Nieuws Rekenkamer

Windmolenparken op zee kunnen toch niet zonder subsidie. De aansluitkosten dalen wel aanzienlijk

Windenergiewinning op zee kan niet zonder subsidie, en is tot nu toe nooit subsidievrij geweest. Dat blijkt uit onderzoek van de Rekenkamer. 

Een van de windmolenparken in de Noordzee langs de Belgische kust. Beeld BELGA

In maart van dit jaar schreef Eric Wiebes, minister van Economische Zaken en Klimaat, aan de Tweede Kamer dat in de Noordzee windparken ‘zonder subsidie zullen worden gerealiseerd en geëxploiteerd’. Hij lichtte de Tweede Kamer in over het verloop van de tender voor de kavels I en II van het grote windpark Hollandse Kust. Die tender werd gewonnen door een combinatie van Vattenfall (Nuon) en Shell. Zij krijgen geen exploitatiesubsidie, de grondslag van Wiebes’ bewering dat het ‘de eerste windparken ter wereld’ zijn die draaien zonder subsidie.

Fout, stelt de Rekenkamer nu. Weliswaar zullen Vattenfall en Shell geen exploitatiesubsidie krijgen voor de stroom die zij vanaf 2022 zullen leveren, maar de term ‘subsidievrij’ is fout. De Rekenkamer wijst erop dat de aansluiting van het windpark op het Nederlandse stroomnet wordt betaald door Tennet, de exploitant van het Nederlandse hoogspanningsnet. De kosten daarvoor verschijnen op de energierekening als Opslag Duurzame Energie, een subsidie, dus de uitdrukking ‘zonder subsidie’ klopt niet.

Met de aansluitingskosten is wel iets raars aan de hand: betreft het kolencentrales, dan komen die aansluitingskosten op de energierekening te staan als ‘transportkosten’ en dus niet als een subsidie. ‘Maar in beide gevallen komt de rekening bij dezelfde partijen’, zegt een woordvoerder van Tennet.

Een overzicht van de windmolenparken langs de Nederlandse kust Beeld de Volkskrant

Is hier nu sprake van een woordenspel? De Rekenkamer spreekt niet tegen dat de kolencentrale en het windpark op dezelfde manier hun aansluiting op het net krijgen. ‘Maar we hebben alleen die zaak van de windparken onderzocht, dus of andere centrales evenveel subsidie krijgen, kunnen we niet zeggen.’

Machiel Mulder, hoogleraar energiemarkten in Groningen, wijst erop dat er (behalve de vraag wat subsidie is en wat niet) wel degelijk een belangrijk verschil bestaat: de Opslag Duurzame Energie wordt betaald door kleinverbruikers, maar nauwelijks door bedrijven. ‘En dat kan financieel best oplopen, want de aansluitkosten van windparken op zee zijn aanzienlijk hoger dan die van centrales op land’, zegt hoogleraar Mulder.

Overigens geeft de Rekenkamer de regering ook een compliment. In 2013, bij het afsluiten van het oude Energieakkoord, werd afgesproken dat de kosten voor wind op zee tot 2023 zouden worden verminderd met 40 procent. Dat, stelt de Rekenkamer, is gehaald: de kostendaling komt bij de tender van het laatste windpark neer op meer dan 71 procent.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.