ReportageWuhan

Wuhan zit op slot en vol met angst: ‘Waar mensen bijeenkomen, is gevaar op besmetting’

Luchtfoto van het bouwterrein voor het nieuwe noodhospitaal in Wuhan.Beeld AFP

Wuhan zit dicht. Alleen wie de sluipwegen kent, kan er nog uit. Correspondent Leen Vervaeke kon nog wel de stad in. Ze reed door verlaten straten en sprak gemaskerde inwoners.

Langs de Huanan Zeevruchtenmarkt van Wuhan rijden, waar het nieuwe coronavirus ontstond? Of langs het Wuhan Union Hospital, waar de meeste zieken zijn opgenomen? Taxichauffeur Liu (35) peinst er niet over. ‘Dat is het epicentrum van de ramp’, protesteert hij. ‘Bijna alle zieken komen daar vandaan. Ik wil daar niet in de buurt komen. Ik blijf minstens 300 meter van alle ziekenhuizen vandaan.’

Het is vrijdag en Liu heeft ons meegenomen op een rondrit door Wuhan, om een beeld te krijgen van de afgegrendelde miljoenenstad. Maar Liu, met mondkapje voor, in een gedesinfecteerde auto en met de ruiten open voor een goede ventilatie, wil niet naar de wijk waar het allemaal begon. Pas na enig aandringen gaat hij overstag, maar de ramen doet hij dicht. ‘De lucht is hier niet goed’, zegt hij. ‘Ik wil hier zo snel mogelijk weg.’

Een zo goed als lege snelweg in Wuhan.Beeld Chen Yanxi / AP

Het mag duidelijk zijn: de sfeer is gespannen in Wuhan, sinds donderdag samen met omliggend gebied één grote quarantaine. Uitgaande vliegtuigen en treinen zijn geschrapt en de uitvalswegen zijn afgegrendeld. Alleen wie de sluipwegen kent, kan er nog uit. Binnenkomen daarentegen blijkt niet zo moeilijk. Ook al worden er geen treinkaartjes naar Wuhan verkocht, de hogesnelheidstrein uit Beijing stopt er nog steeds. Uitstappen is niet verboden, dat wil toch bijna niemand.

Stilstand

In Wuhan zelf is het leven tot stilstand gekomen. Het openbaar vervoer is rijdt niet en waar normaal lange files staan, passeren nu druppelsgewijs auto’s. Voetgangers zijn zeldzaam en gaan contact met anderen uit de weg. Zowat alle winkels zijn dicht, vele zelfs van overheidswege verzegeld, op enkele supermarkten na. Daar zijn de rekken niet leeg, maar er zijn geen klanten meer. Iedereen blijft zo veel mogelijk binnen.

Naast een stad in isolement blijkt Wuhan vooral een stad in de ban van angst. Met inwoners die niet naar buiten durven, voetgangers die zo snel mogelijk naar binnen willen en taxichauffeurs die niet langs ziekenhuizen willen rijden. In het hotel moet iedereen bij binnenkomst zijn temperatuur laten meten. Op straat draagt iedereen mondkapjes en sommigen gaan nog verder. Zo zien we een vrouw met een duikbril en een plastic overjas, uit angst voor besmetting.

Het lijkt wat overdreven. Volgens de laatste cijfers zijn er 1.287 mensen besmet met het coronavirus, 1.076 mensen zijn mogelijk besmet en er zijn 41 patiënten overleden. De meeste van de overledenen waren oud en leden aan andere ziekten, al kwam daar vrijdag een 36-jarige man zonder medische voorgeschiedenis bij. Maar zelfs dan is de impact van het coronavirus kleiner dan van een doorsnee griepepidemie.

Een straatverkoper met mondmasker op een bijna verlaten markt, vrijdag in Wuhan. Normaal zou het er aan de vooravond van het Chinees Nieuwjaar stampvol zijn.Beeld Hector Retamal / AFP

Angst voor onwetendheid

Maar wat de Wuhanezen bang maakt, is de onwetendheid over het virus, waarvan nog steeds naar de oorsprong en verspreidingsmethode wordt gezocht. ‘Op dit moment sterven er vooral ouderen, maar je weet niet hoe het zich ontwikkelt’, zegt Wang Yibin (26), die met stevige tred naar zijn ouderlijk huis wandelt om er eens goed te eten. Hij leeft al dagen op gestoomde broodjes omdat hij niet naar de supermarkt durft. ‘Waar mensen bijeenkomen, is gevaar op besmetting.’

‘Ik heb gehoord dat het virus niet alleen via de lucht, maar ook via de ogen kan worden doorgegeven, en misschien zelfs via de kleren’, zegt Rao (35), die een skibril en een makkelijk wasbare sportbroek draagt. Ze is etenswaar uit haar gesloten restaurant komen halen, maar haast zich naar haar auto, waar ze zich veiliger acht. ‘De verspreiding van het virus is heel ernstig. Ik ben vooral bang om mijn familie ziek te maken.

Die angst verklaart ook waarom de drastische afgrendeling, die zware economische gevolgen zal hebben, zo makkelijk lijkt te worden aanvaard. Wie we ook spreken, ze noemen de lockdown een pijnlijke, maar correcte maatregel. ‘We willen niet dat Wuhan dit virus naar andere plaatsen verspreidt’, zegt Wang. ‘We doen dit voor China en voor de rest van de wereld.’

Controleposten bij het afgesloten Hankou-station in Wuhan.Beeld AP

Overvolle wachtkamers, overwerkte artsen

Veel minder begrip klinkt er bij de zieken, die te maken kregen met overvolle wachtkamers, overwerkte artsen en een beddentekort. In lokale media zijn verhalen te lezen van patiënten die van hun arts te horen kregen dat ze eigenlijk opgenomen moesten worden, maar dat er geen plaats was. Volgens een richtlijn kunnen patiënten beter niet naar het ziekenhuis komen, maar moeten ze thuis in quarantaine gaan. Voor lichte gevallen is dat inderdaad niet onverstandig, maar dit beleid wordt ook op ernstig zieke patiënten toegepast.

De Chinese regering heeft beterschap beloofd. Nadat verschillende ziekenhuizen opriepen om beschermingsmateriaal te doneren, zijn vrijdag twee vliegtuigen naar Wuhan gestuurd met 32 ton aan anti-infectiepakken en maskers. Ook is begonnen aan de bouw van een noodziekenhuis met duizend bedden, naar het model van het sars-hospitaal dat in 2003 in Beijing werd opgetrokken. Op 3 februari zouden de eerste patiënten daar terechtkunnen.

Maar tot het zover is, rest de Wuhanezen niet veel anders dan wachten. En zaterdag het Chinees Nieuwjaar, normaal een tijd van familiediners, braderieën en tempelbezoeken, in afzondering te vieren. Ze durven er niet aan te denken hoe lang ze nog zo verder moeten. In het beste geval nog tien dagen, denkt taxichauffeur Liu. Een halve maand, schat Wang Yibin. Zijn vriendin Li Yu (21) is pessimistischer: volgens haar zou het zomaar een half jaar kunnen duren.

Maatregelen

In heel China zijn maatregelen genomen om grote mensenconcentraties tegen te gaan. In Beijing werden de Verboden Stad, grote delen van de Chinese Muur en tal van tempels gesloten, in Shanghai ging Disneyland dicht. In andere steden zijn de activiteiten voor Chinees Nieuwjaar afgelast en werden theaters en bioscopen gesloten. In tien steden in de provincie Hubei is een deel van het openbaar vervoer stilgelegd. Er gaan ook stemmen op om de Chinese schoolvakantie te verlengen, of om onlineles te geven, zodat de leerlingen langer thuis kunnen blijven.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden