Opinie

'Wilders' veroordeling stelt minderheden gerust'

De veroordeling van Wilders is niet alleen een opluchting voor de Marokkaanse gemeenschap. Ook andere minderheden zullen zich gesterkt voelen dat het recht hen beschermt.

De rechters in het proces-Wilders II. Beeld anp

Sinds het strafproces-Wilders I zijn er inspanningen verricht om Wilders veroordeeld te krijgen voor het discrimineren van en aanzetten tot haat jegens moslims en Marokkaanse Nederlanders. Met mijn kantoorgenoten heb ik in deze strafzaken namens een veelheid aan cliënten aangifte gedaan; ook hebben we de standpunten van cliënten als benadeelde partijen naar voren gebracht. Het doel van onze betrokkenheid bij Wilders I en Wilders II is altijd geweest om voor de rechter inzichtelijk te maken dat discriminatiefeiten ernstige strafbare feiten zijn, waaronder de getroffenen zwaar hebben te lijden.

Op 9 december heeft de rechtbank vonnis gewezen in de zaak-Wilders, waarin is bevestigd dat de 'minder minder'-uitlatingen strafbaar zijn. Mijn cliënten, individuele Marokkanen en organisaties die opkomen voor de belangen van de Marokkaanse gemeenschap in Nederland, zijn hierover verheugd en opgelucht.

Het Wildersproces is nooit een proces tegen de vrijheid van meningsuiting geweest, maar een strafproces tegen discriminatie en haatzaaien. Het is onzin te veronderstellen dat Wilders met deze veroordeling nu politiek monddood is gemaakt of dat de vrijheid van meningsuiting niet meer zou bestaan, of ernstig zou zijn ingeperkt. Ook na deze veroordeling mag Wilders in het bedrijven van politiek zeer veel zeggen; hij mag alleen niet discrimineren.

Voor minderheden, inclusief mijn cliënten, is de veroordeling van Wilders een geruststellende gedachte. Het betekent dat zij mogen rekenen op rechtsbescherming bij situaties van discriminatie. Die bescherming is absoluut noodzakelijk in een rechtsstaat. Het voorkomt dat de meerderheid hier aanwezige minderheden kan uitsluiten of ze als minderwaardige mensen wegzet. Ook draagt het discriminatieverbod er aan bij dat er niet ernstiger misdrijven tegen minderheden worden gepleegd in de toekomst. De geschiedenis leert ons dat ernstige misdrijven tegen minderheden altijd vooraf worden gegaan door een situatie waarin discriminatie openlijk wordt toegelaten, of dat de staat daar zelf voor verantwoordelijk is. We hoeven voor de vele voorbeelden daarvan niet eens ver in de geschiedenis terug te gaan. Op dit moment vinden in Myanmar etnische zuiveringen tegen de Rohingya-moslims plaats. Dit is mede mogelijk, omdat discriminatie van de Rohingya in Myanmar niet in een vroeg stadium strafrechtelijk de kop is ingedrukt.

Het is naïef ervan uit te gaan dat in onze samenleving het discrimineren van minderheden, onder het mom van een onbeperkte vrijheid van meningsuiting, niet tot problemen zou leiden. Angst voor het onbekende en gevoelens van rassensuperioriteit zijn latent aanwezig bij velen. Het bestraffen van discriminatie heeft als zeer belangrijk doel te voorkomen dat deze gevoelens zich verder openbaren; die remmende werking van het strafrecht hebben we - helaas - nodig, om nu en later ernstige schade bij minderheden te voorkomen.


De veroordeling van Wilders is niet alleen een opluchting voor de Marokkaanse gemeenschap. Ook andere minderheden in Nederland zullen zich gesterkt voelen in de wetenschap dat het recht hen beschermt. In plaats van de Marokkaanse Nederlanders kan namelijk gemakkelijk een andere minderheid aan de beurt zijn; er is altijd wel iets te bedenken tegen een bepaalde minderheidsgroepering. Wie herinnert zich bijvoorbeeld het schandelijke Polenmeldpunt nog, dat was opgezet door de PVV om melding te kunnen maken van misdrijven gepleegd door hier aanwezige Poolse burgers? In het verleden had Hans Janmaat van de Centrum Democraten het op Surinamers gemunt; VVD-politicus Joekes op Molukkers en RPF-politicus Van Dijke op homoseksuelen. Omdat elke minderheid kwetsbaar is, is het een prettige gedachte dat de rechtsstaat hard optreedt tegen elke vorm van discriminatie.

Ondanks de opluchting en vreugde over het vonnis beseffen cliënten ook dat de strijd tegen discriminatie niet ten einde is. In de eerste plaats is het vonnis een 'tussenstand', omdat Wilders heeft aangekondigd in beroep te gaan. Aan die beroepsprocedure zal ik namens cliënten meedoen, om daar weer voor het voetlicht te brengen dat discriminatie een ernstig strafbaar feit is met voor betrokkenen niet te onderschatten schadelijke gevolgen. Daarnaast gaat het niet alleen om Wilders, maar het blijft van belang ook tegen andere situaties van discriminatie streng strafrechtelijk op te treden. En tot slot: er is een verantwoordelijkheid, ook bij de Marokkaanse gemeenschap, om met elkaar in gesprek te blijven; zo kunnen op termijn vooroordelen worden verminderd. De strafrechtelijke veroordeling van Wilders benadrukt dat belang alleen maar.

Göran Sluiter, advocaat van aangevers en benadeelde partijen

Lees ook

Wilders schuldig aan groepsbelediging en aanzetten tot discriminatie, geen straf
Met zijn 'minder Marokkanen'-uitspraken heeft Geert Wilders zich schuldig gemaakt aan groepsbelediging en aanzetten tot discriminatie. De rechters stellen in hun uitspraak dat Wilders zich niet kan verschuilen achter de vrijheid voor meningsuiting. De wet geldt voor iedereen, ook voor democratisch gekozen politicus, aldus de rechtbank. Een straf werd echter niet opgelegd; volgens de rechters is hij alleen al door een veroordeling voldoende gestraft.

Reacties op Wilders-vonnis: 'Nederland is een ziek land geworden'
De rechtbank heeft PVV-leider Geert Wilders vrijdag schuldig bevonden aan groepsbelediging en aanzetten tot discriminatie. Hier de eerste reacties op de uitspraak. 'Hate speech is not free speech.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.