Weldon wil wereld veranderen

Schrijfster Fay Weldon was even in Nederland om het verschijnen te begeleiden van deel 1 van haar biografie 'Auto da Fay'....

Ze werd in 1931 in Nieuw-Zeeland geboren als Franklin Birkinshaw. Dat leek haar in numerologie liefhebberende moeder aardig, want die naam 'kwam op hetzelfde uit' als die van William Shakespeare. Haar vader vond het minder logisch die naam te handhaven, en daarom werd het - buiten de officiële bescheiden - Fay.

Haar achternaam zou in de loop van ruim zeventig jaar veranderen van Davies in Bateman in Weldon (onder welke naam ze romans zou schrijven die haar een vermaard Londens auteur maakten), en tenslotte in Fox.

Weldon trad afgelopen woensdagavond op in de uitverkochte Amsterdamse Singelkerk, ter gelegenheid van het verschijnen van Auto da Fay, het eerste deel van haar autobiografie. Die gaat tot haar 32ste jaar, als ze getrouwd is met Ron Weldon, die zo'n afkeer heeft van een typende vrouw dat ze gedwongen is haar romans met de hand te schrijven.

De dikwijls pijnlijke ervaringen die Fay Weldon in de loop van haar leven opdeed, voordat de master in economie en psychologie zich zou ontpoppen tot de satirische feministe die wereldroem vergaarde met The Live and Loves of a She-Devil (1984), doet ze in dit nieuwe boek omstandig uit de doeken. Een kennis suggereerde een vervolgdeel Fay's Two te noemen. Of dat er echt van komt, liet ze eergisteren in het midden.

De schrijfster was aanmerkelijk minder gespannen dan de bedeesde filosofe Stine Jensen die haar enige vragen mocht stellen, nadat Weldon langdurig passages uit haar boek had voorgedragen, ingeleid met nonchalante one-liners als 'Mijn ouders waren inmiddels gescheiden, hoewel ze verzuimd hadden mij dit mee te delen', 'Ezra Pound kwam ooit bij mijn grootmoeder pianospelen met zijn neus' en 'Ik had al een kind, toen ik een marriage of convenience aanging met Mr. Bateman, een periode die zo ver van me af staat dat ik mezelf in de derde persoon beschrijf'.

Tijdens het interview benadrukte Weldon dat het schrijven herinneringen bovenbracht die ze verzonken had gewaand. En ze realiseerde zich hoezeer ze in haar omgang met haar kinderen op haar eigen moeder leek.

Deze opmerking ontlokte een lacherig zuchtje van herkenning aan het publiek, vooral bestaande uit leeftijd- en seksegenoten, inbegrepen de schrijfster en voormalige 'happy hooker' Xaviera Hollander, die haar gegaap onderbrak toen het ging over Weldons Bateman-tijd, waarin ze zich in een nachtclub moest prostitueren.

Nee, een feministe zou ze zich nu niet meer noemen, zei Weldon, die ooit begon met schrijven omdat vrouwen in de literatuur nooit centraal stonden - tenzij als kwijnende slachtoffers. 'Mannen zijn niet de vijand, het is de samenleving en onze eigen inborst.'

Een respectabele prijs heeft ze nooit gekregen. 'Niet erg,' klonk het opgeruimd, 'mijn zinnen zijn te kort, naar het schijnt, en dan maak ik ook nog vaak grappen. Daar komt het door.' En vanwaar altijd die grappen? 'In werkelijkheid wil ik de wereld veranderen. De grap is, dat ik de lezers laat denken dat ik enkel grappen maak.'

Vanuit de zaal kwam een vraag van een gefrustreerde auteur-in-spe, die haar manuscripten standaard retour kreeg. Hoe moest het nu verder? 'Gewoon je verhalen afmaken op de manier die jouzelf het best lijkt. Er bestaan veel eigenaardige redacteuren. Ga niet op hun oordeel af. Zijn ze eensgezind in hun afwijzing, dan kun je altijd nog je naam veranderen, en ze dezelfde manuscripten toesturen.'

Dat opende geheel nieuwe perspectieven voor de gekwelde vraagstelster. Fay Weldon lachte vanachter haar brilletje met touwtje, en onderwierp zich vervolgens goedgemutst aan een intensieve signeersessie.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden