Wilde hunker zonder toehappende mannen

De belangrijkste personages in Ellen Litmans debuut The Last Chicken in America zijn net als de auteur zelf uit Rusland naar de Verenigde Staten geëmigreerd....

Kristien Hemmerechts

Over het Rusland dat de personages hebben achtergelaten, komen we bitter weinig te weten. Nu eens lijken ze in volle Sovjet-tijd te zijn geëmigreerd, dan weer wordt verwezen naar een recentere periode. De personages herinneren zich een troosteloos en uitzichtloos land. Als Joden werden ze als tweederangsburgers behandeld. Jood zijn in Rusland betekende ‘klasgenoten die je uitschelden, banen waarvoor je niet in aanmerking komt, scholen die je weigeren, gesloten deuren, dreigementen, pamfletten en een generaal die op televisie een pogrom aankondigt’.

De Amerikaanse Joden heten hun Russische broeders en zusters met open armen welkom, maar de Russen blijven vooral elkaar opzoeken. Het blakende zelfvertrouwen van de Amerikanen stemt hen onwennig. Zelf zijn ze in de ban van vage verlangens en gedoemde verliefdheden, want Russen zijn ‘dwaas, sentimenteel en irrationeel’. Met de moed der wanhoop proberen ze zich aan te passen, maar uiteindelijk dolen ze als uitgebluste zielen in een zielloos land rond. Vooral de vrouwen gaan gebukt onder wilde hunker, maar de mannen happen zelden toe. Of ze happen toe en laten vervolgens niets meer van zich horen. Gelaten dragen de vrouwen de zoveelste ontgoocheling.

Litman laat in elegante, licht humoristische verhalen ‘the quiet desperation’ van haar personages zien. Af en toe krijgt iemand het verwijt dat hij of zij ‘te Amerikaans’ is geworden. Ook de verhalen zelf zijn ‘te Amerikaans’: ietwat glad. Litman heeft nu eenmaal het vak aan een Amerikaanse universiteit geleerd, waar ze een cursus creatief schrijven volgde. In 2006 werd haar werk bekroond met de Rona Jaffe Foundation Writers’ Award. Ook voor migranten loont het blijkbaar toch om voor literatuur te kiezen.Kristien Hemmerechts

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden