Zjabotinksi, Simon, Schoenmakers

En dan hier nog een filosofieboek over onwetendheid, ervaringen uit een boevenwagen, een boek dat de pijn van de liefde verzacht en andere net verschenen titels.

Ooit was Odessa aan de Zwarte Zeekust 'de metropool van het zachte Zuiden'. In de roman Afscheid van Odessa (Wereldbibliotheek; euro 19,95) uit 1935 schetst schrijver en zionist Vladimir Zjabotinski, die zelf zijn jeugd in Odessa doorbracht, de Joodse familie Milgrom aan het begin van de 20ste eeuw. Hij publiceerde de roman in 1936 in Parijs, en vertrok in 1940 naar New York, waar hij enkele weken later stierf. De Nederlandse vertaling is van Otto Boele en Inge van Gemert.

Beeld .

De wijsheid van de filosoof schuilt niet in het feit dat hij zo wijs is, maar in het toepassen van de wetenschap dat hij niets weet, schrijft Coen Simon in Filosoferen is makkelijker als je denkt (Ambo Anthos, €18,99). 'De voorstellingen en dogma's waarmee we de werkelijkheid in een zinvol verband willen laten verschijnen, houdt de filosoof tegen het licht van zijn onwetendheid. Niet om ze erin op te laten lossen, maar om ons eraan te herinneren dat de voorstellingen van de werkelijkheid producten zijn van onze eigen geest en niet de werkelijkheid zelf.'

Beeld .

De 49-jarige planoloog Gerlof Verdegaal heeft het voor elkaar: mooi huis, vrouw met 'oceaanblauwe ogen en een elegant lichaam', drie kinderen en een werkster. Maar zijn rommelende darmen kondigen onheil aan. Op zekere dag laat Verdegaal alles achter zich om in een stadspark te gaan bivakkeren. Met de roman De wolkenridder (De Bezige Bij; euro 18,90) laat M.M Schoenmakers weer van zich horen, nadat hij in de jaren 1989-1998 vijf romans heeft gepubliceerd over zijn ervaringen in Suriname, waar hij meer dan tien jaar woonde en werkte.

Beeld .

Jelle Winkels, broer van schrijver en sportjournalist Edwin, was tot eind vorig jaar transportgeleider bij de Dienst Vervoer en Ondersteuning van Justitie, oftewel 'de boevenwagen', het busje dat verdachten en veroordeelden vervoert. Zijn bevindingen schreef hij op in De boevenwagen (Brandt, euro 17,50), waarin de hoofdstukken titels dragen als 'De manke verkrachter' en 'Zware meisjes'.

Beeld .

De grote dichter van de Metamorfosen, Publius Ovidius naso (43 voor Christus- 17 na Christus), debuteerde als dichter van liefdespoëzie. In de Amores beziet hij alle kanten van het spel: verlangen, ontrouw, abortus en triomf. Ondanks de ik-vormen in de verzen moeten we de inhoud niet als autobiografisch opvatten, waarschuwt vertaalster Marietje d'Hane-Scheltema, die Amores/Liefdesgedichten (Athenaeum-Polak & Van Gennep; euro 17,50) het latijnse metrum van dactyli verving door jamben. Wel heeft ze het principe van wat Ovidius 'hinken' noemde aangehouden: elk even vers is één versvoet (soms één lettergreep) korter dan het voorafgaande oneven vers.

Beeld .

Het lijkt soms net alsof iedereen maar geslaagd is, denkt Rutger Lemm (1985) als hij op Facebook kijkt. De verwarring wordt alleen maar groter als hij in zelfhulp- en managementboeken de wijsheid leest dat falen goed is. Daar leer je van. 'Maar hoe moet ik iets wat zoveel pijn doet omarmen? Faal ik wel op de goede manier', vraagt hij zich af in de autobiografische verhalen Een grootse mislukking (De Bezige Bij; euro 17,90), het debuut van het voormalig lid van de Comedytrain en bedenker van grappen voor Dit Was Het Nieuws.

Beeld .

Carl en Emma wonen in de Tweede Wereldoorlog in Dahlem, een buitenwijk van Berlijn. Na de bevrijding komt Emma in een flat waar ze nooit meer uit zou wegtrekken. In de roman De langste nacht (Van Oorschot; euro 17,50) van Otto de Kat, pseudoniem van uitgever Jan Geurt Gaarlandt (1946), komen Emma's verdrongen oorlogsherinneringen terug.

Beeld .

Eind vorig jaar oogstte journalist en schrijver Mark Schaevers lof en hulde met zijn boek over schilder Felix Nussbaum (Orgelman. Felix Nussbaum. Een schildersleven), reden voor zijn uitgever om een eerder verschenen boekje van Schaevers te herdrukken: Oostende, de zomer van 1936 (Atlas Contact, euro 17,99). In die zomer van '36 zochten in Oostende Duitstalige, joodse schrijvers en kunstenaars een veilig heenkomen, onder wie Stefan Zweig, Irmgard Keun en Joseph Roth.

Beeld .

Dat liefde pijn doet is algemeen bekend. Waarom het zo is, is minder duidelijk. Eva Illouz, hoogleraar sociologie aan de Hebreeuwse Universiteit van Jeruzalem, schreef er een boek over: Waarom liefde pijn doet (De Bezige Bij, euro 14,99). Daarin stelt ze dat de moderne mens zich ook op het gebied van de liefde gedraagt als consument: veeleisend en altijd op zoek naar een betere deal. 'Zo dit boek een niet-academische ambitie heeft, dan is dat 'de pijn verzachten' van de liefde, door het inzicht in de maatschappelijke structuur ervan te vergroten.'

Beeld .
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden