Zaak zoon Kadhafi na 2 jaar voor rechter

Na een detentie van bijna twee jaar komt er beweging in de berechting van Saif al-Islam Kadhafi, zoon van de vroegere Libische dictator Moammar Kadhafi. In de hoofdstad Tripoli houdt een rechtbank vandaag een hoorzitting over de vraag of, hoe en wanneer de zaak tegen Saif en 29 andere verdachten kan beginnen.

AMSTERDAM - De 41-jarige Saif zit al die tijd in hechtenis in Zintan, een stad in de Nafusa-heuvels op 135 kilometer ten zuidwesten van Tripoli. Daar waakt de lokale Zintan-brigade over hem, een van de sterkste milities, die sinds de val van Kadhafi in grote delen van Libië de orde handhaven (en soms verstoren).


Op de hoorzitting vandaag zal Saif niet aanwezig zijn. De Libische regering is er niet in geslaagd de Zintan-brigade te overreden de verdachte over te brengen naar de hoofdstad, waar al een cel voor hem in gereedschap is gebracht. De brigade zou Saif willen houden als politiek wisselgeld.


De onenigheid over het verblijf van Saif in Zintan is een van de redenen voor het Internationaal Strafhof (ICC) in Den Haag om weinig vertrouwen te hebben in de Libische rechtsgang. Ook het strafhof wil de man berechten. Hij wordt verdacht van misdrijven tegen de menselijkheid, gepleegd tegen Libische burgers in de weken na het begin van de volksopstand in diverse Libische steden.


Al sinds de arrestatie van Saif stoeien het strafhof en de Libische autoriteiten over wie de vervolging moet doen. Volgens het statuut van het ICC moet het betrokken land bij voorkeur zelf zijn oorlogsmisdadigers berechten. Alleen als de nationale justitie daartoe niet bereid of niet in staat is, treedt het ICC op.


Aanvankelijk gaf het hof Libië het voordeel van de twijfel, maar inmiddels liggen er in Tripoli al enkele aanmaningen om Saif op het vliegtuig naar Den Haag te zetten. Telkens gingen de Libiërs in beroep.


Naast de onmacht van Tripoli om Saif uit handen van de Zintan-brigade te krijgen, voert het strafhof aan dat de Libische aanklacht niet gelijk is aan de Haagse aanklacht. Dat zou wel het geval moeten zijn. De Libiërs willen Saif ook vervolgen voor misdrijven die hij zou hebben gepleegd toen hij onder zijn vader een grote vinger in de pap had in staatszaken.


Hetzelfde geldt voor de tweede grote vis in de hoorzitting vandaag, Kadhafi's veiligheidschef Abdullah al-Senussi. Decennialang was hij de brute vuist van het regime. Zijn ernstigste misdrijf is het neerslaan van de opstand in de gevangenis Abu Salim in 1996. Daarbij kwamen ongeveer 1.200 gevangenen om het leven. Senussi zit wel in hechtenis in Tripoli. Ook hij staat op de rol bij het Internationaal Strafhof.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden