Feiten voor bij de borrelVerwijderde youtubevideo's

YouTube verwijdert recordaantal video’s, opvallend vaak uit Nederland

YouTube heeft in het tweede kwartaal van 2020 ruim 11,4 miljoen video’s van zijn platform verwijderd. In 28 procent van de gevallen zijn het filmpjes in de ‘categorie Lange Frans’, nog vaker is de veiligheid van kinderen in het geding.

Beeld Volkskrant Infographics

Drie dagen nadat Arjen Lubach in zijn tv-programma scherpe kritiek had geuit op de ‘fabeltjesfuik’, het mechanisme waarbij gebruikers door een algoritme naar misleidende video’s worden gelokt, werd het YouTube-account van rapper Lange Frans verwijderd. Lange Frans verspreidt via zijn video’s complottheorieën en laat ook allerlei geestverwanten aan het woord. Lubach vindt dat YouTube deze misleidende filmpjes minder onder de aandacht moet brengen van de kijkers. Google, het moederbedrijf van YouTube, ging bij Lange Frans zelfs een stap verder en wiste woensdag in een klap al zijn uitingen. Neemt YouTube de kritiek op misleidende content hiermee opeens serieus? Wat doet het bedrijf al als het gaat om het wissen van video’s?

In een eigen rapportage houdt Google elk kwartaal bij hoeveel materiaal er wereldwijd wordt verwijderd. In het tweede kwartaal gingen er ruim 11 miljoen video’s in de prullenmand. Hiermee bereikte de schoonmaakdienst van YouTube een nieuw record. Het oude record uit het eerste kwartaal van 2018, met dik 9 miljoen verwijderde filmpjes, werd hiermee overtroffen. Kennelijk zijn er in de pandemie meer onwelgevallige video’s verschenen.

Beeld Volkskrant Infographics

Bijna alle verwijderde uitingen haalt YouTube automatisch weg. Van de 11,4 miljoen gewiste video’s zijn er 10,9 miljoen door een machine weggehaald. Aan de hand van standaard zoektermen en beelden kan YouTube onwelgevallige video’s deleten. Doordat deze automatisering snel werkt, hebben veel geschrapte video’s nog geen of hoogstens een tiental kijkers bereikt. De andere 500 duizend beelden werden pas verwijderd na een klacht en hadden over het algemeen al een groter publiek bereikt. Vooral burgers rapporteren verdachte video’s bij YouTube. Ngo’s en overheden helpen mondjesmaat mee.

Niet alle verwijderde content heeft te maken met complottheorieën. YouTube komt vooral in actie als de veiligheid van kinderen in het geding is. In 33 procent van de gevallen is het materiaal om deze reden verwijderd. Ook gewelddadige video’s (20 procent) en seksuele video’s ( 15 procent) worden veel weggehaald.

Beeld Volkskrant Infographics

Misleidende informatie, spam en oplichting – zeg maar de categorie waar Lange Frans onder valt – vormden in het tweede kwartaal 28 procent van alle verwijderde beelden. De categorie Lange Frans lijkt gestaag aan aandeel te verliezen. In het eerste kwartaal viel nog 37 procent van de verwijderde video’s onder deze noemer en in het kwartaal daarvoor zelfs 52 procent.

In Nederland moet YouTube ook best vaak interveniëren. Na de grote Verenigde Staten, India, Brazilië, Indonesië en Rusland stond Nederland in het tweede kwartaal op de zesde plaats van landen met de meest geschrapte video’s. Overigens zijn niet al deze beelden gericht op een Nederlands publiek; ze zijn op het net gezet vanaf een computer met een Nederlands IP-adres. Het aantal van dik 380 duizend in Nederland verwijderde filmpjes ligt wel veel hoger dan bijvoorbeeld in het Verenigd Koninkrijk (155 duizend) of Duitsland ( 125 duizend).

Een jaar geleden maakte Nederland het nog veel bonter en moest YouTube 1,9 miljoen video’s verwijderen. Daarmee was Nederland na de VS het land waar in het derde kwartaal van 2019 de meeste video’s offline werden gehaald. Lange Frans en kornuiten zullen nog flink hun best moeten doen om dat record te verbreken.

Verder lezen

Sociale media fungeren als ‘een soort blaasbalg’ voor complottheorieën en desinformatie, waarschuwt de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid. Algoritmen van YouTube schotelen gebruikers steeds extremere inhoud voor. Wie mogen we aankijken om dit probleem op te lossen? 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden