Wörter, Little en Glavinic

En dan hier nog een toch niet onvertaalbaar boek van Günter Grass, een thrillerdebuut, de overrompelende pracht van Mondriaan en andere net verschenen titels.

Beeld De bezige bij

Het derde deel van de memoires van Günter Grass is Grimms Wörter (2010), zijn liefdesverklaring aan de Duitse taal, en aan de 19de-eeuwse geleerde gebroeders Jacob en Wilhelm die jaren werkten aan de eerste delen van het uitputtende Duitse woordenboek. De woorden van Grimm (Meulenhoff; € 29,95) heet de Nederlandse vertaling van Jan Gielkens. Een onvertaalbaar boek, door alle taalspelletjes, dacht Grass zelf. Maar Gielkens merkte dat 'de onvertaalbaarheid verdween tijdens het vertalen'. Bij het verschijnen van het origineel gaf Volkskrant-recensent Jan Luijten 5 sterren aan het boek waarin Grass zich mengt in de gesprekken die de gebroeders met elkaar voerden.

Beeld Meulenhoff

Na tien jaar gevangenisstraf voor de moord op haar moeder te hebben uitgezeten, komt Janie Jenkins door een vormfout vrij. Paparazzi zitten achter haar aan. Vervelend dat ze haar geheugen kwijt is. 'Het is al moeilijk genoeg om in je onschuld te blijven geloven als zoveel mensen zeker weten dat je niet onschuldig bent. Het is onmogelijk wanneer je helemaal nergens zeker van bent, behalve dan van het afschuwelijke, onontkoombare feit dat je je eigen moeder niet al te graag mocht', aldus Elizabeth Little die als thriller-auteur debuteert met Lieve dochter (A.W. Bruna; € 19,95), vertaald door Saskia Peterzon-Kotte.

Beeld A.W. Bruna

In een zone des doods op de Mount Everest, met een sneeuwstorm en verdwenen kameraden, merkt Jonas dat de werkelijkheid hem ontglipt en plaats maakt voor herinneringen aan de momenten dat hij op zoek ging naar de liefde. De grote roman Het grotere wonder (Signatuur; € 22,95) van de in Wenen woonachtige Thomas Glavinic werd vertaald door Gerrit Bussink.



Beeld Signatuur

Een klassiek verhalenverteller, werd Kerim Göcmen (Izmir 1957, op zijn 20ste kwam hij naar Nederland) genoemd toen hij twee jaar geleden debuteerde met een verhalenbundel. In zijn roman Rode kornoeljes (Van Oorschot; € 16,50) neemt de 15-jarige verteller de lezer mee terug naar het platteland van Turkije in de jaren vijftig.



Beeld Van Oorschot

De geprezen verhalenbundel Jonge gasten, (De Bezige Bij; €17,90) van de Ierse debutant Colin Barrett (1982), die in een fictief provinciestadje speelt, werd vertaald door Joris Vermeulen. Barrett en en zijn collega Kevin Barry zijn op 17 februari te gast bij BorderKitchen in Den Haag.



Beeld De bezige Bij

In het najaar van 1988 bezocht filosoof Jan Bor het Museum of Modern Art in New York, waar hij, voor het eerst in zijn leven, Mondriaans Compositie in wit, zwart en rood uit 1936 zag. Het was een overweldigende ervaring, schrijft hij in Mondriaan filosoof (Prometheus, €15,-). Zijn ogen vulden zich met tranen en zijn hart opende zich, 'zoals je dat alleen maar hebt bij het horen van de eerste noten van Bachs Matthäus Passion. Beschrijven kan ik de schoonheid die ik toen onderging niet. Het was een woordloos zien, even abrupt als overrompelend, van de diepe samenhang die schuilgaat achter de chaotische wereld van alledag. Alsof de ruimte zich tot in het oneindige openvouwde en de tijd stilstond.' In het boekje, geschreven voor zijn 'knappe nichtje Lisa', een studente kunstgeschiedenis die meent dat je niet van Mondriaans werken kunt genieten als je niet weet welk idee erachter zit, gaat Bor in op Mondriaans werk én op de vele teksten die de schilder aan het einde van zijn leven schreef.

Beeld Prometheus

In 2014 werd Made in Europe. De kunst die ons continent bindt van Pieter Steinz een bestseller. Steinz zet daarin ruim tweehonderd culturele Europese hoogtepunten op een rij en switcht moeiteloos van Abba naar Bach en van Lego naar Het Zwanenmeer. In zijn essay Van welk Europa houden wij? (Cossee Essay, €16,90) zoekt hij naar de onderliggende gemeenschappelijke waarden, 'de waarden van individualisme, pluralisme, tolerantie en zelfrelativering, die samen een unieke beschavingsstijl definiëren.'



Beeld Cossee Essay

Begin 1945 sluiten Thomas Buergenthal en Odd Nansen vriendschap in de ziekenbarak van het concentratiekamp Sachsenhausen. Ze wisselen verhalen uit, sporen elkaar aan hun dromen en idealen niet op te geven en dragen zo bij aan hun overleving. Na de oorlog wordt Nansens dagboek, opgedragen aan de veel jongere Buergenthal, een bestseller in Noorwegen. Hun kampervaringen drukken een blijvend stempel op hun latere ontwikkeling: Thomas wordt rechter bij het Internationaal Gerechtshof, Odd wordt medeoprichter van Unicef. Beiden publiceren op latere leeftijd nauw verweven memoires. Liesbeth Hoeven haalt hun geschiedenis aan in Een boek om in te wonen - verhaalcultuur na Auschwitz (Verloren; €29,-), waarin zij onderzoekt hoe de vertellingen van Art Spiegelman, Anne Frank, Charlotte Salomon en Jochen Gerz blijvend bijdragen aan 'Nooit meer Auschwitz'.

Beeld Verloren
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden