Zelfvertrouwen Kramnik loopt deuk op

Hoewel de eerste zet pas op 14 oktober zal worden gespeeld, is de WK-tweekamp Anand - Kramnik nu al het onderwerp van heftig debat....

Op de site schachwm2008.de geven commentatoren met verstand van zaken hun mening. De Hongaarse grootmeester Zoltan Ribli zegt dat hij zal duimen voor Anand, maar dat Kramnik helaas aan het langste eind zal trekken.

Ook Erwin L’Ami gelooft niet in de kansen van Anand: ‘Met wit kan hij niets bereiken en met zwart wachten hem problemen’. Teimour Radjabov ten slotte: ‘Als Anand de Russische verdediging kraakt, is hij favoriet. Maar ik betwijfel of dat zal gebeuren.’

Misschien heeft Radjabov gelijk dat het lot van de Russische opening bepalend zal zijn voor de afloop van de match. Al vijf jaar lang vertrouwt Kramnik op dit betonnen verdedigingswapen, dat ook de allersterksten niet kunnen ontmantelen.

Dat hij vrijwel nooit een partij met zwart wint, deert Kramnik niet. Voor iemand die gewend is WK-matches te spelen is niet verliezen even belangrijk als winnen.

Deze week kreeg Kramniks zelfvertrouwen een kleine tik. Tweeënhalf jaar geleden was Peter Svidler in het toermooi om het Russisch kampioenschap de laatste speler die hem op zijn meest vertrouwde terrein wist te verslaan. Afgelopen dinsdag werd Svidler opgevolgd door Arkady Naiditsch.

De Duitse grootmeester wist Kramnik te verrassen in een oude variant die door ’s werelds grootste kenner onvoldoende was onderzocht:

Naiditsch - Kramnik

Dortmund 2008

1. e4 e5 2. Pf3 Pf6 3. Pxe5 d6 4. Pf3 Pxe4 5. d4 d5 6. Ld3 Pc6 7. 0–0 Le7 8. Te1

Een heel gewone, maar de laatste tijd zelden meer gespeelde zet. Vrijwel unanmiem kiezen de witspelers voor 8. c4.

8 * Lg4 9. c4 Pf6 10. Pc3

Impliceert een pionoffer dat zwart kan weigeren met 10 * 0-0.

10 * Lxf3 11. Dxf3 Pxd4 12. Dd1

Voorlopig het beste veld voor de dame. Onvoldoende is 12. Dh3 dxc4 13. Lxc4 Pc2.

12 * Pe6 13. cxd5 Pxd5 14. Lb5+ c6 15. Pxd5 cxb5

Zie diagram 1

16. Lf4

De inleiding tot een spectaculaire nieuwe vondst bij de 19de zet. De toeschouwers waren vol lof voor Naiditsch’ huiswerk tot een van hen de pret bedierf. Gari Kasparov liet weten dat hij deze stelling lang geleden al had onderzocht. Hij meende dat eerst 16. a4 b4 en pas dan 17. Lf4 nog sterker was. We zijn voorlopig nog niet van hem af.

16 * Pxf4 17. Txe7+ Kf8 18. Te5 Dd6 19. Dd2!

Deze onverwachte zet (in plaats van het eerder gespeelde 19. Tf5 Td8) bleek een voltreffer. Kramnik dacht drie kwartier na, maar vond niet de juiste oplossing.

19 * Pg6?

Hoe gevaarlijk ook, de enige kans op verdediging is 19 * Dxe5 20. Db4+ Ke8, waarna wit kan kiezen. Hij kan remise maken met 21. Te1 Pe2+ 22. Kf1 Tc8! 23. f4 Dxd5 24. Txe2+ Kd7 25. Td2 Tc5 26. Txd5+ Txd5 27. Db3 Kd6 28. Db4+ of een speculatieve winstpoging wagen met 21. Dxb5+ Kd8 22. Td1 Pe2+ 23. Kh1 Pd4 24. Dxb7 Tc8 25. Pe3.

20. Tee1

Kasparov was zo vriendelijk toe te geven dat hij bij zijn onderzoekingen in het verleden had onderschat hoe goed wit hier staat. Zwart komt niet los.

20 * f6 21. Tad1 Kf7

Zie diagram 2

22. De3!

Een venijnige krachtzet. Tegen de dreiging 23. Db3 is geen verdediging.

22 * The8 23. Pe7! Dxe7

Het alternatief was 23 * Txe7 24. Txd6 Txe3 25. Txe3 Pf8 26. Tc3 en met een kwaliteit meer wint het eindspel gemakkelijk.

24. Db3+ Kf8 25. Txe7 Txe7 26. Dxb5

Deze stelling zou houdbaar voor zwart zijn als hij een stel torens kon ruilen en de damevleugelpionnen kon elimineren. Dat zal hem niet lukken.

26 *Tae8 27. g3 Pe5 28. Kg2 Pc6 29. b4 a6 30. Db6 h6 31. a4 Pe5 32. Dc5 Kg8 33. b5 axb5 34. axb5 Pf7 35. h4 Kh8 36. Td2 Kg8 37. Kh3 Kh8 38. f4 Kg8 39. h5 Kh8 40. Df5 Pd8 41. Td7

Mooie techniek van Naiditsch. Pas nu hij zeker is van winst van de b-pion, staat hij torenruil toe.

41 * Pe6 42. Dd5

Zwart geeft op.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden