'Weten wie de baas wordt in Rusland 2012? Volg apparatsjik Koedrin!'

De beer lijkt los in Rusland. In de nieuwsberichten buitelen de namen van de vele spelers in de protestbeweging over elkaar heen. Maar wie wil weten hoe het in 2012 verder gaat met Rusland kan volstaan met het volgen van één man, namelijk de tot voor kort grijze apparatsjik Aleksej Koedrin. Dat stelt Ruslanddeskundige en journalist Helga Salemon.

Vladimir Poetin (L) luistert naar de voormalig minister van Financiën Koedrin. © EPA

Na de, tot een jaar geleden, ondenkbare protestgolf in Noord-Afrika en het Midden-Oosten, lijkt nu de beer los in Rusland. Afgelopen zaterdag vond er in Moskou voor de tweede keer een massale protestdemonstratie plaats in reactie op de frauduleuze parlementsverkiezingen van vier december. In de aanloop naar de presidentsverkiezingen in maart, met premier Vladimir Poetin als gedoodverfde maar ook steeds nerveuzere kandidaat, zal de spanning verder toenemen.

De ontwikkelingen gaan nu zo hard dat de Nederlandse correspondenten, laat staan de gemiddelde krantenlezer, nauwelijks meer 'farsj' (gehakt) kan maken van wat er in Rusland gebeurt. Dus iedereen vraagt zich af: Hoe gaat het verder met Rusland in 2012?

In de nieuwsberichten buitelen de namen van de vele spelers in de protestbeweging over elkaar heen. We lezen dat oppositiepoliticus Nemtsov een volgende demonstratie organiseert, voormalig blogger Navalnyj in...en uit de gevangenis komt, de bejaarde oud-president Gorbatsjov roept dat Poetin moet opstappen, en dan was 24 december ook weer eens oppositiepoliticus en vermaard wereldkampioen schaken Gasparov van de partij.

Eén man
Leuk en interessant om te volgen allemaal, maar wie wil weten hoe het in 2012 verder gaat met Rusland kan volstaan met het volgen van één man, namelijk de tot voor kort grijze apparatsjik Aleksej Koedrin. Tot september dit jaar was Koedrin minister van Financiën in de regering Poetin en één van Poetin's oudste en meest loyale steunpilaren. Koedrin dient voormalig KGB'er Poetin al vanaf 1993, toen die plaatsvervangend burgemeester van Sint-Petersburg was.

Tot algehele verbazing nam Koedrin in september echter ontslag, nadat bekend werd dat zijn baas Poetin volgend jaar maart weer stuivertje zou wisselen met de huidig president Medvedev.
Alsof hij het voorvoelde, bleek dit het begin van wat mogelijk de Berkenrevolutie wordt en waarin Koedrin nu, wellicht ondanks zichzelf, een cruciale rol lijkt te gaan spelen.

Frustratie
Als officiële reden voor zijn ontslag, noemde Koedrin het ondeugdelijke economische beleid dat hij niet langer kon steunen als Medvedev premier werd. Koedrin had als minister van Financiën inderdaad al eerder kritiek geleverd op Russische begrotingsplannen voor 2012, die uitgaan van de onrealistisch hoge olieprijs - Rusland is afhankelijk van zijn energie-export- van 120 dollar per vat. Maar de ware reden voor Koedrin's ontslag was waarschijnlijk zijn frustratie dat hij geen premier zou worden maar de incompetente stroman Medvedev.

Van het één kwam het ander, en Koedrin dook sinds die tijd steeds meer op als criticus van het Kremlin. Zo gaf hij twee weken geleden een interview aan de kritische Russische radiozender Echo Moskvy. Hoewel hij daarin, net als de staatstelevisie, het hoofd van de verkiezingscommissie als zondebok aanwees voor de frauduleus verlopen verkiezingen, zaagt Koedrin hiermee toch aan Poetin's stoelpoten.

Climax
De voorlopige climax kwam tijdens de demonstratie afgelopen zaterdag. Want wie trad daar op als meest prominente spreker? Ja, inderdaad, apparatsjik Koedrin. Dat kwam hem dan ook op een fluitconcert te staan. Velen zien hem nog steeds als trouwe volgeling van Poetin, en misschien is zijn geheime agenda ook wel om het protest in goede banen te leiden om dan vervolgens door de nieuwe president Poetin tot premier te worden benoemd. Maar ook dit is een mogelijk scenario, dus wilt u weten hoe het verder gaat met Rusland in 2012: Volg Koedrin!

Helga Salemon is Ruslanddeskundige en journalist. http://www.mosttranslation.eu/

Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden