Woekerpolis-affaire duurt voort

De problemen met woekerpolissen zijn allerminst voorbij. Wat te doen als je er een - of meerdere - hebt?

Vijf jaar nadat TROS Radar er een grote zaak van maakte, zijn de woekerpolissen allerminst uit Nederland verdwenen. Daarom eerst een belangrijke mededeling: mensen met een woekerpolis moeten opnieuw een klacht indienen bij hun verzekeraar, anders dreigen ze hun bezwaarrecht te verliezen.


Die bezwaren hebben namelijk een wettelijke verjaringstermijn van vijf jaar. Daarna is de vordering verjaard en vervalt mogelijk het recht op schadevergoeding. Mensen die dus in 2006 naar aanleiding van TROS Radar aan de bel trokken bij hun verzekeraar, moeten opnieuw een zogeheten 'stuitingsbrief' sturen. Ook mensen die nog niet hebben geklaagd, wordt geadviseerd zo'n brief te sturen.


De waarschuwing voor de verjaring kwam vorige week van de Vereniging Eigen Huis. Woekerpolissen zijn (als beleggingsverzekering) vaak gekoppeld aan een hypotheek, vandaar de betrokkenheid van de vereniging. Hoe veel mensen de schade van hun woekerpolis de afgelopen jaren naar tevredenheid hebben afgehandeld met hun verzekeraar, weet Eigen Huis niet.


Sterker nog: niemand weet precies hoe veel woekerpolissen er zijn. Eigen Huis denkt dat ongeveer 2,5 miljoen Nederlanders er een hebben afgesloten. Eerder werd het aantal woekerpolissen op meer dan zes miljoen geschat. Dat verschil is verklaarbaar: sommige mensen kregen meerdere polissen aangesmeerd, naast het eigen huis bijvoorbeeld ook eentje voor het pensioen en de studie van de kinderen.


De sterk stijgende koersen verhulden jarenlang de hoge kosten die verzekeraars in rekening brachten. Maar toen de beurzen gingen haperen, bleken de voorgestelde rendementen veelal volledig onhaalbaar. Maar drie jaar geleden leken de problemen opgelost. Financieel Ombudsman Jan Wolter Wabeke stelde een maximum vast voor de kosten die in rekening gebracht mochten worden: 3,5 procent. Dat was soms 30 procent, of zelfs 50. Door al dat geld dat de verzekeraars als kosten in de eigen portemonnee hielden, hadden mensen na vele jaren vaak nog geen enkel profijt van hun beleggingsverzekering, of waren ze hun inleg zelfs deels kwijt.


Als er meer aan kosten werden ingehouden dan die 3,5 procent, moesten die worden gecompenseerd. Daarmee leek er een punt te kunnen worden gezet achter deze zwarte bladzijde voor de financiële sector. Maar zo ging het niet.


De 'Wabeke-norm' lag direct onder vuur. De 3,5 procent zou nog veel te hoog zijn, ook al moesten de verzekeraars miljarden reserveren om de polissen recht te zetten. De 3,5 procent aan kosten mochten bovendien jaarlijks in rekening worden gebracht. Dat loopt nogal op, bijvoorbeeld bij een polis met een looptijd van twintig jaar. Dan gaat van elke duizend euro inleg nog steeds 704 euro als kosten naar de verzekeraar.


Diverse partijen gingen daarom zelf met de verzekeraars in de slag, zoals de Stichting Woekerpolisclaim en de Stichting Verliespolis. Eigen Huis is aangesloten bij laatstgenoemde, waar 110 duizend gedupeerden zich hebben gemeld. De stichtingen sluiten eigen akkoorden met de grote verzekeraars. Daarin worden afspraken gemaakt over lagere kosten, en terugbetaling van te veel betaalde kosten.


Is de slepende woekerpolisaffaire daarmee dan wel voorbij? Weer niet. Nadat de eerste verzekeraars vorig jaar hun klanten op de hoogte stelden van de compensatie, kwam er opnieuw kritiek. Volgens onafhankelijke financiële deskundigen gaat het vaak om een sigaar uit eigen doos. Zo vindt de compensatie vaak plaats aan het eind van de looptijd, zodat de hoge kosten kunnen blijven doorlopen. Bovendien kunnen de verzekeraars nog steeds pakweg 30 procent kosten in rekening brengen, doordat de kosten elk jaarmogen worden opgevoerd.


Vijf jaar na Radar zitten veel gedupeerden dus nog met tal van vragen, in plaats van met een oplossing. Die mensen sloeg onlangs de schrik om het hart, toen werd gemeld dat Financieel Ombudsman Nol Monster stopte met het bemiddelen voor mensen met woekerpolissen. Maar het ligt iets anders, stelt het Kifid, het klachteninstituut waar Monster deel van uitmaakt. De Ombudsman heeft alleen vastgesteld dat de verzekeraars weigeren deze gedupeerden de gewenste hogere compensatie te betalen, en dat de Ombudsman ze niet kan dwingen. De gedupeerden kunnen wel terecht bij de Geschillencommissie van het Kifid, die bindende uitspraken kan doen. Ook nieuwe gevallen zijn daar welkom, zodat de woekerpolisaffaire nog wel even voortduurt.


---------------------------------------------------------------------------


Wat te doen?

Als het goed is, hebben de verzekeraars hun klanten per brief gemeld dat ze een woekerpolis hebben. Bij twijfel biedt bijvoorbeeld verliespolis.nl, de website van de Stichting Verliespolis, een overzicht van de verzekeraars en de producten waar het om gaat. Daar staat ook een standaardvoorbeeld van de stuitingsbrief die moet worden gestuurd. Woekerpolissen zijn ingewikkeld, dus professioneel advies is nodig. De Consumentenbond adviseert een onafhankelijk financieel planner, die een uurtarief rekent, in plaats van provisie, die door de verzekeraar wordt betaald die de polis mag verzorgen. Meer informatie bij de Vereniging Onafhankelijke Financieel Planners. Een klacht indienen kan bij het Klachteninstituut financiële dienstverlening, het Kifid: Kifid.nl


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden