Zijn geldzaken voor eeuwig mannenwerk?

Alleen namen van mannen zingen rond als de opvolger van Nout Wellink, tot 1 juli president van De Nederlandsche Bank. Zijn er geen geschikte vrouwen?

AMSTERDAM - Vrouwen zijn in de financiële sector wereldwijd in de minderheid. Geen enkele grote bank in de wereld wordt geleid door een vrouw. In de raad van bestuur van de Europese Centrale Bank zitten zeventien centrale bankiers en zes directieleden en alleen bij die zes zit een vrouw, de Oostenrijkse Gertrude Tumpel-Gugerell. In Nederland is er precies één vrouw die een bank mede bestuurt: de 44-jarige Caroline Princen, lid van de raad van bestuur van ABN Amro.


Op 1 juli komen er bij De Nederlandsche Bank twee topfuncties vacant en al wat er aan namen van kandidaten rondzingt: geen vrouw. Misschien eentje, want om Joanne Kellermann kan niemand heen. Deze juriste is immers al directeur bij DNB, verantwoordelijk voor pensioenen.


Die directie bestaat nu uit vier personen. Per 1 juli stappen er twee op: president Nout Wellink en bankentoezichtdirecteur Henk Brouwer. Blijven er twee over. Kellermann en Lex Hoogduin. De laatste is samen met twee andere mannen door DNB naar voren geschoven als de opvolger van Wellink.


De nieuwe nummer twee van de Bank moet meer gewicht krijgen en wordt de toezichthouder. Dat is een uiting van de ontwikkeling die DNB heeft doorgemaakt: van monetaire beleidsmaker naar toezichthouder van banken, verzekeraars en pensioenfondsen. Als DNB een lijstje van drie namen voor de nummer twee naar minister De Jager stuurt, ligt het niet voor de hand dat daarop de naam van Kellermann ontbreekt.


Er lopen daarnaast tal van vrouwen rond die de DNB-watchers geschikt achten. In ieder geval voor de toezichthoudende functie. Voor het presidentschap ligt dat wat moeilijker. Daarvoor is een wetenschapper nodig die briljante publicaties over monetaire aangelegenheden op haar naam heeft staan in gezaghebbende internationale vaktijdschriften.


'Ze is er vast, maar ik zou geen enkele vrouw kunnen noemen', zegt hoogleraar Arnoud Boot van de Universiteit van Amsterdam. Hij ervaart dit als een probleem. 'Voor de faculteit een vrouwelijke hoogleraar economie zoeken is onvoorstelbaar moeilijk. Ik vind dat een gotspe.' Daarom hoopt Boot dat een vrouw gevonden wordt, desnoods in het buitenland. 'Dat zou een impuls kunnen geven aan de serieuze positie die vrouwen in de financiële wereld moeten innemen.'


De zoektocht naar DNB-topmensen levert alleen maar namen van mannen op, omdat het proces hopeloos ouderwets verloopt, vindt Bercan Günel. De baas van headhuntersbureau voor vrouwen Women Capital pleit voor een openbare sollicitatiecommissie met net zo veel vrouwen als mannen. 'Nu is het een aangelegenheid van ons-kent-ons, waardoor overigens ook veel zeer geschikte mannen niet meegenomen worden. Maar in dat ons-kent-onsgroepje zit geen enkele vrouw.'


Vier in het oog lopende vrouwelijke gegadigden


De Nederlandsche Bank moet minister De Jager nog een lijstje sturen met daarop drie namen van kandidaten voor de verzwaarde functie van toezichthouder. Het eerste lijstje, voor het DNB-presidentschap, bestond alleen uit mannen. Het zou eerlijk zijn als op lijstje nummer twee alleen namen van vrouwen stonden. Maar welke? Deze bijvoorbeeld.


JOHANNE KELLERMAN(27 december 1960) kwam als in toezichtwetten gespecialiseerd advocaat met ervaring in Londen en New York in 2005 bij DNB. Twee jaar was ze daar hoofd juridische zaken en in 2007 trad ze toe tot de directie. Ze houdt toezicht op verzekeraars en pensioenfondsen. Ze kwam onder vuur van een deel van de pensioensector te liggen toen ze zei dat veertien fondsen op de nominatie stonden om de pensioenen te moeten korten. Economiehoogleraar Sweder van Wijnbergen haalde naar haar uit: 'Ze demonstreert dagelijks dat ze nul besef heeft van financiële markten en financiën.'


ANGELIEN KEMNA(3 november 1957) is door Opzij gezet op plaats 9 van de lijst van 100 machtigste vrouwen in het Nederlandse bedrijfsleven. Het is de macht van het getal: ze heeft als hoofd beleggingen bij de Algemene Pensioen Groep een paar honderd miljard euro onder haar vingers. Daarnaast is ze bijzonder hoogleraar ondernemingsbestuur aan de Erasmus Universiteit Rotterdam. Kemna kwam van ING waar ze als hoofd investment management ook al honderden miljarden onder haar hoede had. 'Zij is de allerbeste kandidaat', zegt Bercan Günel van Women Capital, 'man of vrouw.'


SASKIA STUIVELING (3 mei 1945) compenseert het gemis aan bankervaring door haar naar verluidt alziende oog als dat van een toezichthouder. Dat, in combinatie met haar charme, heeft haar internationaal in korte tijd tot zeer gezaghebbend gemaakt. PvdA'er Stuiveling is sinds 1999 president van de Algemene Rekenkamer. Die deed uitgebreid onderzoek naar de nationalisatie van ABN Amro en legde daarbij De Nederlandsche Bank en het ministerie van Financiën het vuur na aan de schenen.


MARGOT SCHELTEMA (1954), voorheen de financiële topvrouw van Shell, gooit volgens insiders hoge ogen als er een namenlijst van vrouwen moet worden samengesteld voor de DNB-functies. Ze begon haar carrière bij het ministerie van Financiën en bezit nu een baaierd aan commissariaten, onder andere van financiële instellingen zoals verzekeraar ASR en de duurzame Triodos bank.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden