Wouter Olde Heuvel en de evolutie

In de jaren zestig, de tijd van hippies en flowerpower, werd Nederland verrijkt met kunstijsbanen. Dat was de eerste aanzet tot Nederland als schaatsgrootmacht. Ard Schenk en Kees Verkerk waren daarvan de eerste exponenten, al was Henk van der Grift de eerste naoorlogse Nederlandse wereldkampioen. Iemand die de basis voor die allroundtitel legde door in winters Noorwegen te trainen.


In Amsterdam opende, 50 jaar geleden, de eerste kunstijsbaan de poorten. Al snel volgden meer accommodaties zodat schaatsen in Nederland niet langer afhankelijk was van de natuur.


Met de jaren zeventig, de tijd van oliecrisis en punkrock, werd definitief afscheid genomen van wedstrijden op natuurijs. Het WK van 1977 in Davos werd wegens dooi verplaatst naar Heerenveen. Eric Heiden greep voor het eerst de macht en heerste uiteindelijk op alle afstanden, een unicum. Het lijkt onwaarschijnlijk dat iemand hem dat op het hoogste niveau ooit nog na zal doen.


In de 'evolutie van het schaatsen' was er in 1975 de belangrijke aerodynamische verbetering van het schaatspak. De excentrieke Zwitserse schaatser Franz Krienbühl maakte een pak uit één stuk, zoals we het nu kennen.


Vervolgens kwamen de jaren tachtig, de tijd van de yuppen en de eerste personal computer. Het zijn de jaren waarin de eerste indoorbanen werden geopend. (Oost-)Berlijn had de primeur in 1985. De Olympische Spelen van 1988 waren op de overdekte hooglandbaan van Calgary.


De nineties waren van de flippo's en de eerste mobieltjes. In het schaatsen brak de klapschaats door, met als gevolg dat alle records werden verbroken. De paar onverlaten die dachten niet te hoeven overstappen (nogal lastig bij het schaatsen op een 400-meterbaan), moesten al snel concluderen dat ze dan niet meer konden meekomen.


In de afgelopen vijftig jaar was er minimaal elk decennium een verandering die grote invloed had op het schaatsen en de tijden die schaatsers op de klokken brachten. Als je rekent vanaf de doorbraak van de klapschaats is het hoog tijd voor een volgende stap. De laatste vijftien jaar zijn er alleen maar minimale veranderingen geweest.


Commerciële ploegen zijn er ook al vijftien jaar. De atleten werden beter en beter getraind en er kwamen meer goede ijsbanen. Daarnaast is er een interessante ontwikkeling gaande in een kruisbestuiving tussen de verschillende disciplines, zoals inline, shorttrack en marathonschaatsen.


De evolutie van het schaatsen kan toch nog niet zijn voltooid?


Is specialiseren de volgende stap in deze evolutie? Atletiek, de moeder aller sporten, toont ons dat al. Meerkamp is daarin een apart onderdeel en verder zijn er alleen specialisten.


Wouter Olde Heuvel gooit met zijn verrassende World Cup-winst op de 1500 meter in Astana deze theorie te grabbel. Wouter is namelijk, zonder twijfel de meest veelzijdige atleet van de TVM ploeg.


Nu komt Wouter naar voren als een 1500-meterspecialist pur sang, eentje die in Sotsji olympisch goud zou kunnen winnen. Moet hij kiezen voor alleen deze afstand, mede doordat de 5 kilometer wordt bestormd door een ander soort schaatser?


Volgend jaar is het voor-olympisch seizoen en starten de trainingsroutes op grond van medaillekansen. Alle afstanden blijven trainen, zal die kansen minimaliseren, dat lijkt wel duidelijk.


Al met al een overwinning die vragen oproept, het moet niet gekker worden. Luxe problemen. Wat mij betreft mag zelfs de evolutie even stilstaan bij deze fraaie overwinning. 'De beste manier om jezelf te belonen voor een mooi moment is ervan te genieten', aldus de Amerikaanse schrijver Richard Bach. Laten we dat vooral doen.


Geert Kuiper (1960) is assistent-trainer van de TVM-ploeg en oud-topschaatser. Dit is de derde aflevering van een serie over het schaatsseizoen 2010-2011.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden