Wraak Comey: ontslagen FBI-baas vergelijkt Trump met maffiabaas en zijn presidentschap met een ‘bosbrand’

Nog voor verschijnen boek ‘A Higher Loyalty’ komen onthullingen naar buiten

De wraak van James Comey, de door president Trump ontslagen FBI-baas, is gekomen. Een jaar nadat hij door Trump de laan werd uitgestuurd en uitgemaakt voor ‘uitslover’ en ‘leugenaar’, fileert Comey de president op ongenadige wijze in een nieuw boek. Comey vergelijkt Trump onder meer met een maffiabaas. Ook wilde de president dat de FBI zou weerleggen dat hij ‘golden showers’ had gehad met prostituees in een Moskous hotel.

President Trump en James Comey Foto EPA

De gesprekken die Comey met Trump voerde over de ‘plasseksbeschuldiging’, afkomstig uit het omstreden dossier van een Britse oud-spion, behoren tot de pikantste ‘onthullingen’ in Comeys memoires. Tot vier maal toe, in de ruim drie maanden die Comey diende onder Trump, probeerde de president te weerleggen dat het incident had plaatsgevonden tijdens een bezoek aan Rusland.

A Higher Loyalty, dat vrijwel zeker een bestseller wordt, verschijnt volgende week, maar de belangrijkste onthullingen zijn al uitgelekt. Trump reageerde op het 304 pagina’s tellende boek met een tweet waarin hij Comey een ‘onbetrouwbare slijmbal’ noemt die een puinhoop maakte van zijn werk als FBI-chef . ‘Het was een eer om hem te ontslaan’, aldus Trump.

Officieel moest de FBI-baas mei vorig jaar vertrekken omdat hij het onderzoek naar Hillary Clintons e-mailschandaal niet goed had uitgevoerd. Maar volgens de voormalige FBI-baas zelf was het onderzoek naar mogelijke samenspanning van de Trump-campagne met de Russen de werkelijke reden.

Persoonlijke uithaal

Comey schetst, zoals verwacht, een weinig verheffend beeld van Trump en zijn presidentschap. De leider van de mondiale supermacht wordt afgeschilderd als een egotripper die het niet zo nauw neemt met de waarheid en ook echt gelooft dat hijzelf wordt belaagd met nepnieuws. Trump maalt er bovendien niet om dat zijn voortdurende aanvallen op onder meer de FBI het vertrouwen van de Amerikanen in hun belangrijkste instituties ondermijnen. De ondertitel van het boek mag ook worden gezien als een persoonlijke uithaal naar de president: ‘Waarheid, Leugens en Leiderschap’.

‘Donald Trumps presidentschap bedreigt veel van het goede in dit land’, concludeert Comey. Trump-aanhangers hebben direct een website gelanceerd waar te lezen valt wat er allemaal niet klopt in het boek. Maar James Clapper, hoofd van de Amerikaanse inlichtingendiensten onder president Obama, zegt dat hij er ‘alle vertrouwen’ in heeft dat Comey de waarheid spreekt.

Tijdens de keren dat Comey sprak met Trump, onder meer bij een diner in het Witte Huis, moest hij telkens denken aan zijn jaren bij justitie toen hij achter maffiabazen aan zat. ‘Ik kreeg flashbacks van mijn eerste jaren als aanklager tegen de maffia’, aldus Comey. ‘De grote baas die de volledige controle heeft. De loyaliteitsverklaringen. De blik op de wereld van ‘wij tegen hen’. Het liegen over alles, groot en klein, als gevolg van een loyaliteitscode die de organisatie boven alle moraal en waarheid stelt. Het resultaat: de bosbrand die het Trump-presidentschap is.’ 

Dit zijn de opmerkelijkste passages uit het boek:

1. Trump en de gelijkenis met maffiabazen

Tijdens de keren dat Comey sprak met Trump, onder meer bij een diner in het Witte Huis, moest hij telkens denken aan zijn jaren bij justitie toen hij achter maffiabazen aan zat.

‘Ik kreeg flashbacks van mijn eerste jaren als aanklager tegen de maffia’, aldus Comey. ‘De grote baas die de volledige controle heeft. De loyaliteitsverklaringen. De blik op de wereld van ‘wij tegen hen’. Het liegen over alles, groot en klein, als gevolg van een loyaliteitscode die de organisatie boven alle moraal en waarheid stelt. Het resultaat: de bosbrand die het Trump-presidentschap is. Wat nu gebeurt, is niet normaal. Het is geen nepnieuws. Het is niet goed.’ Tijdens een van de gesprekken met Trump vroeg die of Comey wilde aangeven dat hij loyaal aan hem zou zijn als FBI-directeur.

2. Trump en de ‘golden showers’

De president zou zich mateloos hebben geërgerd aan de ‘plasseksbeschuldiging’ in het dossier van voormalig MI6-spion Christopher Steele. Volgens de Brit liet Trump in 2013 in het Ritz Carlton in Moskou prostituees urineren op het bed waarin de Obama‘s tijdens een officieel bezoek aan Rusland hadden geslapen.

Op deze manier zou Trump het bed hebben willen ‘ontheiligen’. De Russische geheime dienst zou beelden hiervan hebben. Elke keer dat hij Comey sprak, aldus de FBI-baas, kwam Trump terug op de beschuldiging om die vervolgens te ontkennen. ‘Ik heb smetvrees’, zei Trump een week voor zijn inauguratie aan de telefoon. ‘Ik zou nooit toestaan dat mensen elkaar in mijn bijzijn zouden onderplassen. Echt nooit.’

Mede omdat het zo pijnlijk was voor zijn vrouw Melania, vroeg de president of de FBI wellicht in de zaak zou kunnen duiken. Doel: bewijzen dat de beschuldiging ongegrond was. ‘Het zou mij verontrusten als Melania ook maar één procent hiervan zou geloven’, zei Trump tijdens een diner in het Witte Huis toen hij een week president was. ‘Zie je het voor je, ik met hoeren?’, aldus Trump in een ander gesprek met Comey, waarna hij erop wees dat hij ‘een mooie vrouw’ had voor wie dit allemaal heel vervelend was.

3. Hillary Clinton en het FBI-onderzoek

Bij veel Democraten is Comey nog altijd de gebeten hond, omdat hij vlak voor de verkiezingen het FBI-onderzoek naar Clintons e-mailschandaal heropende. Hillary Clinton gaf na haar nederlaag Comey er de schuld van dat zij niet de 45ste president van Amerika was geworden. Maar volgens de voormalige FBI-directeur heeft president Obama, die diep teleurgesteld was dat Clinton zijn nalatenschap niet zou voortzetten, hem nooit iets kwalijk genomen.

Na de verkiezingen had hij een gesprek met Obama in het Witte Huis. ‘Ik heb jou benoemd tot directeur van de FBI vanwege je integriteit en je deskundigheid’, zei Obama tegen de FBI-baas. ‘Ik wil dat je weet dat er niets, helemaal niets, is gebeurd in het afgelopen jaar dat mijn mening heeft veranderd.’ Comey, die bijna in tranen was, zei toen: ‘Jeetje, dat waren woorden die ik wilde horen. Ik heb het goede proberen te doen.’ Obama: ‘Ik weet het, ik weet het.’

Meer over