Wie rookt heeft van dit kabinet niets te vrezen

Lobbyisten voor de tabaksindustrie lopen weg met dit kabinet, zegt hoogleraar tabaksontmoediging Marc Willemsen.

Dat sinds 2004 het aantal rokers in Nederland nog nauwelijks afneemt is vooral de overheid aan te rekenen. Die maakt geen ernst van tabaksontmoediging. Van het huidige kabinet valt op dat gebied al helemaal niets te verwachten. 'Toen het nieuwe kabinet aantrad met Edith Schippers als minister van Volksgezondheid, hebben lobbyisten van de tabaksindustrie waarschijnlijk de champagnekurken laten knallen.'

Dat stelt bijzonder hoogleraar tabaksontmoediging Marc Willemsen vandaag in zijn oratie aan de Universiteit Maastricht.

Volgens Willemsen beïnvloedt de tabaksindustrie de politieke besluitvorming op 'bijzonder vruchtbare wijze'. Zie de afzwakking van het rookverbod voor de horeca die volgende week door de Tweede Kamer wordt besproken.

U bepleit dat een deel van de 1,8 miljard aan tabaksaccijns wordt aangewend voor de bestrijding van tabaksverslaving. Doen wij daaraan dan zo weinig?
'Ik ben ook verbonden aan de Stichting Volksgezondheid en Roken en de subsidie voor die organisatie wordt afgebouwd. Alle andere Europese landen oormerken een deel van de tabaksinkomsten voor de voorlichting over roken. In Nederland wordt van die 1,8 miljard geen cent rechtstreeks besteed aan het verminderen van het leed dat tabaksverslaving veroorzaakt. Dat is een perverse situatie.'

U zegt dat de tabaksindustrie 'strategische connecties' heeft met de politiek. Maar een verkoper mag toch van alles doen om zijn product te verkopen?
'Zeker, en ik begrijp de opstelling van de industrie ook wel. Zolang roken legaal is, zit daar de pijn niet. Mijn boosheid is eerder gericht op de overheid. Die durft geen harde campagnes te financieren om te laten zien wat roken in het lichaam aanricht. Dat is dan zogenaamd betuttelend. Ik heb het Edith Schippers, nu de minister, als woordvoerder volksgezondheid voor de VVD vaak genoeg horen zeggen.'

Iedereen weet toch zo langzamerhand wel dat roken ongezond is?
'Op het gebied van roken en gezondheid bestaat in Nederland echt een kennisachterstand in vergelijking tot veel andere landen. Ik heb recent internationaal vergelijkend onderzoek over meeroken. Van de negentien landen waarover ik gegevens heb, zijn de Nederlandse rokers het minst op de hoogte van het feit dat meeroken schadelijk is.'

Het rookverbod voor de horeca is alweer afgezwakt. Zijn wij daar in Nederland echt zo uniek in?
'Er zijn ook wel andere landen waar de rookverboden slecht worden nageleefd, maar hier laat de overheid alles op zijn beloop. Wij willen zo graag tolerant zijn, de VVD voorop. Het vreemde is dat er een tendens is dat gedogen steeds meer onder vuur ligt. Maar voor roken geldt dat niet.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden