ANALYSE

Wordt Donald Trump dé verrassing met zijn Geert Wilders-aanpak?

De discussie tot nu toe ging vooral om zijn vele miljarden, zijn haardos en zijn boude uitspraken. Onder andere over Mexicanen als 'verkrachters en drugssmokkelaars'. Maar dreigt Donald John Trump (69) met zijn Geert Wilders-achtige uitspraken dé grote verrassing te worden van de 14 Republikeinse presidentskandidaten? De miljardair doet het namelijk goed in de peilingen.

Donald Trump op campagne in Des Moines, Iowa.Beeld ap

De belangrijkste Republikeinse kandidaten, van Jeb Bush tot Marco Rubio, moeten de afgelopen dagen de wenkbrauwen hebben gefronst toen ze de laatste opiniepeilingen zagen. Onder andere in Iowa en New Hampshire, de twee staten waar begin volgend jaar in de barre winterkou de eerste voorverkiezingen worden gehouden. De caucus in Iowa en de primary in New Hampshire kunnen campagnes namelijk maken en breken.

Hillary Clinton faalde in 2008 jammerlijk in Iowa, eindigde tot haar grote verbazing als derde en moest toezien hoe een jonge senator uit Illinois (Barack Obama) tot grote hoogte steeg. Obama kreeg 'momentum', cruciaal voor elke kandidaat. Twee weken na Trumps kandidatuur, beginnen opiniepeilers, campagne-adiviseurs en kandidaten zich af te vragen of de zakenman ook zo'n electorale stunt kan uithalen. Of piekt 'De Donald', zoals zijn bijnaam luidt, gewoon veel te vroeg?

Donald Trump poseert in 2013 met Miss Connecticut. De miljardair is mede-organisator van de lucratieve Miss USA en Miss Universe-verkiezing.Beeld reuters

Favoriet

In de laatste peiling in Iowa, waar kiezers straks op bijeenkomsten hun steun uitspreken voor een kandidaat, staat Trump met 10 procent op een gedeelde tweede plaats. In deze peiling van Quinnipiac, gaat gouverneur Scott Walker van Wisconsin aan de leiding. Bush stelt teleur en haalt 'slechts' 8 procent in de boerenstaat.

Onder de Republikeinse kiezers in New Hampshire is Bush echter, volgens CNN, de favoriet met 16 procent. Gevolgd door Trump met 11 procent. De miljardair, volgens Forbes goed voor 3,7 miljard euro, doet het veel beter dan bekende en ervaren politici in Washington zoals Rubio en de conservatieve Ted Cruz.

Natuurlijk, opiniepeilingen zo vroeg in de race zeggen niet bijster veel. De campagne moet nog op gang komen. Maar toch. 'Waarom doet Donald Trump het zo goed in de peilingen?', vroeg The National Journal zich woensdag vertwijfeld af over de opvallende flirt van de kiezers met de vastgoedtycoon, tv-presentator en hotelbaas.

De gelijkenis met Geert Wilders dringt zich op. Want net als Wilders, neemt Trump geen blad voor de mond en schuwt hij de harde confrontatie absoluut niet. Een tactiek die de vastgoedmagnaat straks bij de tv-debatten in Iowa en New Hampshire zeker zal gaan toepassen. Hoe geïntimideerd zullen zijn tegenstanders, beslist geen straatvechters, dan zijn?

Spreekt de klare taal van Trump een fors deel van de Republikeinse kiezers aan?Beeld reuters

Opsteker

De gunstige peilingen zijn een opsteker voor Trump, nieuws dat hij deze dagen goed kan gebruiken. Want sinds hij in de Republikeinse race stapte, zit het niet mee op zakelijk vlak. NBC en de Spaanstalige zender Univision stopten de samenwerking met hem na zijn uitspraken over Mexicaanse immigranten. De miljardair ageert al jaren tegen de in zijn ogen veel te zwakke beveiliging van de grens met Mexico.

'Ze brengen drugs het land binnen', zei Trump bij de aankondiging van zijn kandidatuur over een deel van de latino-migranten. 'Ze brengen criminaliteit met zich mee. Het zijn verkrachters.' Warenhuisketen Macy's, die al jaren een dure kledinglijn van Trump verkoopt, dumpte hem vandaag. 'Wij tolereren geen discriminatie, in welke vorm dan ook', zei Macy's in een verklaring. Trump reageerde boos maar het mocht niet baten. 'Vreselijk', zo noemde zijn partijgenoot en gouverneur van New Mexico Susana Martinez de uitlatingen van de zakenman. Martinez is de enige hispanic-gouverneur in de VS.

Carlos Reyes, een immigrant uit El Salvador, bedankt voor de deur van Macy's in New York de warenhuisketen voor het dumpen van Trump en diens kledinglijn. De protectionistische miljardair sloeg terug. Trump zei dat hij niet blij was dat de overhemden met zijn naam in China werden gemaakt.Beeld ap

Klare taal

Trump hoopt dat hij met zijn opmerkingen en klare taal over tal van onderwerpen, een gevoelige snaar heeft geraakt. Wat als hij veel kiezers aanspreekt, ook Democraten, die vinden dat Amerika het economisch veel beter kan doen? Van arbeiders uit Michigan die hun baan in de staalindustrie zijn kwijtgeraakt tot middenklasse-gezinnen in New Hampshire en Colorado.

Alleen, de laatste keer dat een miljardair het goed deed in de presidentsverkiezingen is alweer 23 jaar geleden. Ross Perot haalde als onafhankelijke kandidaat in 1992 zo'n 19 procent van de stemmen, goed voor bijna 20 miljoen kiezers. Maar hij maakte nooit een echte kans. Niet Perot, niet vader George Bush maar Bill Clinton werd president.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden