Zo is Australië een IS-knooppunt geworden

Net als Canada twee maanden geleden werd Australië maandag overvallen door een éénmansactie van een moslimterrorist die de verhouding met de islamitische gemeenschap danig op de proef stelt. De gijzeling in het Lindt-café in Sydney lokte boze reacties uit tegenover moslims. Volgens een moslimorganisatie zouden vrouwen die een hijab droegen zijn bespuwd, maar op Twitter waren er ook veel Australiërs die steun betuigden aan hun islamitische medeburgers.

Beeld reuters

De gijzeling is koren op de molen van de Australian Liberty Alliance (ALA), een nieuwe politieke beweging die nauwe banden heeft met de PVV van Geert Wilders. De beweging pleit voor het stopzetten van de immigratie uit islamitische landen om de 'islamisering' van Australië te stuiten. Net als Wilders beschouwt de ALA de islam niet louter als een godsdienst, maar als een 'totalitaire ideologie die mondiale aspiraties heeft'.

Vooralsnog leidt de beweging een marginaal bestaan, maar de ALA hoopt dit jaar nog een landelijke partij te worden die aan de verkiezingen kan meedoen. Om de stroom asielzoekers die in bootjes het land proberen te bereiken in te dammen hebben de Australische autoriteiten strenge maatregeken afgekondigd, maar de onvrede onder het publiek over de toestroom van asielzoekers richt zich niet specifiek tegen moslims.

Ook zijn de betrekkingen met de ongeveer een half miljoen moslims die in Australië wonen (de helft van hen in Sydney) tamelijk ontspannen. De Australische autoriteiten maakten zich wel al langer zorgen over mogelijke aanslagen door teruggekeerde jihadisten of hun sympathisanten.

Syriëgangers

Volgens het hoofd van de Australische inlichtingendienst ASIO, David Irvine, vechten er ongeveer 70 Australiërs in Syrië en Irak. De meesten van hen hebben zich waarschijnlijk aangesloten bij de terreurgroep Islamitische Staat of het radicaal-islamitische al-Nusra Front. Twee van hen hebben zelfmoordaanslagen gepleegd voor IS, onder wie een 18-jarige man uit Melbourne. In totaal zouden al vijftien jihadisten uit Australië in Irak en Syrie zijn omgekomen. De politie houdt twintig Syriëgangers die inmiddels zijn teruggekeerd in de gaten, uit vrees dat zij de jihad in Australië willen voortzetten. Vooral sinds de regering van premier Tony Abbott besloot 600 militairen naar Irak te sturen voor de strijd tegen Islamitische Staat, bestaat de vrees dat het geweld zal overslaan naar Australië.

Enkele maanden geleden riepen twee Australiërs die zich bij IS hadden aangesloten op tot het vermoorden van Australische militairen. Eén van hen, Khaled Sharrouf, werd in 2005 gearresteerd bij een anti-terreuroperatie van de Australische politie. Daarbij werden negen personen opgepakt en een grote hoeveelheid wapens, munitie en materiaal voor het maken van bommen gevonden. Sharrouf kreeg vier jaar cel, maar kwam na aftrek van zijn voorarrest vrijwel meteen op vrije voeten. Na zijn vrijlating vluchtte hij op het paspoort van zijn broer naar het buitenland.

Volgens de rechter die het proces tegen de 'Pendennis Nine' voorzat, leed Sharrouf aan schizofrenie als gevolg van overmatig drugsgebruik. De gewezen drugsverslaafde en kruimeldief dook later in Syrië op, waar hij zich met zijn vrouw en vijf kinderen had gevestigd. Deze zomer kwam hij weer in het nieuws, toen hij via Facebook een foto verspreidde waarop zijn 7-jarige zoontje met een afgehakt hoofd van een Syrische militair poseert.

(Tekst loopt door onder graph)

Haatprediker

Een andere figuur over wie de Australische autoriteiten zich zorgen maken is Robert 'Musa' Cerantonio, een bekeerling uit Melbourne die zich tot haatprediker heeft ontpopt. Hij zat een tijdlang ondergedoken in de Filipijnen, maar dook deze zomer ook op in het 'kalifaat' dat Islamitische Staat heeft uitgeroepen in delen van Irak en Syrië. Volgens terrorismedeskundigen behoort Cerantonio tot de invloedrijkste radicale predikers die op het internet actief zijn.

In september arresteerde de politie een aantal radicale moslims die plannen zouden hebben gehad om lukraak een burger te pakken te nemen en te onthoofden. De autoriteiten zou het plan hebben ontdekt na het afluisteren van een telefoongesprek met een Australische jihadist in Syrië. Diezelfde dag werden twee politieagenten met een mes aangevallen door een jonge moslim. Een week later schoot de politie een terreurverdachte die zij al langer in het vizier had dood, nadat hij twee politieagenten had neergestoken in Melbourne.

Sinds augustus krijgt de douane op vliegvelden in Australië assistentie van speciale antiterreureenheden om mogelijke Syrië-gangers tegen te houden. Ook heeft de regering een verbod afgekondigd voor Australiërs om naar de provincie Raqqa te reizen, de 'hoofdstad'van het kalifaat dat IS heeft uitgeroepen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden