Nieuwsbreak

Willem Friede: 'Oude muzikanten moeten niet alleen nostalgie opwekken'

Willem Friede, toetsenist van New Cool Collective kan dit jaar niet naar Pinkpop. Daar baalt hij van, want hij zou Paul McCartney graag live zien. 'Het wordt pas echt mooi als musici die lang doorspelen nog steeds iets hebben toe te voegen. Dan heb je de lijntjes naar het verleden, naar de muziek die mij vroeger heeft geïnspireerd, in combinatie met iemand die nog steeds iets heeft te melden.'

Willem Friede, toetsenist van de New Cool Collective. Beeld Rory Ronde
Willem Friede, toetsenist van de New Cool Collective.Beeld Rory Ronde

Een foto van een vluchteling die een jong kind door een hek van prikkeldraad tilt is uitgeroepen tot de World Press Photo van dit jaar. Heeft u hem gezien?
'Jazeker, en ik vind het een indrukwekkend beeld. Ik snap wel waarom de jury deze eruit heeft gepikt.'

Oh ja? Waarom dan?
'Een beeld moet een verhaal vertellen en dat doet deze foto ook. Als ik hier naar kijk, dan zie ik de wanhoop van een mens op de vlucht. Iemand die in een situatie is terecht gekomen, die hij nooit had verwacht en die met zijn kind moet vluchten voor zijn leven.'

Zoals dat gaat: er is nu al kritiek. Zo zou de foto technisch gezien zeker niet sterk zijn.
'Misschien niet, maar ik vind dat geen probleem. Het verhaal, het gevoel dat het oproept, is sterk.'

Als u aan eerdere prijswinnaars denkt, ziet u dan direct een aantal foto's voor zich?
'Poeh. Er was wel een foto van iemand die wegzakte in de modder die veel indruk op me heeft gemaakt, maar ik weet niet meer waar of wanneer die is gemaakt en ook niet of het een World Press-winnaar was. Dat is wel apart aan deze tijd: je wordt overspoeld met beelden en ik denk dat er daardoor veel minder blijft hangen. Er is telkens weer een nieuwe prikkel.'

En deze foto? Is dit hét iconische beeld van de vluchtelingencrisis?
'Nee, dat denk ik eerlijk gezegd niet. Dan kom ik eerder uit op de foto van Alan Kurdi, het jongetje dat is aangespoeld op een Turks strand.'

De winnende foto: Hope for a new life. Beeld belga
De winnende foto: Hope for a new life.Beeld belga

Iets heel anders. Pinkpop. Gaat u er heen?
'Ik denk het niet. Wanneer is het dit jaar precies? Op 11, 12 en 13 juni? Nee, dan ben ik in Hongarije op tournee met de New Cool Collective. Jammer hoor. Zie ik Paul McCartney wéér niet optreden.'

Want dat wil u heel graag?
'Jazeker! Vorig jaar was hij ook in Nederland, en toen kon ik ook al niet, maar ik heb van anderen gehoord dat het fenomenaal was. Misschien is zijn stem ondertussen minder krachtig maar aan muzikaliteit heeft hij nog niets ingeboet. Bovendien, dit is iemand die je toch gezien moet hebben. Nu het nog kan.'

Om nostalgische redenen?
'Ook. Maar het is niet goed als dat het enige is. Het wordt pas echt mooi als musici die lang doorspelen nog steeds iets hebben toe te voegen. Dan heb je de lijntjes naar het verleden, naar de muziek die mij vroeger heeft geïnspireerd, in combinatie met iemand die nog steeds iets heeft te melden. Dat maakt het des te indringender. Dat laatste album van David Bowie bijvoorbeeld is een dijk van een plaat. Heel anders dan zijn eigen eerdere werk, maar ook anders dan wat andere muzikanten nu maken. Dat is kunstenaarschap tot het bittere einde.'

Paul McCartney staat dit jaar op Pinkpop. Beeld anp
Paul McCartney staat dit jaar op Pinkpop.Beeld anp

Maar Pinkpop vergrijst wel. Eerst had Pinkpop de Rolling Stones als grote act, nu is daar Paul McCartney. Zitten twintigers wel te wachten op al die oudjes?
'Dat denk ik wel. Het zijn toch mensen die je gezien wilt hebben: ze maken onderdeel uit van de hitgeschiedenis en zijn ook in het nu belangrijk. Bovendien is het festival zo breed geprogrammeerd - er is nog veel meer te zien. Het is toch fantastisch om ergens naartoe te gaan en bands te horen die je kent, en daarna verrast te worden door iets nieuws, of iets waar je nooit eerder de moeite voor hebt genomen?'

Als u voor volgend jaar een slotact moet bedenken, en het moet ook nog iemand zijn die na 2000 is doorgebroken, wie zou u dan nomineren?
'Dan denk ik aan Lady Gaga. Daarmee zou Pinkpop ook een prima afsluiter hebben. Een geweldige zangeres die zowel met Tony Bennet een album kan maken, als vooruitstrevende popmuziek. Dat is een bijzondere kwaliteit.'

Andere muziek: Het gezelschap Opera 2.0 gaat een opera maken over de wielrenner Tom Dumoulin. Ziet u daar iets in?
'Een opera over een wielrenner, ja hoor, waarom niet? Een opera kan overal over gaan, als er maar een dramatische ontwikkeling is. Ik zie bijvoorbeeld de val van Dumoulin in de Tour als een dramatisch moment waar je een spectaculaire scene over zou kunnen maken. Wat wel zorgelijk is voor Dumoulin: opera loopt meestal slecht af. Er gaan vaak mensen dood.'

Het gezelschap hoopt met deze opera ook mensen aan te trekken die normaal gesproken niet naar een opera zouden gaan. Is dit een goede manier?
'Ja, op voorwaarde natuurlijk dat het verhaal zich er ook goed voor leent. Als je bijvoorbeeld een opera zou maken over een hele bekende persoon die geen enkele dramatische ontwikkeling in zijn leven of carrière heeft doorgemaakt, alleen maar omdat je denkt dat mensen op die naam af komen, dan wordt het niets. Maar deze opera over Dumoulin zou ik zelf ook graag willen zien. Ik ben erg benieuwd.'

Is er nog nieuws dat u zelf op de voet volgt?
'Ik hou alle ontwikkelingen in de kunst en muziek altijd bij en het valt me op dat Nederlanders de laatste tijd prestigieuze prijzen winnen: filmmaker Nina Gantz heeft een Bafta gewonnen, het Metropole Orkest een Grammy, Jaap van Zweden wordt de nieuwe dirigent van het New York Philharmonic. Minister Bussemaker is er dan direct bij om te zeggen hoe trots ze op deze mensen is, en dat is terecht, maar ik hoop dat ze zich ook realiseert hoe ze tot hun topprestaties kunnen komen. Dat is alleen mogelijk in een gunstig cultureel klimaat.'

En daar ontbreekt het volgens u aan?
'Het is niet erg dat er is bezuinigd en dat de sector opnieuw na moest denken over inkomsten: dat maakt ook creatief. Maar nu is er structureel zo veel geld af, dat het wel erg lastig wordt. Zo hebben we in Nederland fantastische podia, maar het beschikbare budget voor de programmering wordt steeds kleiner en dan zie je dat er eerder op 'safe' wordt gespeeld. Dat vind ik kwalijk. Jonge mensen raken pas geïnspireerd als ze mensen op topniveau van heel dichtbij kunnen zien en dat gebeurt niet als podia geen risico's durven te nemen.'

Heeft u als laatste nog een tip van de dag?
'Ga naar het theater! Ga naar een concert! Kom desnoods naar ons: wij spelen ook regelmatig bij u in de buurt. Op 20 februari bijvoorbeeld, samen met Matt Bianco/Mark Reilly in Bergen op Zoom. Vanaf begin maart touren we met acteur John Buijsman, die de meeste mensen waarschijnlijk kennen als de buurman in de Gamma reclames. Ga in elk geval ergens heen. Dan zie je dingen die je op de bank niet zult meemaken.'

Dit is aflevering 659 van de dagelijkse 4 Uur Nieuwsbreak. In deze rubriek nemen we iedere dag met een interessant, bekend persoon het nieuws van de dag door.

De Nederlandse regisseur Nina Gantz (rechts) heeft in Londen een Bafta gewonnen met haar korte animatie Edmond. Beeld anp
De Nederlandse regisseur Nina Gantz (rechts) heeft in Londen een Bafta gewonnen met haar korte animatie Edmond.Beeld anp
New Cool Collective tijdens een optreden in de Melkweg. Beeld anp
New Cool Collective tijdens een optreden in de Melkweg.Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden