WW-kas loopt ook bij tegenspoed over

Bedrijven buitelen over elkaar heen met jobstijdingen. Ondernemers vragen werktijdverkorting aan, uitzendkrachten worden naar huis gestuurd, tijdelijke contracten niet verlengd....

Van onze verslaggever Gijs Herderscheê

Ondanks al het slechte nieuws over de economie, valt niet alles tegen. De jobstijdingen over de werkgelegenheid nopen niet, zoals vroeger, tot hogere WW-premies. Die zouden op hun beurt de problemen voor het bedrijfsleven verder vergroten. Het anti-cyclisch beleid werpt vruchten af.

Spaarzaam beleid van Paars heeft de afgelopen jaren gezorgd voor goed gevulde kassen voor uitkeringen. Sterker nog, ook bij de geraamde stijging van de werkloosheid met zeventigduizend mensen in 2002 lopen de sociale fondsen nog verder over. Het kabinet is voornemens de premies opnieuw zo hoog vast te stellen dat het vermogen fors stijgt.

Vorig jaar hield het fonds voor werkloosheidsuitkeringen 5,7 miljard gulden over. Dit jaar sluit het fonds af met 10,4 miljard in kas. En volgend jaar loopt dat op tot 14,6 miljard. Althans - als het kabinet vasthoudt aan zijn eigen premievoorstel. Dat raamt het Lisv, de toezichthouder die de uitvoering van WW en WAO coördineert. In het Lisv zitten vakbeweging, werkgevers en kroonleden.

Het Lisv stelt een halvering van de WW-premie voor. Dat is minder dan kostendekkend waardoor het vermogen daalt tot 8,7 miljard gulden. Samen met een denkbare verlaging van de WAO-premie pleiten de sociale partners in het Lisv voor ruim tien miljard lastenverlichting.

Daarbij maakt het Lisv één kanttekening. De premieverlaging is denkbaar op basis van de macro-economische voorspellingen die op Prinsjesdag werden gepresenteerd. Het Centraal Planbureau werkt inmiddels aan nieuwe ramingen die donderdag uitkomen.

Het Lisv loopt daarop vooruit door te becijferen dat halvering van de economische groei in 2002 zoals de ministers van Economische Zaken en van Sociale Zaken al voorzien, leidt tot slechts elfduizend extra werklozen.

Dat leidt nog niet eens tot explosief stijgende kosten voor het WW-fonds. De uitkering aan een werkloze wordt het eerste halfjaar betaald uit een wachtgeldfonds. Daarvan zijn er 61. Elk bedrijf of instelling is ingedeeld bij zo'n fonds waaraan het premie betaalt.

Sommige grote bedrijven, zoals KLM, hebben zelf een wachtgeldfonds. Omdat dit fonds ook de kosten van werktijdverkorting betaalt, teert KLM in op zijn eigen werkloosheidspotje - dat met 25 miljoen gulden overigens goed gevuld is.

Het Lisv verwacht dat in het somberste scenario voor 39 sectoren de premie omhoog moet. Dat komt omdat de meeste wachtgeldfondsen zo goed gevuld zijn.

Indirect ondersteunt het Lisv het pleidooi van de sociale partners om de premies te verlagen en zo de tegenwind voor het bedrijfsleven te temperen. Dat is ook de inzet voor het Najaarsoverleg met de regering op 15 november.

Het kabinet wil daar niets van weten. Het wil juist maatregelen van de sociale partners zelf om de loonkostenstijging te temperen. Verlaging van de sociale premies zou werkgevers maar in de verleiding brengen te gemakkelijk te hoge loonstijgingen af te spreken in CAO's. Die wordt dan toch deels gefinancierd met een cadeautje, de premieverlaging.

Het schimmenspel zal nog even voortduren. VNO-NCW-voorzitter Schraven heeft al manmoedig laten weten dat het Najaarsoverleg eigenlijk zinloos is als het kabinet de premies niet lager vaststelt dan voorgenomen. Het kabinet houdt echter de druk op de ketel en hoopt overeenstemmming tussen de sociale partners te forceren over loonkostenmatiging. Dat zou dan geschraagd kunnen worden met kabinetsmaatregelen, liefst op ander terrein.

Want het kabinet heeft reserves in de sociale fondsen nodig om te voldoen aan Europese normen over het begrotingsbeleid. Deze patstelling zal dan ook tot na het Najaarsoverleg voortduren. Want ook bij premieverlaging resteert nog een fors vermogen in de sociale kassen.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden