Weglopen zonder eer te verliezen

Bij het begin van de zomervakantie komen in Rotterdam jonge moslima's naar een opvanghuis. Zij zijn bang te worden uitgehuwelijkt.

Van onze verslaggeefster Ludette el Barkany

Vanaf Sinds begin juni meldden zich 32 meisjes bij opvanghuis Saadet in Rotterdam. Een recordaantal, volgens Jeannette van der Geer, manager Vrouwenopvang Rotterdam. Saadet is een van de negen opvanghuizen die onder haar vallen. Saadet richt zich speciaal op islamitische meisjes. Sinds dit jaar registreren de opvanghuizen de aanmeldingen die met uithuwelijking te maken hebben. Cijfers uit voorgaande jaren bezit de Vrouwenopvang niet, omdat de reden van aanmelding toen nog niet werd geregistreerd.

Saadet heeft slechts plaats voor dertien tot vijftien wegloopsters. Het opvanghuis is onder bange moslima's een gewilde plek, omdat het ‘de eer en goede naam’ van de meisjes beschermt. Het dragen van een minirok wordt bijvoorbeeld sterk afgeraden en jongens boven de tien jaar mogen het pand niet binnen komen.

Onder de islamitische gemeenschap is dit ook bekend. Imams laten om die reden gelovigen weten dat Saadet een plek is waar weggelopen dochters hun eer niet verliezen. ‘Als zo’n meisje dan terug wil naar huis, dan is de schande en schade minder groot dan wanneer zij in een normaal opvanghuis heeft gezeten’, zegt Van der Geer. ‘Die opvanghuizen worden vaak gezien als plekken van verderf.’

Saadet onderhandelt met ouders en regelt gesprekken tussen ouders en meisjes. Van der Geer: ‘Dat is uniek in Nederland. Normaal neemt een opvanghuis geen contact op met de familie van het slachtoffer.’

Hoewel de gesprekken met de ouders soms moeizaam verlopen, boekt het opvanghuis wel resultaat. In de meeste gevallen keren de meiden terug naar huis.

De toename van jonge moslima’s die weglopen uit angst voor uithuwelijking heeft ondertussen ook de aandacht getrokken van de islamitische gemeenschap. De Stichting Platform Islamitische Organisaties Rijnmond (Spior) organiseerde eerder dit jaar een symposium met als thema het huwelijk van moslima’s. Ruim honderd voornamelijk Marokkaanse meisjes bezochten het symposium.

Wat projectmedewerker Marianne Vorthoren vooral vooral opviel, was het gebrek aan kennis over vrouwenrechten in de islam bij de meisjes. De stichting wil moslima’s bewuster maken van hun huwelijksrechten. Vorthoren, zelf zes jaar geleden bekeerd tot de islam: ‘Een meisje mag volgens de islam niet worden uitgehuwelijkt en zij heeft zelf heel veel in te brengen als het om haar toekomstige partner gaat.’

Volgens haar komt gedwongen uithuwelijking met het mes op de keel weinig meer voor, maar is er een ander soort uithuwelijking voor in de plaats gekomen. Een subtiele druk die op de meiden wordt gelegd om zo snel mogelijk te trouwen met een bepaalde kandidaat.

‘Een vader heeft dan bijvoorbeeld zijn dochter beloofd aan een neef in Marokko, om hem aan een verblijfsvergunning te helpen. Als zo’n meisje dan verliefd wordt op een andere jongen hier, wil zo’n vader geen gezichtsverlies tegenover de familie lijden.’

Volgens Vorthoren kunnen moslima’s zich, met de koran in de hand, verweren tegen dat soort praktijken. ‘De vader van een moslima is altijd haar wali, haar voogd. Die moet beslissingen nemen overeenkomstig de islam. Uithuwelijking druist juist tegen de islam in. Als zo’n vader toch zo’n beslissing neemt, dan heeft de dochter het recht een andere wali te nemen. Dat kan een oom zijn of een neef.’

Naast het informeren van islamitische meisjes, betrekt Spior ook de ouders in de gesprekken. Vorthoren: ‘Wij werken preventief en willen voorkomen dat de meiden weglopen. Informatiebijeenkomsten voor de ouders horen daar nadrukkelijk bij.’

Heel bewust wordt gekozen voor de religieuze aanpak. Volgens Vorthoren bereik je moslims op die manier beter. ‘Door alleen te zeggen dat uithuwelijking achterlijk is en dat het niet mag in Nederland, kom je nergens.’

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden