Weg uit Kabul, de hond mag mee

7.000 euro kost de vliegreis Kabul-Miami van de hond Stitch. Zijn baasjes uit Amerika betalen het graag. Afghanen reageren verbijsterd: 'Ik kruip wel in dat hondenhok.'

KABUL - Stitch blaft en gromt alsof hij al weet wat voor zware reis hij tegemoet gaat. Stitch is Afghaanse herdershond van 45 kilogram die binnenkort wordt geëvacueerd naar de Verenigde Staten. Zijn baasjes Bryce Jackson (35) en Victoria Gotsch (40) houden hun werk in Afghanistan als consultants voor een beveiligingsbedrijf en de Afghaanse overheid voor gezien en willen Stitch meenemen naar hun huis in Florida.


Het is een nieuwe trend in Afghanistan. Nu het werk van veel westerlingen erop zit, willen ze hun huisdier niet achterlaten. Vaak gaat het om Afghaanse straathonden of -katten die op een dag kwamen aanwandelen bij de militaire basis of hun woonhuis in Kabul. Het vooruitzicht dat ze de Afghaanse dieren weer op straat moeten zetten, knaagt zo erg dat ze manieren zoeken om de dieren mee te nemen naar huis.


'We verschepen ongeveer vierhonderd dieren per jaar vanuit Afghanistan naar het Westen', zeg het hoofd van de vrachtafdeling van Safi Airways op vliegveld Kabul, Haji Nezam. 'Dat waren er vorig jaar nog maar tweehonderd.'


Herdershond Stitch is een nakomeling van een Afghaanse bomhond. Die honden worden opgeleid om bommen te zoeken op vliegvelden, drukke wegen en dorpen in Afghanistan. Stitch z'n broertjes en zusjes zijn bijna allemaal in dienst gegaan en omgekomen tijdens hun werk. Maar Stitch werd als zes maanden oude puppy uitgekozen door Bryce, die de eigenaar van de bomhond kende, en ging mee als huisdier naar de woning van Bryce en Victoria in Kabul. Hij is nu 4,5 jaar oud.


Logistiek hoogstandje

Ze nemen Stitch mee naar de VS omdat hij onderdeel is geworden van de familie. Het stel heeft geen kinderen. Het vervoer is een logistiek hoogstandje. Bryce vliegt op een maandag deze zomer vanuit Kabul naar de VS. Stitch gaat op die dag naar de dierenopvang van Nowzad, een bedrijf dat zich heeft gespecialiseerd in de evacuatie van honden naar het Westen. Het bedrijf zorgt dat Stitch een dag later op het vliegtuig wordt gezet, in een speciaal hok in de buik van het vliegtuig.


Stitch krijgt een eigen ticket en vliegt van Kabul via Dubai en Zürich naar Miami. Hij komt twee dagen later dan zijn baasje aan in Amerika. Hij hoeft niet in quarantaine omdat hij alleen bij Bryce en Victoria heeft gewoond en daar drie weken geen contact heeft gehad met andere dieren. Tijdens de vlucht krijgt Stitch geen eten, wel water. In Dubai mag hij even uit het hok en krijgt hij vers water.


Het vervoer van Stitch kost ongeveer 7.000 euro. Vooral de kosten voor het hok waarin Stitch wordt vervoerd, zijn hoog: 5.500 euro. Bij een kleinere hond betaal je de helft voor zo'n hok. Kosten zijn inclusief onderzoek door de dierenarts, een medisch paspoort en vaccinaties, de verplichte hondenchip in Stitch' schouder en alle documenten die nodig zijn om hem over de grens te vervoeren.


Kritiek op de evacuatie van huisdieren vanuit Afghanistan is er ook. Westerlingen trekken vooral hun wenkbrauwen op als ze de hoge kosten van de evacuatie horen. 'De mond van mijn baas viel open toen hij de prijs hoorde om Stitch te vervoeren', zegt Bryce. Maar de kosten deren hem niet. 'Iedereen die ooit een hond heeft gehad, twijfelt er niet aan om hem mee te nemen als je verhuist. Zolang je het geld hebt, doe je dat gewoon.' Zijn vriendin Victoria valt hem bij: 'We wisten al dat het veel geld zou kosten. Maar we wisten ook dat we hem nooit wilden achterlaten in Afghanistan.'


Onder Afghanen is de reactie nog kritischer. Als je aan een doorsnee-inwoner in Kabul vertelt dat westerlingen hun huisdier voor duizenden euro's naar huis verschepen, is een reactie: 'Afghaanse mensen willen ook wel worden geëvacueerd. Als dat hondenhok groot genoeg is, kruip ik er zelf wel in!' Bryce grapt soms met zijn chauffeur: 'Mijn hond Stitch heeft straks meer paspoortstempels dan jij.'


Nooit uitgelaten

De toekomst in Florida zal niet alleen een ommekeer zijn voor Bryce en Victoria, maar ook voor Stitch. Zijn baasjes hebben hem nog nooit uitgelaten in Kabul. Te bang dat hij een Afghaan aanvalt en dat het dier wordt gedood. Stitch is zeer beschermend naar Bryce en Victoria. Hij blaft hard naar onbekenden, vooral naar Afghanen. Op boerka's reageert hij agressief. 'Ik weet niet waarom, maar Afghanen kan hij niet uitstaan', zegt Bryce.


In Florida mag Stitch misschien wel aan de riem mee naar buiten. Bryce: 'Hij zal zijn ogen uitkijken in Amerika.'


Kennel voor honden en katten van westerlingen


Tigger House en Nowzad zijn de bekendste liefdadigheidsorganisaties die helpen bij de evacuatie van Afghaanse huisdieren. Ze bemiddelen ook bij het zoeken van een nieuw gastgezin voor de dieren in Afghanistan zelf en vangen verwaarloosde dieren op.


Nowzad is in twee jaar tijd omgevormd tot een professioneel ogende kennel. Louise Hastie, zelf ex-militair, zwaait er de scepter en verzorgt de dieren als een moeder. Vrolijke hondjes van Amerikaanse militairen of westerse hulpverleners kwispelen om haar heen als ze hen te eten geeft. De club vervoert vijf tot tien dieren per maand naar de VS of Europa en verzorgt er ongeveer honderd in de kennel in Kabul. De kosten om het dierenasiel in Kabul open te houden bedragen 10.000 euro per maand. Het asiel is afhankelijk van donaties (nowzad.com).


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden