Zijn kerstboom zou op een 'verlichte boerka' lijken

Omroep Gelderland berichtte over 'tweespalt in de gemeenschap' Culemborg en een 'felle discussie' over een 'zeer omstreden' kerstboom, die daar op de Markt staat. Ook de Utrechtse editie van het Algemeen Dagblad ging er vol in: deze boom zou onder meer op 'een verlichte boerka' lijken.

De kerstboom in Culemborg.Beeld Margriet Oostveen

Oorzaak: de lampjes van de boom, die als een soort net over de takken hangen. Strakke verlichting wel, beter dan 'de slordige kerstboom' waarmee Culemborg volgens het Algemeen Dagblad van twee jaar geleden kampte. Daar had de gemeente de lampjes min of meer ingesmeten. Misschien was het oude snoer niet meer te ontwarren, hebben we allemaal weleens. Voor je het weet symboliseert zo'n kluwen dan je eigen levenswandel met alle agressie van dien.

Maar goed. Nu het opnieuw mis leek in Culemborg, belde ik de verantwoordelijke van dit jaar maar eens: Lucas Tetelepta , eigenaar van BuroTeta in Tiel, gespecialiseerd in openbare verlichting.

'Ik wil graag over de kerstboom praten', zei ik.

Lucas Tetelepta zuchtte even en antwoordde: 'Nou, dat wil ik ook.'

Omroep Gelderland berichtte over 'tweespalt in de gemeenschap' Culemborg en een 'felle discussie' over een 'zeer omstreden' kerstboom, die daar op de Markt staat.

We spraken af bij de boom en gingen toen koffiedrinken. Tetelepta, 69 jaar oud, kwam toen hij 6 maanden oud was van de Molukken naar Nederland als zoon van een KNIL-militair en het eerste wat hij zei toen we eenmaal zaten, was: 'Zeg, heb jij Wit is ook een kleur gisteren op tv gezien?'

De veelbesproken documentaire waarin Sunny Bergman 'wit privilege' uitlegt. Die had zoveel bij Lucas omgewoeld dat de kerstboom al snel bijzaak werd. In de auto naar Culemborg ging het er op Radio 1 trouwens ook nog steeds over. Omroep Max-baas Jan Slagter kon niet geloven dat witte mensen zich vaak wat gemakkelijker door het leven bewegen dan donkere mensen, omdat ze minder discriminatie ondervinden. Hij was van opvatting dat als er ook bruine mensen aan het woord waren geweest, dat 'het beeld' dan stúkken genuanceerder zou zijn.

Nou, dan had Slagter aan Lucas Tetelepta een goede: volmaakt geïntegreerd, zoals dat dan heet. Nooit hardop gesproken van discriminatie. Zijn BuroTeta krijgt bijna alle opdrachten voor stadsverlichting van het historische Culemborg en een paar andere gemeenten. Daarom had Lucas aangeboden dit jaar de Culemborgse kerstboom te verlichten.

Nu heeft deze Molukker vijf man in dienst en licht hij de mooiste monumenten in oud-Hollandse stadjes prachtig voor ons uit.

Toen zijn ouders in Nederland aankwamen, zijn ze tien jaar achter prikkeldraad in een barak in Tiel gestopt. Twee slaapkamers, uiteindelijk acht kinderen, geen begeleiding. Pas rond zijn 10de kregen ze een huis, in de Molukse wijk van Tiel.

Schaamte vindt Lucas Tetelepta een groot woord. 'Misschien is onmacht beter.' Hij wilde erbij horen maar het lukte zo moeilijk. Nog steeds stappen ze op beurzen niet op hém af en wel op zijn witte medewerker.

Lucas besloot al vroeg het anders dan zijn ouders te doen: hij zou met een Hollandse trouwen, zodat zijn kinderen 'mee zouden tellen' in Nederland. Echt verliefd werd hij op Jitske, een onderwijzeres met Friese wortels. Toen de vermeende rel rond de kerstboom vorige week begon, zaten Jitske en hij net een paar dagen in Maastricht om hun 45-jarig huwelijk te vieren. Daar kreeg hij een telefoontje van zijn medewerker Richard:

'Oom Loek!'

Lucas Tetelepta, eigenaar van BuroTeta in Tiel, is gespecialiseerd in openbare verlichting.

Want zo noemen ze hem bij BuroTeta.

'Oom Loek! Er zijn opeens allemaal emoties over de kerstverlichting!'

Regionale media belden BuroTeta omdat de kerstboom besproken was op Facebook, in de groep 'Culemborgers op Facebook'. Daar werd flink gemopperd en ook gelachen om de boom, toch vooral als ritueel tijdverdrijf. Maar de pers wilde 'tweespalt', niet toevallig uitgerekend op de dag dat Thierry 'kerstfundi' Baudet begon te raaskallen over niet-bestaande kerstverboden.

Lucas Tetelepta vertelde me hoe hij zijn eerste baan kreeg, bij de Provinciale Gelderse Electriciteits-Maatschappij was dat. 'We werden met twee man aangenomen. Mijn Nederlandse collega mocht de schroevendraaier pakken, ik kreeg de spade. 'Ga jij die eerst maar eens verslijten', zei de voorman. Lucas besloot ter plekke aan Nederland te laten zien 'wat een kleurling waard is'. Overdag zou hij graven, in de avonduren studeerde hij. En nu heeft deze Molukker vijf man in dienst en licht hij de mooiste monumenten in oud-Hollandse stadjes prachtig voor ons uit.

Met je natiestaat.

En - o ja - Kerst? 'Jitske en ik en de familie bij de kachel. Dat is fijn genoeg.'

m.oostveen@volkskrant.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden