Wereld rekent weer op Greenspan

Wereldwijd dalen de aandelenkoersen en verslechteren de groeivooruitzichten. In de VS dreigt een recessie. Voor optimisten is er één troost....

De beurs heeft altijd gelijk, luidt het beursgezegde. Als dit klopt dan wacht de wereldeconomie in 2001 een dolle rit, want vooral de verslechterende economie in de Verenigde Staten hakt wereldwijd diepe wonden op de aandelenbeurzen. Er is ook wel iets aan de hand in de VS. 'Niet eerder sinds de recessie van 1982 nam de Amerikaanse groei zo snel en zo sterk af', stelt S. Roach, de chef-econoom van zakenbank Morgan Stanley Dean Witter. In het tweede kwartaal van dit jaar noteerde de Amerikaanse economie een recordgroei van 6,1 procent op jaarbasis. Roach verwacht in het tweede kwartaal van 2001 een groei van slechts 1,9 procent, dat betekent een afname van 4,2 procentpunt binnen een jaar. 'Dit is veel erger dan de economische terugval aan het begin van de jaren negentig', zegt de Amerikaan.

De rest van de wereld begint nu langzaam de impact te voelen van de Amerikaanse terugval. Dat geldt ook voor Nederland. Onlangs lekte uit dat het Centraal Planbureau (CPB) de groeiverwachting voor volgend jaar naar beneden bij stelt. Het CPB verwacht nu geen 4 procent economische groei voor 2001 meer, maar slechts 3,5 procent.

Onderzoeksbureau Nyfer is nog een stukje somberder dan het CPB. Nyfer voorspelt een economische groei van 2,8 procent in 2001. 'De vette jaren zijn voorbij', stelde het onderzoeksbureau vorige week.

Maar ook een groei van 2,8 procent is in historisch opzicht niet slecht. Een 'normale' economische groei is rond de 2 procent. Kortgeleden dachten economen nog dat een langdurig hogere groei dan deze 2 procent onvermijdelijk de inflatie zou aanwakkeren.

Bij deze voorspellingen moet wel bedacht worden dat zowel het CPB als Nyfer uitgaan van een 'zachte landing' van de economie in de Verenigde Staten. Een sterker terugvallende Amerikaanse economie, de zogenoemde harde landing, kan de groei in Nederland verder aantasten.

Zelfs pessimisten als Roach - hij schat de kans op een harde landing in de VS op 40 procent - wijzen op twee mechanismen die de economische schade kunnen beperken. Een verslechterende wereldeconomie verlaagt de vraag naar olie en daarmee zeer waarschijnlijk ook de olieprijs. Of dit gebeurt hangt af van de olieproductie in de olie-exporterende landen.

De financiële markten hebben daarom hun hoop vooral gevestigd op een bondgenoot die hen nog niet eerder in de steek heeft gelaten: Alan Greenspan. De president van de Amerikaanse centrale banken, de Fed, komt vandaag bijeen met zijn monetaire beleidscomité.

Alan Greenspan heeft zich in het verleden een meester getoond in het tijdig verlagen van de rente om een terugval van de economie te stoppen. In 1998 verlaagde hij driemaal op rij de Amerikaanse rente en onmiddellijk was de paniek op de financiële markten bezworen die volgde op de Roebelcrisis.

Ook nu rekenen de markten op actie van de bankpresident. Een renteverlaging zit er niet onmiddellijk in, maar Greenspan zal toch wel duidelijk maken dat de richting van toekomstige renteveranderingen duidelijk is: naar beneden.

Van de combinatie van renteverlagingen en een lagere olieprijs verwacht Roach veel soelaas voor de wereldeconomie: 'Dit zou de bodem moeten leggen voor een solide economische groei in 2002.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden