Column

Zijn olympische medailles te koop?

Sportsucces is te koop. De rijkste clubs in de wereld hebben de meeste kans op de grootste prijzen. Daarom is er in het clubwezen een levendige mensenhandel gaande die de transfermarkt wordt genoemd. Hoewel grensoverschrijdende transfers in alle teamsporten voorkomen, zijn de meest bizarre uitwassen te vinden in het voetbal. Voor bedragen van boven de 100 miljoen euro worden topspelers door de ene werkgever verkocht aan een andere, zoals de Franse ster Pogba, door Juventus aan Manchester United.

Ruth Jebet won goud voor Bahrein op het onderdeel steeplechase. Beeld ap

De charme van de Olympische Spelen leek tot voor kort dat de deelnemers nog niet te koop waren. Anders hadden de Britten misschien al een bod gedaan op Dafne Schippers, zou Usain Bolt voor de VS sprinten en had een rijke Chinees gouddelver Michael Phelps kunnen kopen.

Maar het transfercircus is inmiddels ook hier een feit, zij het op kleine schaal. Met name Afrikaanse hardlopers en -loopsters staan in de etalage. Steenrijke oliestaatjes shoppen in Afrika om hun naties aan een plaats op de medaillespiegel te helpen.

Bahrein won deze week al goud (op de steeplechase) en zilver (op de vrouwenmarathon) dankzij twee Keniaanse atleten die vrijwel zeker dik zijn betaald om van nationaliteit te veranderen. Het atletiekteam van Bahrein telt vijf geboren Kenianen, zes Ethiopiërs, vier Nigerianen en één Marokkaan. Geen enkele atleet is geboren in het land zelf. Ook het team van Qatar bestaat vrijwel geheel uit Afrikanen. Het land bood de Keniaanse speerwerper Julius Yego 10 miljoen euro om van nationaliteit te veranderen. Eerder kwamen Bulgaarse gewichtheffers al uit voor Qatar.

Azerbeidzjan heeft eveneens geen enkele autochtoon in het team. Zelfs Turkije trekt Afrikanen aan. Veel van de atleten zijn naar die landen gekomen omdat zij in eigen land weinig kans hebben zich te kwalificeren. Daar is de concurrentie te groot, zoals dat ook het geval was met Nederlandse schaatsers. Het is nog maar het begin van een levendige transfermarkt van sporters. Bij de Aziatische Spelen in Incheon (Zuid-Korea) kaapten geboren Afrikanen voor de sjeiks 14 van de 22 atletiekmedailles weg. Olympisch en ander eremetaal is veel geld waard. Het zet landen op de kaart en onderstreept hun succes.

Het IOC vindt het onwenselijk. Maar kan er weinig tegen doen. Van de 554 Amerikanen die uitkomen op de Spelen zijn er 48 niet in de VS geboren. Nu zijn de VS een echte immigratienatie, zodat dit in verhouding niet extreem is. Maar mensen met sporttalent - zeg: medaillemateriaal - kunnen veel eerder een EB-1 visum krijgen ('vanwege uitzonderlijke kwaliteiten in de kunsten, wetenschap of sport') dan mensen die cijfers bij een bank kunnen optellen.

Het is het begin van een ontwikkeling waarbij landen steeds meer op clubs gaan lijken. Immigranten zijn steeds minder welkom, maar immigranten die medailles halen, worden met alle egards binnengehaald.

Reageren? p.dewaard@volkskrant.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.