Word je dik als je de pil slikt?

Beeld ANP

Veertig procent van de Nederlandse vrouwen tussen de 18 en 45 jaar slikt hem, toch is er nog veel onduidelijkheid over de anticonceptiepil. In meisjesbladen en op damesfora doen veel verhalen de ronde; de pil - 'toch onnatuurlijk' - zou allerlei nare bijwerkingen met zich meebrengen. De grootste angst: van de pil word je dik. Zijn die zorgen terecht?

De hormonen die de eisprong tegengaan, zouden de boosdoeners zijn. Progestageen en oestrogeen hebben ook op andere lichaamsfuncties effect. Een aantal onderzoeken, bijvoorbeeld een uit 1997 onder Zweedse vrouwen, laat zien dat er een toename is in borstomvang bij vrouwen die de pil slikken. Logisch, oestrogeen is het hormoon dat betrokken is bij borstgroei, zegt Bart Fauser, hoogleraar voortplanting en gynaecologie aan het UMC Utrecht. Maar de mate van groei is in die studies per persoon erg verschillend. De hormoonconcentraties in de pil zijn tegenwoordig bovendien een stuk lager dan vroeger.

Daar komt mogelijk het idee van de gewichtstoename vandaan. Wat daar vroeger van waar was, hoeft nu niet meer zo te zijn. Fauser wijst op een grote overzichtsstudie uit 2014 in de Cochrane Database of Systematic Reviews. Wetenschappers bestudeerden 49 onderzoeken en concludeerden dat er onvoldoende bewijs is voor gewichtstoename bij vrouwen die de pil slikten. Als er al gewichtstoename werd geconstateerd, was dat minder dan 2 kilogram in een jaar.

Maar, waarschuwt Fauser, de kwaliteit van de studies was niet erg goed. 'Gebrek aan bewijs wil dus niet zeggen dat het niet klopt. Zo is het niet ondenkbaar dat vrouwen die enorm aankwamen tijdens zo'n onderzoek, eerder stopten de pil te slikken.'

De pil als zondebok

De conclusie is dus niet zo makkelijk. Bekend is dat hormonen er in de eerste maanden vaak voor zorgen dat het lichaam meer vocht vasthoudt, wat gewoonlijk vanzelf verdwijnt. Het zou ook best kunnen dat er vrouwen zijn die aankomen. Daar kunnen allerlei oorzaken voor zijn. Sommige vrouwen voelen zich niet prettig bij de pil, wat kan leiden tot meer snoepen, zegt seksuoloog en psycholoog Hanneke Termeer, verbonden aan het AMC. Daarnaast zijn vrouwen die beginnen met de pil vaak in de leeftijd dat het niet ongewoon is om geleidelijk aan te komen. Fauser: 'Het is wel opvallend dat mensen roepen dat je kilo's aankomt door de pil - terwijl je niks kunt beweren.'

En de andere mogelijke bijwerkingen? Worden vrouwen er ongelukkiger van of krijgen ze minder zin in seks? 'Vrouwen voelen zich soms 'mat', zegt Termeer. Met de pil zijn er geen hormoonpieken en -dalen meer, sommige vrouwen missen dan hun piek rond de eisprong. Onderzoek wijst uit dat vrouwen op dat moment vaak meer zin in seks hebben. 'Maar met de pieken gaan ook de premenstruele dips weg; de voordelen wegen dus vaak op tegen de nadelen', zegt Termeer. Daarnaast slikt het overgrote deel van de vrouwen een zogenaamde tweedegeneratiepil, met de minste kans op bijwerkingen. 'Vrouwen wijten klachten graag aan de pil, maar over het algemeen geldt dat het om iets anders gaat', aldus Termeer.

Ook een vraag voor deze rubriek?

Mail naar gezond@volkskrant.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden