NieuwsCiviele procedure

Weggesleurde demonstrant spant rechtszaak aan tegen Thierry Baudet en zijn beveiligers

De man die begin juni in Den Bosch hardhandig van een plein werd verwijderd na protest bij een flyeractie van Forum voor Democratie, spant samen met een stichting een civiele procedure aan tegen de partij, tegen voorzitter Thierry Baudet en twee van zijn beveiligers. 

Demonstrant Van den Elshout wordt op de Parade in Den Bosch door beveiligers van Thierry Baudet tegen de grond gewerkt. Beeld Rob Engelaar

Volgens de man is hij belemmerd in zijn vrijheid van meningsuiting en is zijn lichamelijke integriteit ernstig aangetast. Het voorval speelde zich af op 6 juni op het plein voor de Sint-Janskathedraal, waar kunstenaar Jasper van den Elshout in zijn eentje demonstreerde. Mensen die een FvD-flyer hadden gekregen, hield hij een kartonnen doos voor met de opdruk ‘oud papier hier svp bvd’. Nadat hij ondanks meerdere verzoeken uit de entourage van Baudet weigerde te vertrekken, werd hij door twee beveiligers hardhandig vastgepakt en meegenomen naar de rand van het plein. Daar werd hij op zijn knieën gedwongen en met zijn armen op zijn rug een tijdlang vastgehouden.

Van den Elshout deed aangifte bij de politie van onder meer mishandeling en wederrechtelijke vrijheidsberoving. Momenteel vindt onderzoek plaats en verhoort de politie onder meer getuigen.

Dagvaarding

Van den Elshout heeft door het volgens hem tekortschietende politieoptreden - ondanks telefoontjes van omstanders kwam de politie te laat - onvoldoende vertrouwen in het onderzoek. Daarom heeft hij FvD donderdagmiddag gedagvaard voor een civiele zaak. ‘Het is uitzonderlijk en schokkend dat een politieke partij met behulp van een eigen ordedienst een vreedzame demonstrant intimideert en mishandelt, de uitoefening van fundamentele rechten verhindert en het straatbeeld naar haar hand zet’, schrijft Van den Elshouts advocaat Matthijs Kaaks daarin. ‘Dit vormt een zeer ernstige misstand die de rechtsorde in de democratische samenleving schaadt.’ Er zou volgens de advocaat sprake zijn van een onrechtmatige daad.

Volgens Jan Brouwer, hoogleraar Recht en Samenleving en directeur van het Centrum voor Openbare Orde en Veiligheid, is het waarschijnlijk dat de civiele rechter Van den Elshout gelijk geeft. ‘Hij maakt net zoveel aanspraak op de publieke ruimte als Forum voor Democratie. De beveiligers van Baudet zijn voor de wet gewoon burgers. Zij hadden niet het recht om een andere burger wiens mening hen niet aanstond ergens naartoe te voeren. Pluriformiteit van meningen is juist de essentie van democratie.’

Dat naast de beveiligers ook Baudet en FvD worden gedagvaard, is volgens Brouwer goed te verklaren. ‘Die beveiligers zijn vermoedelijk ingehuurd door de partij en zijn daarmee onderdeel van de organisatie.’

Forum voor Democratie laat in een reactie weten ‘de veiligheidsissues van onze politieke kopstukken niet in de media te bespreken’. ‘Maar in algemene zin kunnen we zeggen dat er een zeer dreigende situatie ontstond waarop is geacteerd. Bij vele honderden events en acties die onze partij heeft ondernomen - waarbij ook dikwijls agressieve demonstranten aanwezig waren - is nooit sprake van enige escalatie geweest. We zien de zaak met vertrouwen tegemoet. Tot die tijd zullen we er weinig over zeggen.

Eerder zei Baudet bij het tv-programma Beau dat het incident ‘op geen enkele manier een zaak van agressie is geweest. ‘Maar eerder van enorme uitlokking, treitering, enzovoorts.’ 

‘Het heeft meer indruk gemaakt dan ik dacht’ 

Van den Elshout zegt fysieke en psychische schade aan het incident te hebben overgehouden. ‘Ik ben geen geharde demonstrant, ik had nooit gedacht dat dit fout zou kunnen gaan. Het gebeurde op klaarlichte dag, midden op het plein. Het heeft meer indruk op me gemaakt dan gedacht en ik ben aan mijn eigen beoordelingsvermogen gaan twijfelen.’

De civiele procedure en advocaatkosten worden gefinancierd door de Stichting Fuck Up van ondernemer Pierre Karsten. De oprichter van de Boomerang-kaarten, investeerder in start-ups en mede-eigenaar van onder meer het reuzenrad op de pier in Scheveningen, wil zo een oordeel van de rechter afdwingen over het incident. De stichting is gevoegd als procespartij. ‘Het recht op demonstratie is een groot goed’, zegt hij. ‘Iedereen die daar op een gewelddadige manier mee omgaat, bedreigt de kwaliteit van de samenleving.’

Karsten, die in het verleden zelf regelmatig demonstreerde, hoopt dat de uitkomst van de civiele procedure politieke partijen afschrikt om in de toekomst vreedzame demonstranten ‘op eigen houtje te laten verwijderen’. ‘Dit moet geen glijdende schaal worden. Iedereen heeft het recht om vreedzaam zijn stem te verheffen.’ Volgens hem heeft het niks met de inhoud van de demonstratie te maken. ‘Als dit een FvD-sympathisant was overkomen, had ik dit ook gedaan.’

Verslaggever Toine Heijmans schreef eerder hoe beveiligers van Thierry Baudet de demonstrant met geweld onschadelijk maakten

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden