Wijd en wit wordt het leven gedanst

Er is die die mooie afwisseling tussen nauwe verstrengelingen en eenzame poses.

Programma 3 door NDT 1. Met choreografieën van Jirí Kylián, Marco Goecke en León & Lightfoot. M.m.v. Holland Symfonia o.l.v. Matthew Rowe. 29/1, Lucent Danstheater, Den Haag.

Tournee van 6 t/m 22/2, Ndt.nl

Ze kijkt intens treurig. Haar zwart-kantenjurk herinnert aan vervlogen tijden. En toch is Saura, dochter van het choreografenduo Paul Lightfoot en Sol León, prominent in het hier en nu aanwezig. Vanaf het grote filmscherm staart ze je aan, draait ze langzaam rond en kleurt ze de betekenis van wat er onder haar op het toneel gebeurt. Daar ontvouwt zich een typische Lightfoot-Leónwereld. Met plukjes mensen, maar ook veel losse figuren en personen die komen en gaan. Er is die die mooie afwisseling tussen nauwe verstrengelingen en eenzame poses, tussen energieke en trage frasen en stilstand. De bewegingen zijn vaak groots, wijd, open. De dominante kleur is wit, waarmee het leven tegenover de rouw van het meisje staat. Want hier gaat het om zowel afscheid als - positiever gesteld - de transformatie naar een nieuwe situatie; de titel van het stuk is niet voor niets Stop-motion, een verwijzing naar een filmtechniek die het mogelijk maakt iets statisch in beweging te brengen.


Het werk van Lighfoot en León is nooit superanekdotisch, maar altijd zwanger van suggestie en symboliek. Ook hier denk je meteen: kennelijk is er veel gebeurd sinds 2005, toen Saura ook figureerde in een choreografie van haar ouders, Silent Screen. Kinderen worden groot, liefdes en relaties veranderen. Het is dankzij de extreem verfijnde kwaliteiten van de NDT 1-dansers dat deze interpretaties opborrelen en nog lucht laten ook; nergens wordt het pathetisch of hermetisch. Een erg mooie aanwinst.


Ambivalenter voelt Hello earth van Marco Goecke, sinds dit seizoen 'associatie choreographer' bij NDT. Zijn unieke wapperende en fladderende, suizende en trillende danstaal met ledematen die bijna sneller bewegen dan het oog kan waarnemen, zet hij in om een soort love story te schetsen. Op de dansvloer ligt een hart van korrels, een variatie op zo'n mysterieuze graancirkel. Hoe langer er wordt gedanst, hoe meer beroering en chaos in dat hart. Fascinerend is dat Goecke met ogenschijnlijk veel van hetzelfde bijna onmerkbaar een ontwikkeling creëert. Waar de razendsnelle, grillige bewegingen eerst luchtig en grappig zijn, ogen ze later nerveus en creepy. En toch: moet Goecke zijn vocabulaire niet eens wat opschudden door meer naar het potentieel van zijn dansers te kijken? En Benjamin Britten mag hij dankbaar zijn: zonder diens gelaagde muziek zou de choreografie een stuk holler zijn.


Ouderwets door de lange jurken maar indrukwekkend door de bevlogen uitvoering was Heart's Labyrinth (1984) van grootmeester Jirí Kylián. Ook hier liefde en afscheid. Het is (voorlopig?) zijn laatste ballet bij NDT, officieel om het gezelschap ontwikkelingsruimte te geven. Wat zal woensdagavond in zíjn hart zijn omgegaan? Mogelijk net zo veel spanning, hoekigheid, energie, romantiek, melancholie, ijlheid en lyriek als in deze choreografie, die hij ooit maakte na de zelfmoord van een NDT-danseres.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden