AchtergrondCovid-19

Zeg nooit: ‘de Britse variant’! Maar wat dan wel?

‘Her Majesty’s Virus’, ‘CovidnChips’, of toch maar gewoon ‘de Britse mutant’? Nu de Britse variant van het coronavirus in steeds meer landen oprukt, gonst ook de vraag: is het wel zo netjes om de Britse variant Brits te noemen?

Lockdown in Londen om het Britse virus, januari 2021. Beeld AFP
Lockdown in Londen om het Britse virus, januari 2021.Beeld AFP

Liever niet, herhaalde de WHO onlangs nog maar weer eens. Het aanduiden van ziektes met hun land van herkomst zou maar stigmatiseren, en ‘gemeenschappen en economieën’ kunnen schaden. Vandaar dat de Britse variant officieel B.1.1.7 dient te heten, aldus de WHO. Een keurige neutrale aanduiding, die verwijst naar de plek in de stamboom van het coronavirus. Evenzeer moeten we de Zuid-Afrikaanse variant B.1.354 noemen, en een verdachte variant die rondwaart in de Amazone B.1.1.33.

Maar of zulke lastig te onthouden catalogusnummers beklijven, is de vraag. Woorden onthouden nu eenmaal makkelijker dan wetenschappelijke afkortingen – vraag maar na bij de rivier de Ebola of het Amerikaanse stadje Lyme. Zeker bij ziektes die meerdere ondersoorten kennen, komt dat van pas: de Spaanse Griep van 1918, de Siberische Griep van 1957 en de Mexicaanse van 2009.

Het helpt bovendien niet mee dat er meerdere naamgevingssystemen zijn. Zo noemt de Amerikaanse gezondheidsdienst CDC de Britse variant volgens een iets andere indeling van de virusstamboom ‘20B/501Y.V1’, en spreekt Public Health England van ‘VOC-202012/01’, kort voor ‘variant of concern, december 2020, nummer 1’.

Bommenwerper

Ook in Groot-Brittannië zelf loopt men niet direct warm voor B.1.1.7. De BBC en de meeste kranten spreken van de ‘UK variant’, boulevardkrant Daily Mail probeert het soms nog met ‘de variant uit Kent’, en zelfs het statige Britse wetenschapsblad Nature heeft het over ‘de variant die opkwam in het Verenigd Koninkrijk genaamd B.1.1.7’. En als men het beestje dan toch bij naam noemt, dan wel zonder de puntjes: B-117. Waarmee zo’n virus toch meer een bommenwerper wordt, en niet meer te onderscheiden zou zijn van de varianten B.11.7 en B.1.17.

Met het coronavirus zelf had de WHO ook al niet veel succes. Al begin februari maakte men plechtig bekend dat het nieuwe virus voortaan ‘SARS-CoV-2’ zou heten, ofwel sarscoronavirus de tweede, om bijnamen als ‘het Wuhanvirus’ te voorkomen. Maar hoewel de herkomstnaam inderdaad aardig uit het dagelijks spraakgebruik is verdwenen, spreken maar weinig mensen van ‘sarskoftwee’. Hét coronavirus is wereldwijd de meest ingeburgerde naam.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden