Profiel Bert Kreuk

Wie is de man achter de D-Day-vlag?

Bert Kreuk heeft het toch maar mooi voor elkaar gekregen. Volgende week mag hij mee met premier Rutte naar Washington om daar aan president Trump de Amerikaanse vlag te overhandigen, die als eerste aan land kwam in Normandië. Wie is deze kunstverzamelaar?

De vlag is een vaalgrijs exemplaar dat op 6 juni 1944 wapperde op het achtersteven van het Amerikaanse marineschip LCC 60 van Howard van der Beek (1917-2014), een Amerikaanse luitenant ter zee met Nederlandse wortels. Er zitten kogelgaten in van een Duits machinegeweer. Deze Star Spangled Banner telt geen 50, maar 48 sterren – Hawaï en Alaska zouden pas in 1959 een Amerikaanse staat worden.

De boomlange Kreuk kocht de vlag in juni 2016 op een veiling in Texas, voor ongeveer 500 duizend dollar. De Tweede Wereldoorlog is belangrijk voor hem, omdat twee familieleden stierven bij de bombardementen op Rotterdam. Bovendien symboliseert de vlag voor Kreuk (Capelle aan den IJssel, 1954) ook zijn eigen American dream: hij maakte in de VS fortuin met een bedrijf dat kammetjes, handdoekjes, bestek en tandpasta verkocht aan luchtvaartmaatschappijen.

In 2007 verkocht hij zijn onderneming, HSS International, aan een Brits bedrijf. Het stelde hem in staat zijn passie, het verzamelen van naoorlogse, moderne kunst, in een hogere versnelling te zetten. Hij bezit werk van onder anderen Mondriaan, Picasso, Monet, Jeff Koons en Damien Hirst.

Minister van Defensie Ank Bijleveld-Schouten (links van de handschoen), de Amerikaanse ambassadeur Pete Hoekstra en Bert Kreuk (gele das) met de D-Day-vlag in de Kunsthal. Beeld ANP

Maar Kreuk staat ook te boek als een art flipper: een neerbuigende kwalificatie voor iemand die snel kunst koopt en het even snel weer te gelde maakt. In 2013 kreeg hij knallende ruzie met de Deens-Vietnamese kunstenaar Danh Vo. Er was onenigheid over een ‘ruimtevullend kunstwerk’ dat Vo zou maken voor een tentoonstelling met Kreuks privécollectie in het Gemeentemuseum Den Haag.

Vo leverde niet het beloofde werk, waarop Kreuk hem aanklaagde. In het boek Art flipper schrijft Kreuk onder meer over de affaire waarbij de kunstwereld de vingers bij aflikte. ‘Een rijke verzamelaar klaagt een arme kunstenaar aan, tegen dat beeld kon ik mij maar moeilijk verdedigen’, zei hij in 2017 in de Volkskrant.

Militair ceremonieel

De D-Day-vlag werd de afgelopen jaren getoond in het Nationaal Militair Museum in Soest en in februari dit jaar in de Kunsthal in Rotterdam – de onthulling werd in beide gevallen omgeven met groots militair ceremonieel. Kreuk maakte in februari wereldkundig dat hij de vlag, 75 jaar na de bevrijding, wilde schenken aan het Amerikaanse volk.

Maar dan moest president Trump, als commander in chief, het symbool van vrijheid wel zelf komen ophalen. ‘De bevrijding is ook iets Nederlands, het moet hier gebeuren. Ik heb geen plan B’, aldus Kreuk in de Kunsthal. Gesuggereerd werd dat Trump na de herdenking in Normandië naar Nederland kon komen.

Ondanks veel diplomatiek verkeer gebeurde dat niet. Toch pakt het uiteindelijke plan B niet slecht uit. Komende donderdag, tijdens het bezoek van premier Rutte aan Trump, is er een ceremonie in de East Room van het Witte Huis in Washington. De vlag gaat vervolgens naar het Smithsonian Museum of American History in Washington. De overdracht zal voor Kreuk, die net als Trump en Rutte in het Witte Huis zal speechen, zeker voelen als een rehabilitatie.

Beeld AP
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden