Beeldende kunst Willem Kolvoort

Willem Kolvoort maakt al 30 jaar posters voor popzaal Vera

De posters van poppodium Vera in Groningen gaan het museum in. De vaste ontwerper, Willem Kolvoort, maakte er ruim vijfhonderd, waarvan het Groninger Museum een selectie toont. Zijn inspiratiebronnen? Kindertekeningen en de natuur.

Beeld Willem Kolvoort

Dat zijn concertposters geliefd zijn, wist Willem Kolvoort (54) natuurlijk al langer. In Vera, de beroemde Groningse popzaal, vangt hij soms complimenten op van bezoekers die zich niet realiseren dat de postermaker naast hen staat. Optredende bands delen zijn werk via sociale media. Ze willen vaak een paar gezeefdrukte exemplaren mee naar huis.

Maar nu wordt het serieus: ‘Kolvoort staat in een postertraditie die begon bij Henri de Toulouse-Lautrec, zijn werk doet denken aan kunstenaars als Celestino Piatti en Hervé di Rosa.’

Het zijn de associaties van Andreas Blühm, directeur van het Groninger Museum, waar het komende halfjaar een expositie van Kolvoorts posters is te zien. Blühm voorzag ook het boek Willem Kolvoort: 30 jaar Vera-posters van een voorwoord.

Kolvoort: ‘Toen ik die vergelijkingen las dacht ik: wow, oké. Zo had ik het nog niet bekeken. Maar ik begrijp ze wel.’

Beeld Willem Kolvoort

Op 30 mei 2019 maakte Kolvoort zijn vijfhonderdste poster in dertig jaar, namens de illustere zeefdrukafdeling van Vera. Het idee voor een boek had hij zelf al opgevat. Zijn uitgever begon over een tentoonstelling. Het ovalen hart van het Groninger Museum is tot in juni voor zijn werk vrijgemaakt.

In het boek is Kolvoorts verhaal als een smakelijke miniroman opgetekend door Peter van der Heide en Bill Mensema, over een jongen uit Hattem die door Vera-programmeur Peter Weening zowat eigenhandig naar Groningen werd gelokt. In Vera kon hij alternatieve bands als The Gun Club zien spelen.

‘Ik wilde biologie studeren,’ zegt Kolvoort, ‘maar omdat ik niet goed was in de exacte vakken werd het plan B: de kunstacademie.’

In Vera zag hij een lijst hangen, waarop je kon intekenen als je posters wilde zeefdrukken. Hij schreef er zijn naam op, al had hij geen idee hoe je moest zeefdrukken. Dat leerde hij gaandeweg.

En daar kwamen de posters, aanvankelijk onder zijn Vera-bijnaam Snorkel. In het boek staan ze allemaal, gerangschikt op jaar, zodat je kunt zien hoe hij met de jaren zijn eigen, uit duizenden herkenbare stijl ontwikkelde.

De pagina’s uit de jaren negentig ogen nog als rock-’n-rollcollages, zo ruw en divers als de muziek zelf, met veel afwisseling in afmeting vorm, lettertype, kleur en stijl.

Beeld Willem Kolvoort

Vanaf 2003 zie je het consistenter worden. Dat jaar werd zoon Manno geboren. Kolvoort had het even wat minder naar zijn zin als postermaker, besloot dat er iets moest veranderen en legde zichzelf een reeks beperkingen op: liggende posters (‘want dat is ongebruikelijk’), altijd 50x70 centimeter, een steeds herkenbaarder blokletter en een stripachtige stijl met een opmerkelijke voorkeur voor bestaande en niet-bestaande dieren, in het bijzonder insecten.

Als je hem vraagt welke kunstenaars hem beïnvloedden, noemt hij Miró, Kandinsky en Picasso, maar ook Jheronimus Bosch en Pieter Brueghel: ‘Die houden ook van bizarre wezentjes, net als ik.’

Zijn kinderen speelden een belangrijke rol in het vinden van zijn ‘stem’. Dochter Tove (2009) tekende als 4-jarige een grappige kever (de ‘snoepkever’) die een kenmerkend figuurtje van haar vader zou worden. Hij laat zich inspireren door kindertekeningen: vroeger die van hemzelf, later die van zijn kroost.

‘Mijn vader was onderwaterfotograaf. Mijn opa zat in de jury van het natuurprogramma Ja, natuurlijk. De liefde voor natuur en dieren zat er vroeg in. Die kevers en insecten in mijn werk? Ik was actief vogelaar, maar daar kwam de klad in toen ik vader werd. En welke dieren kun je thuis goed bekijken? Precies: spinnetjes, vlinders, torren.’

Beeld Willem Kolvoort

Pop-up

Tijdens Eurosonic Noorderslag (ESNS) opent Uitgeverij Passage (Sint Jansstraat 15, Groningen) een Willem Kolvoort Pop-up Store. Van donderdag tot en met zaterdag zijn daar dagelijks optredens van bijvoorbeeld Joost Dijkema (donderdag), Meindert Talma (vrijdag) en Partiboi (zaterdag).

Als één artistieke discipline níet tijdloos is, is het de genadeloos aan een datum vastgeklonken concertposter wel: meteen na het concert is het affiche verouderd. Nu hangen ze ingelijst in dat mooie, grote museum: de kameleon voor Deerhunter, de geplukte kalkoenachtige voor Thee Oh Sees, de tweelingkevers voor Tangarine, een zwerm zwarte vogels voor Band Of Horses. ‘Mooi toch?’

In het boek staan citaten van muzikanten over Kolvoorts werk. Ken Stringfellow van The Posies: ‘Ik vind het leuk dat zijn beeldtaal vaak cartoonesk of kinderlijk is. Oftewel: er is niets intimiderend aan Vera, zelfs al is het een bastion van ‘goede smaak’. Het is een veilige plek die zichzelf niet te serieus neemt. Net als Vera is Willems kunst vrolijk, nooit overdreven en consistent in zijn boodschap: je bent hier welkom, geniet van het concert.’

Willem Kolvoort. Posters voor Vera. Groninger Museum. T/m 7 juni.

Het boek Willem Kolvoort. 30 jaar Vera-posters,  uitgeverij Passage. 128 pagina’s. 27,50 euro.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden