zitnostalgie

Retro is in, ook als het gaat om fauteuils. 'Oude' ontwerpen, zoals die van Jean Prouvé worden zelfs weer in productie genomen....

Het lijken me beklagenswaardige tijden voor hedendaagse stoel ontwerpers. De originaliteit wordt danig op de proef gesteld om te concurreren met de jaren-zestigfauteuils die - als we de glossy's mogen geloven - de grote mode van dit moment zijn. De Barcelona-chair van Mies van der Rohe is onverwoestbaar, en verder beleeft Artifort gouden tijden met zijn kleurige kuipjes: daaronder is een draaifauteuiltje met lage rugleuning en op roestvrijstalen voet, dat bijna uit het assortiment was genomen totdat gisse interieurontwerpers een restpartij opkochten, ze in een hip restaurant plaatsten en dat kuipje zo een nieuw leven bezorgden.

De stoelen van Jean Prouvé zijn al wat ouder, maar volledig geschikt om mee te deinen op die nostalgiegolf. Het meest verwant zijn ze aan de oer-Nederlandse klassiekers Revolt van Friso Kramer en de Gispen-stoelen, die beide ook niet misstaan in een modern interieur en die heel opmerkelijk van werkruimten zijn opgeschoven richting woning. Prouvé is net als Kramer (of de Amerikanen Charles en Ray Eames) een constructeur. Hij zocht voor en na de oorlog de ideale verbinding tussen hout en staal, experimenteerde zoals zovele generatiegenoten met gestoomd multiplex waardoor het materiaal een plastische vorm kan krijgen.

Natuurlijk kun je zitten op een boomstronk of op een plank. Een gevormde houten zitting en leuning zijn op kantoor en school op den duur comfortabeler. Voor die doeleinden maakte Prouvé dan ook zijn meubilair. Zijn stoel Standard uit 1934 was bedoeld voor de universiteitscampus van Nancy. Een restaurant zou nu goede sier kunnen maken met de tijdloze verschijning, een stevige stalen ondersteuning van rugleuning en zitvlak aan de achterkant en ranke poten aan de voorkant.

De fauteuil Antony uit 1954 is vooral een huiskamerobject en dat komt door zijn elegante gebogen lijn. Het naturelkleurige multiplex steunt op een zwart metalen onderstel, dat in verhouding tot die plaat hout-uit-een-stuk robuust genoemd mag worden. De finesse zit in de manier waarop het metaal naar het hout toekruipt, zich versmalt en zich dan in een soort rond zuignapje hecht aan de rugleuning.

Het is duidelijk: dit soort ontwerpen is buitengewoon attractief voor constructieliefhebbers die willen weten hoe het hout het metaal vindt, welke bouten en schroeven zijn gebruikt. Ze kunnen bijvoorbeeld hun hart ophalen met de tafel Guéridon, gemaakt voor de universiteitscampus van Parijs in 1949. De houten poten verlopen schuin naar buiten en zijn onder het tafelblad met een stalen beugel met elkaar verbonden. Zo is er een v-vormige uitsparing onder het blad ontstaan. Begrijpelijk dat de Duitse producent Vitra het verzoek van de erven van Prouvé met beide handen aangreep om zijn meubels opnieuw uit te brengen en te distribueren. De meubels zijn het waard. In de nieuwe Vitra-showroom in de voormalige kruitfabriek van Ouderkerk aan de Amstel en op de komende woonbeurs begint de herontdekking.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden