Nieuws

Wegvallen Russisch gas kost EU 195 miljard euro

De Europese Unie moet tot 2027 195 miljard euro uittrekken om het wegvallen van Russische energie op te vangen. Daarnaast moet de Europese energieconsumptie in 2030 met 13 procent zijn teruggebracht, tegenover 9 procent in eerdere plannen.

Peter Giesen
De Russische olieraffinaderij Lukoil in Volgograd.
 Beeld Reuters
De Russische olieraffinaderij Lukoil in Volgograd.Beeld Reuters

Op termijn zou de EU jaarlijks bijna 94 miljard euro minder aan energie kunnen uitgeven, door besparingen en investeringen die efficiënter energiegebruik bevorderen. Dat staat in een concept van het RePowerEU-plan dat de Europese Commissie woensdag zal presenteren.

Het geld voor de plannen komt grotendeels uit de bestaande EU-begroting. In maart besloten de Europese regeringsleiders dat Europa zo snel mogelijk zijn afhankelijkheid van Russische energie moet afbouwen. Zij vroegen de Commissie hiervoor een plan te maken. ‘De tijd om Europa’s strategische afhankelijkheid van energie te reduceren is nu’, schrijft de Commissie in haar concept-plan.

Versneld naar hernieuwbare energie

Die reductie moet passen bij het klimaatbeleid van de EU. Daarom wil de Commissie dat Europa versneld overschakelt op hernieuwbare energie. Zij wil dat de lidstaten van de EU in 2030 voor 45 procent op hernieuwbare energie draaien, in plaats van de 40 procent die in eerdere plannen werd genoemd. De capaciteit voor zonne-energie moet in 2028 verdubbeld zijn.

‘Snelheid is nu belangrijker dan ooit’, schrijft de Commissie. Daarom wil zij dat het gemakkelijker wordt om vergunningen af te geven voor projecten op het gebied van hernieuwbare energie. ‘Langzame en complexe vergunningsprocedures vormen een cruciaal obstakel in het ontketenen van een revolutie in hernieuwbare energie’, schrijft de Commissie in het concept. Het kan negen jaar duren om een vergunning voor een project voor windenergie te krijgen, vierenhalf jaar voor een project voor zonne-energie. De Commissie stelt nu voor dat lidstaten speciale gebieden aanwijzen waarvoor snel vergunningen kunnen worden afgegeven, op grond van een ‘overheersend publiek belang’.

Platform voor vloeibaar gas

De Commissie wil dat de EU op alle fronten haar inspanningen opvoert om het verlies van Russische energie te compenseren. Zo stelt zij de gezamenlijke inkoop van vloeibaar gas (lng) voor, via een platform waaraan ook Oekraïne, Moldavië, Georgië en de Westelijke Balkanlanden kunnen deelnemen. Ook wil zij onder meer de duurzame productie van biomassa opvoeren, alsmede de productie en import van waterstof.

Het geld dat wordt vrijgemaakt voor het RePowerEU-plan kan deels worden gebruikt om landen te helpen die sterk afhankelijk zijn van Russische energie, zoals Hongarije, Slowakije en Tsjechië. Vooral Hongarije verzet zich sterk tegen de voorstellen die de Europese Commissie heeft gedaan voor een boycot van Russische olie. In hun huidige vorm komen zij neer op een ‘kernbom’ op de Hongaarse economie, aldus premier Orbán. Woensdag liet de Hongaarse regering weten dat zij alle Russische olie die via een pijplijn wordt aangevoerd, buiten de boycot wil houden. Voor de meeste andere EU-landen is dit niet aanvaardbaar, omdat de boycot daarmee zou worden ontkracht. De Hongaarse eis wordt in Brussel gezien als een manier om het spel hard te spelen en ruime compensatie voor het verlies van Russische olie af te dwingen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden