Werkgevers brengen discussie op gang in de hoop op lagere premie Loongrens verdeelt Ziekenfondsraad

De Ziekenfondsraad is begonnen met een fundamentele discussie over de hoogte en de bruikbaarheid van de loongrens in het ziekenfonds....

Van onze verslaggeefster

DEN HAAG

De ziekenfondspremie wordt grotendeels door de werkgever betaald. De premie leidt tot hogere loonkosten en dat is slecht voor de concurrentie. Zou de loongrens echter aanzienlijk omlaag gaan, dan vreest de vakbeweging dat grote groepen werknemers worden genoodzaakt zich particulier te verzekeren.

De diverse geledingen in de Ziekenfondsraad - werkgevers, werknemers, verzekeraars, hulpverleners, Kroonleden, patiënten - zijn volstrekt verdeeld. De installatie van een werkgroep die de loongrens moet bestuderen, is daardoor met bijna een jaar vertraagd.

De grootste werknemersorganisatie, de FNV, is fel gekant tegen een forse verlaging. Ze is bang dat het ziekenfonds in dat geval tot een vangnet voor arme mensen verwordt. Personen met een loon net boven die lage grens zouden dan worden gedwongen zich voor een veel hogere premie particulier te verzekeren. Daarmee zou de solidariteit tussen hoger en lager betaalden, die nu de basis is onder de ziekenfondsverzekering, verdwijnen. Daar is de FNV fel tegen.

Door de verdeeldheid komt de speciale werkgroep van de raad rond de jaarwisseling niet met een advies, maar slechts met een nota over deze gevoelige materie.

Ook de zorgverzekeraars zijn bezig na te gaan of de huidige verdeling van verzekerden over ziekenfonds en particuliere verzekering wel gehandhaafd kan blijven. Binnenkort komt Zorgverzekeraars Nederland (ZN, de overkoepelende organisatie van ziekenfondsen en particuliere verzekeraars) daarover met een rapport.

Op dit moment zijn negen miljoen mensen ziekenfondsverzekerd: werknemers met een loon tot 58.950 gulden, uitkeringsgerechtigden en AOW'ers, voor wie een aparte grens van kracht is. Ruim vier miljoen mensen zijn particulier verzekerd, onder wie een aantal kleine zelfstandigen. Daarnaast zijn achthonderdduizend ambtenaren aangesloten bij een ambtenarenverzekering. De ziekenfondspremie is vrijwel volledig inkomensafhankelijk, maar inkomen uit vermogen - rente, dividend, lijfrente - blijven daarbij buiten beschouwing. De particuliere premie is nominaal.

De ziekenfondsverzekering staat al geruime tijd ter discussie: gezinsleden zijn gratis meeverzekerd, deeltijdwerkers betalen een zeer lage premie voor het volledige pakket. Minister Zalm van Financiën kondigde vorige week aan te onderzoeken of aan die disproportionele voordelen geen eind kan worden gemaakt. Hij verwacht daarvan een besparing van een miljard.

Minister Borst van Volksgezondheid heeft de Kamer echter deze zomer al een brief geschreven over de problemen die een wijziging van het ziekenfonds met zich meebrengen. Het achterhalen van andere inkomensgegevens dan loon, uitkering of pensioen, bijvoorbeeld lijfrentes, zal zeer moeilijk zijn.

Een duidelijke inkomensgrens onder welke iedereen bij het ziekenfonds zou zijn verzekerd, komt neer op een beperkte volksverzekering, en daar is de politiek altijd op tegen geweest.

Een sterke verlaging van de loongrens zou betekenen dat grote groepen uit het ziekenfonds zouden worden gestoten. Dat zou inhouden dat vooral de 'slechte risico's' in het ziekenfonds zouden zitten: mensen met een laag inkomen en een slechte gezondheid. De bijbehorende hoge premie zouden zij nimmer kunnen betalen, zodat de overheid gedwongen zou zijn via een rijksbijdrage het tekort bij te passen. Dat gebeurt ook nu al wel, maar de rijksbijdrage zou dan nog veel hoger moeten zijn.

Maar VVD en CDA hebben zich onlangs juist sterk tegen rijksbijdragen in de ziektekostenverzekering uitgesproken. Zij voelen meer voor een kostendekkende premie, waar voor de laagstbetaalden belastingverlaging tegenover staat.

Er is trouwens een precedent: tot zo'n tien jaar geleden bestonden er naast de verplichte ziekenfondsverzekering een vrijwillig ziekenfonds en een bejaardenziekenfonds. De rijksbijdrage om de premies betaalbaar te houden werd zo hoog, dat beide verzekeringen in april 1986 werden afgeschaft.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden