt dat er 4,7 miljoen is overgemaakt aan H. Dat bevestigde de huidige advocaat van H.

De verdediging: Opstelten was in het debat stellig over het bedrag van 1,25 miljoen euro dat H. kreeg, maar blies daarna al snel de terugtocht. Hij schreef zelfs dat 'hij nooit had gesproken over wat er feitelijk is overgemaakt'. De minister was slechts aan het rekenen geslagen op basis van een oude schatting van het vermogen van H. Hij wilde de Kamer informeren, niet voorliegen.

Opstelten.Beeld anp

Het verdwenen bankafschrift

De aanval: Opstelten heeft bezworen dat het bankafschrift van de deal met H. niet meer te vinden is bij het Openbaar Ministerie en op het departement. Ook dat trekt Nieuwsuur in twijfel. 'Diverse mensen binnen het Openbaar Ministerie en op het departement weten dat de minister de Kamer onjuist informeert', werd er woensdag gezegd. Als dat zo is, zou Opstelten hebben gelogen - en is het vertrouwen van de oppositie helemaal weg.

De verdediging: Er is ècht niets te vinden op zijn ministerie en bij het OM, verzekeren Opstelten en de mensen rondom hem. Daar heeft een onafhankelijke procureur-generaal immers maandenlang onderzoek naar gedaan. Voor de zekerheid heeft Opstelten deze week nogmaals een zoekopdracht gegeven aan het OM en zijn departement, met het dossiernummer dat Nieuwsuur heeft geopenbaard. Maar tegelijk zegt hij: laat ze maar met bewijzen komen bij Nieuwsuur. Tot die tijd is het voor de minister moeilijk om zich te verweren, want hoe kan hij bewijzen dat hij niets heeft?

Het geheugenverlies van Teeven

De aanval: 'U weet niet alles en ik weet wel alles. Misschien komt het nog een keer naar boven en dan zal u het ook begrijpen.' Dat zei staatssecretaris Teeven (Justitie) op een onbewaakt moment over de deal die hij sloot met Cees H.

Later claimde hij onvoldoende herinneringen te hebben aan de overeenkomst die hij sloot. Hij wist niet meer om welk bedrag het exact ging. 'De betrokkenen, onder wie de staatssecretaris, hebben onvoldoende herinneringen om onderbouwde afspraken te kunnen doen over de financiële afwikkeling van deze schikking', liet Opstelten deze week nog eens weten.

De oppositie vindt dat geheugenverlies verdacht. Teeven herinnerde zich in een boek geschreven door de advocaat van H. wel dat het zou gaan om 'miljoenen' - dus in elk geval meer dan ruim 1 miljoen. Bovendien: deze deal was niet zomaar iets wat Teeven tussendoor deed, hij was er jaren mee bezig geweest. Had de staatssecretaris zijn minister niet voor deze fout kunnen behoeden?

De verdediging: Teeven weet het exacte bedrag niet meer, zeggen bronnen op het ministerie, omdat hij zich niet bezighield met de administratieve afwikkeling van de zaak. Hij onderhandelde over de ontnemingsschikking, sloot de deal, en ging daarna met iets anders bezig. Zelf doet Teeven er het zwijgen toe. Hij vindt dat de minister verantwoordelijk is voor wat hij als ambtenaar deed.

Staatssecretaris Fred Teeven van Veiligheid en Justitie, vandaag in de Tweede Kamer.Beeld ANP

Onder een hoedje met een crimineel

De aanval: Hoe kan het dat een crimineel zo'n groot geldbedrag kreeg, belastingvrij nog wel? Die vraag wordt prangender nu er steeds meer aanwijzingen komen dat het ging om een bedrag van 5 miljoen. De indruk ontstaat dat ministers en staatssecretarissen zich wel erg dichtbij de criminele onderwereld waagden. Dat is niet goed voor het gezag dat ze dienen uit te stralen.

De verdediging: De deal was destijds niet tegen de regels die gelden bij schikkingen met criminelen. Bovendien stemde de top van het OM ermee in. Het was kennelijk dit of niets: zonder deal zou H. zijn gehele vermogen hebben kunnen houden, nu kreeg de staat tenminste nog 750 duizend gulden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden