nieuws

Zes EU-landen boos over ‘ongelijke’ verdeling van coronavaccins tussen de lidstaten

De regeringsleiders van Oostenrijk, Bulgarije, Tsjechië, Letland, Slovenië en Kroatië willen met spoed overleg met hun EU-collega’s over de in hun ogen ongelijke verdeling van coronavaccins tussen de lidstaten.

Inenting met het coronavaccin.  Beeld ANP
Inenting met het coronavaccin.Beeld ANP

In een brief aan EU-president Michel en voorzitter Von der Leyen van de Europese Commissie zeggen de zes leiders dat het contract dat de EU sloot met de vaccinmakers op deze manier geschonden wordt.

In hun gezamenlijke brief noemen de zes premiers geen aantallen vaccindoses die ze te weinig zouden hebben gekregen, noch om welke vaccins (BioNTech-Pfizer, AstraZeneca, Moderna) het gaat. Michel liet zaterdag weten geen reden te zien voor een aparte EU-top over deze kwestie. De reguliere bijeenkomst van de EU-leiders is gepland voor 25 en 26 maart; de coronapandemie, de problemen bij de vaccinproductie en de vaccinatiecampagnes staan dan sowieso op de agenda.

Oostenrijk, Bulgarije, Letland, Tsjechië, Slovenië en Kroatië menen dat zij benadeeld worden bij de verdeling van de vaccins. De verdeelsleutel (op basis van bevolkingsomvang) van de vaccins zoals die is vastgelegd in de raamovereenkomst die de Commissie met de farmaceuten heeft gesloten, zou niet meer worden nageleefd. ‘In de afgelopen dagen wordt de levering van vaccins door de farmaceutische bedrijven aan individuele lidstaten niet eerlijk uitgevoerd op basis van de bevolkingsomvang’, aldus de premiers in hun brief. Die was eerst ondertekend door vijf leiders, de Kroatische premier sloot zich er zaterdagmiddag bij aan.

Als dat zo doorgaat ontstaan er ‘grote ongelijkheden’ tussen de lidstaten, waardoor burgers in sommige landen de komende weken allemaal gevaccineerd zijn en die in andere nog lang niet. Volgens de zes leiders is dat niet alleen in strijd met de ‘geest van Europese solidariteit’ maar komt het ook neer op contractbreuk.

Verdeelsleutel

Harde bewijzen geven de leiders niet in hun brief. De Commissie zei eerder deze week dat er niet gesjoemeld wordt met de verdeelsleutel. De raamcontracten daarover die de Commissie met de farmaceuten sloot, zijn goedgekeurd door alle lidstaten. Lidstaten mogen wel onderling vaccindoses ruilen: sommige hebben tijdelijk minder nodig of willen liever iets meer van één bepaald vaccin vanwege de lagere prijs (AstraZeneca is het goedkoopst). De Commissie benadrukte zaterdag in een reactie op de brief dat het aan de lidstaten is om de ruilhandel stop te zetten.

Betrokken diplomaten vermoeden dat de klagende landen vooral gemikt hadden op AstraZeneca. Dat Brits-Zweedse bedrijf kampt met grote productieproblemen – wat deze landen nu verhoudingsgewijs zwaarder treft dan landen die ook volop voor BioNTech en Moderna kozen.

AstraZeneca legde aanvankelijk contractueel vast ruim 100 miljoen vaccindoses te leveren aan de EU-landen in de eerste drie maanden van 2021. Later schroefde het deze belofte terug naar 41 miljoen. Tot nog toe heeft het bedrijf volgens de Commissie circa 11 miljoen doses daadwerkelijk afgeleverd. Ook het contractueel vastgelegde aantal doses voor het tweede kwartaal (180 miljoen) zal volgens betrokkenen bij lange na niet gehaald worden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden