Wiskundegeld

Kan Nederland meer bèta's gebruiken? Ik kan zo een paar maatschappelijke sectoren aanwijzen waar het gebrek aan bèta's schrijnend is....

Bij de KRO geloven ze in wonderen en bij de EO denken ze (volgens de Bijbel, 1 Koningen 7:23) dat het getal pi gelijk is aan 3, terwijl een beetje bèta toch weet dat 3,14159265358 een veel betere benadering is.

De top van het bedrijfsleven klaagt de laatste tijd regelmatig dat ondernemingen steeds moeilijker aan exact opgeleid personeel kunnen komen. Terwijl die bedrijven bovendien nog zeggen dat ze juist meer bèta's nodig hebben. Het zou misschien helpen als die top wat minder aan zijn eigen inkomen zou denken en wat meer aan het inkomen van die techneuten.

Ook internationale economische organisaties waarschuwen regelmatig dat er te weinig bèta's worden opgeleid op de Nederlandse universiteiten. Met de middelbare school dreigt het ook de verkeerde kant op te gaan. Het Ministerie van Onderwijs kwam recentelijk met het onzalig plan de uren natuurkunde daar flink terug te brengen. Doordat dit voornemen grote maatschappelijke weerstand oproept, ziet het er gelukkig naar uit dat het niet doorgaat.

Een steeds terugkerende stelling is dat in ons land de aantallen studenten in de exacte vakken de laatste twintig jaar voortdurend zijn afgenomen. Deze constatering wordt echter niet door iedereen gedeeld.

Een paar maanden geleden is er onder de titel Wisselstroom een rapport verschenen van het IOWO van de Katholieke Universiteit Nijmegen. Hierin wordt een analyse gemaakt van de bèta-instroom in het wetenschappelijk onderwijs in de periode 1980-2000.

Die opvallende cijfers geven inderdaad aan dat er van een spectaculaire daling van de aantallen studenten in de exacte vakken geen sprake is. Een opmerkelijk verschijnsel is wel dat de bètavakken in het geheel niet hebben kunnen profiteren van de toename van het aantal vrouwelijke studenten.

Jammer is dat de Nijmeegse studie niet heeft meegenomen hoe de ontwikkeling van het aantal promovendi is. Volgens mijn eigen waarneming is die dramatisch. Veel vacatures, en een (te) groot percentage van de promovendi is buitenlander.

Toch zijn er wel degelijk exacte studierichtingen waar de zeer recente ontwikkelingen van het aantal studenten een schrijnend beeld geven. Zoals de scheikunde en de wiskunde. De wiskunde aan de universiteiten is bijna dood. Nijmegen overweegt haar wiskundefaculteit te sluiten.

Het is duidelijk dat er voor de wiskunde een noodverband moet worden aangelegd. Wat kunnen we aan de wiskunde doen?

Studenten in de exacte vakken hebben een dusdanige studiebelasting dat er eigenlijk geen tijd is voor bijbaantjes. Een goed voorstel lijkt mij dan ook iets te doen aan het collegegeld en aan de studiefinanciering. Voor wiskunde wordt het collegegeld afgeschaft en de studiefinanciering verdubbeld. En dat gedurende een aantal jaren.

Vergis u niet. Ook al zal dit plan weinig geld kosten, de weerstand zal enorm zijn. Dat vereist een stevige minister. Het is zeer waarschijnlijk dat D66 het Ministerie van Onderwijs zal opeisen en ook zal krijgen. Hun beste kandidaat is de wiskundige Alexander Rinnooy Kan. Krijgen we een keiharde bèta in de regering.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden