Wetenschappers moeilijker te vinden

De wetenschap heeft met geestdodende arbeid gemeen dat het steeds moeilijker wordt er mensen voor te vinden. Het wetenschappelijk personeel is in toenemende mate afkomstig uit het buitenland....

Dat blijkt uit een telefonische rondgang langs personeelsfunctionarissen van de universiteiten. De teneur van hun verhaal: we kunnen ons op de arbeidsmarkt slechts nog met enig kunst- en vliegwerk staande houden. De confessionele wervingsmethoden voldoen niet meer.

Volgens een medewerker van de Technische Universiteit Eindhoven (TUE) moet voor de vervulling van bepaalde vacatures

'diep in de spelonken van het

Internet worden gedoken'. De zwakke concurrentiepositie van de universiteit wordt vooral gevoeld in de medische, fiscaal/economische en technische disciplines. Volgens een woordvoerder van de faculteit Geneeskunde van de Katholieke Universiteit Nijmegen (KUN) is de respons op vacatures die tot voor kort goed waren voor minimaal dertig reacties teruggelopen tot amper vijf. 'En dan mag je hopen dat de geschikte persoon daar bij zit'.

Ook de Universiteit van Amsterdam (UvA) signaleert een getalsmatig en kwalitatief aio-tekort. De universiteiten staan, naar eigen zeggen, bloot aan de verleiding concessies te doen aan de kwaliteitseisen.

Om 'de continuïteit in de bedrijfsvoering' nog enigszins te kunnen waarborgen, hebben de universiteiten hun wervingsactiviteiten in het buitenland moeten uitbreiden. Van het wetenschappelijk personeel van de Rijksuniversiteit Groningen (RUG) heeft inmiddels ruim 10 procent een niet-Nederlandse nationaliteit.

Maar ook buiten de landsgrenzen is de positie van de Nederlandse universiteiten verzwakt. 'Ze zijn in Amerika en Engeland betere arrangementen gewend dan men hier bieden kan', zegt een medewerker van de Katholieke Universiteit Brabant (KUB). De (incidentele) fiscale bevoordeling van buitenlanders en de toekenning van 'coryfeeëntoelagen' hebben niet kunnen verhinderen dat de universiteiten steeds verder buiten de landsgrenzen naar geschikte kandidaten moeten zoeken. De RUG betrekt haar hoogleraren, postdocs en aio's inmiddels uit Oost-Europa. De UvA biedt daarnaast ook emplooi aan onderzoekers uit Noord-Afrika en Zuid-Amerika.

Voor het opvullen van het aio-hiaat bieden deze activiteiten overigens nauwelijks soelaas. Aio's uit verre windstreken zijn in de regel pover toegerust voor de onderwijstaken die zij worden geacht te vervullen. Vandaar dat de universiteiten - de technische voorop - met een verbetering van de arbeidsvoorwaarden hebben gepoogd de aantrekkelijkheid van het aio-schap te vergroten. Daarin lijken zij niet te zijn geslaagd. Het aantal vacante plaatsen is tot dusverre niet merkbaar gedaald.

Veel ernstiger problemen liggen in het verschiet, vrezen de universiteiten. Net als in de overige onderwijssectoren, zal over enige jaren met de massale uittreding van oudere werknemers 'een grijze prop' vrijkomen die door de arbeidsmarkt niet te behappen zal zijn. Alleen gerenommeerde universiteiten zullen zich dan nog staande kunnen houden, verwacht een medewerker van de KUB. 'Onze juridische faculteit ontkomt aan de malaise dankzij haar eminente status. Die trekt bekwame mensen aan. De waarde van een goede naam zal zich bewijzen als de slag om het talent in volle hevigheid ontbrandt.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden