Weg van de Angelsaksische dwaalweg

De sociale voorhoede moet niet zozeer luisteren ‘naar de mensen in het land’, maar moet het Akkoord van Wassenaar reanimeren....

Aart van der Gaag

Onlangs was ik in Boedapest als lid van een kennismissie. Wat ons opviel, waren de enorme tegenstellingen tussen werkgevers en werknemers. De Hongaren kwamen depressief over en geloofden nergens meer in. We keken ernaar en huiverden. Want zien we in Hongarije niet iets wat ons voorland zou kunnen zijn? Het onderlinge vertrouwen in Nederland heeft ons geen windeieren gelegd. Het beroemde ‘Akkoord van Wassenaar’ en het alom bewonderde ‘poldermodel’ stonden garant voor meer economische groei en een hogere arbeidsparticipatie dan elders in Europa.

Maar nu? Onder invloed van de crisis zijn we verzekeringsmaatschappijen en banken gaan wantrouwen. Werkgevers en werknemers staan tegenover elkaar. Politici genieten geen achting meer.

De sociale voorhoede zal de Nederlandse burger weer het vertrouwen moeten geven dat het goed komt in dit land. En dat doe je niet door alleen maar te luisteren naar ‘de mensen in het land’ maar vooral door je nek uit te steken. Werkgevers- en werknemersorganisaties zullen het voorbeeld moeten geven door een nieuw akkoord af te sluiten.

In zo’n akkoord mag best staan dat je tot je 67ste moet blijven werken, maar dan zorgen we er eerst voor dat je aan het werk kunt en mag blijven, en dat wanneer je ontslagen wordt ook weer aan een nieuwe baan komt. We zorgen ervoor dat de graaicultuur wordt afgeschaft, in maatschappelijke organisaties heet je gewoon weer directeur en geen voorzitter van de raad van bestuur, en je verdient echt niet meer dan de minister president.

We gaan weer terug naar een Rijnlandmodel in plaats van een Angelsaksisch aandeelhoudersmodel. Dat betekent meer aandacht voor continuïteit en minder aandacht voor de kwartaalwinst. En zo zijn er nog wel wat meer facetten die we in zo’n akkoord moeten regelen zoals permanente scholing, gematigde loonontwikkeling en grote flexibiliteit. Kun je dit alleen doen en gaat er om Nederland een hek? Nee, maar een Nederlands tegengeluid heeft zin.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden