Wie legde het pakje boter op het hoofd van Joop den Uyl ?

Was het een PvdA’er, boos dat Mei Li Vos hoger op de lijst staat? LPF’er Stüger? Of een laatste D66-daad?...

DOOR RAOUL DU PRÉ EN PHILIPPE REMARQUE

Een raar gezicht was het wel. Woensdag, nog geen 24 uur nadat Jan Peter Balkenende jubelend zijn feestbegroting aan het volk had gepresenteerd, lag er plots een pakje boter op het hoofd van Joop den Uyl. De oude sociaal-democratische leider is vereeuwigd in een bronzen borstbeeld op de tweede verdieping van het Tweede-Kamergebouw. Wouter Bos, die Den Uyl zoals bekend als zijn grote voorbeeld beschouwt, kan er elke dag even naar kijken op weg naar zijn lunch.

Toen had ome Joop dus opeens boter op zijn hoofd – Echte Boter.

Wij openden onmiddellijk het onderzoek. Wie heeft dat gedaan? En waarom?

Was het Anja Timmer, het roemruchte PvdA-Kamerlid uit Twente, die na vier jaar buffelen in de Kamer plus onbetaalde nachtarbeid aan de toog van Nieuws-poort genoegen moet nemen met een 40ste plaats op de kandidatenlijst van Wouter Bos, terwijl die toch had gezegd dat zij in de Kamer uitstekend functioneert?

Was het stil protest van Khadija Arib, Co Verdaas, Niesco Dubbelboer of een van die andere gearriveerde PvdA’ers die deze week moesten constateren dat mooie jonge meiden als Mei Li Vos en Samira Abbos door Bos hoger worden aangeslagen in de hiërarchie? Van de geniale John Leerdam, regisseur van het toneelstuk De boter van Den Uyl en toch maar op de 27ste plaats?

Of was het misschien Olaf Stüger, de nieuwe leider van de LPF, die deze week zijn rentree maakte op het zinkende schip en meteen het roer in handen kreeg gedrukt? Wilde hij bij zijn terugkeer op het Binnenhof in één oogopslag duidelijk maken dat het nog altijd niet botert tussen de Fortuynisten en de sociaal-democraten?

Of was het Andor Admiraal, de hondstrouwe assistent van D66-diva Lousewies van der Laan, die deze week afscheid nam van het Binnenhof? Het is één van die verborgen politieke tragedies: achter elke politicus staat een legertje assistenten, medewerkers en adviseurs. Valt de politicus, zoals onlangs Lousewies, dan kan ook de assistent uitkijken naar een nieuwe baan.

Admiraal kreeg als troost een ingelijste foto van het moment waarop hij en zijn chef Van der Laan vastberaden naar de Tweede Kamer benen om het kabinet op te blazen, in de hand van Lousewies het historische korte tekstje waarop Andor en anderen urenlang hadden gezweet. ‘Gaaf man’, zei Andor, die zijn heil gaat zoeken in de binnenlanden van Brazilië. Aan de wand van zijn hutje prijkt daar binnenkort het finest hour van zijn D66-loopbaan. Zo hoeft hij het niet helemaal zonder zijn blonde idool te stellen. Was het pakje boter op Den Uyls hoofd een laatste kloeke D66-daad, om het gedraai rond Uruzgan symbolisch uit te wissen?

Maar voor ons speurwerk goed en wel op gang was gekomen, eiste Pieter van Vollenhoven alle aandacht op. En liet zien hoe je dat aanpakt, zo’n onderzoek: tests met nagebouwde objecten, een gelikte video met Hitchcock-muziek en twee uur later zijn twee ministers werkloos. Misschien moet de PvdA hèm vragen. We verheugen ons al op de reconstructiefilm van de boteraffaire.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden