* Weer blauwhelmen gegijzeld * Bosnische minister gedood * Tuzla opnieuw beschoten Britten sturen meer troepen naar Bosnië

De Britse regering zal zo spoedig mogelijk meer manschappen en materieel naar Bosnië sturen. Dit is gisteravond laat in Londen bekendgemaakt na een spoedzitting van het kabinet in verband met de oplopende spanningen en de gijzeling van 33 Britse blauwhelmen door de Bosnische Serviërs....

REUTER; AFP; AP

Reuter, AFP, AP

SARAJEVO

'Het ministerie van Defensie zal zo spoedig mogelijk twee batterijen artillerie en een gepantserde genie-eenheid naar Bosnië sturen', aldus een regeringsverklaring. De Bosnische Serviërs worden gewaarschuwd voor 'zeer ernstige gevolgen' als de gegijzelde blauwhelmen iets wordt aangedaan.

'Daarnaast wordt in overleg met de VN de 24ste luchtmobiele brigade in gereedheid gebracht om ingezet te worden in Bosnië', aldus de regering-Major. De batterijen en brigade, die vijfduizend manschappen omvat, zouden de Britse aanwezigheid, die nu uit 3400 man bestaat, meer dan verdubbelen. Daarmee zou de Britse troepenmacht groter worden dan de Franse.

Ook de Amerikanen zijn voorstander van een uitbreiding van de VN-vredesmacht in Bosnië, zo hebben functionarissen in Washington zondag gezegd. Maar een woordvoerder van het Witte Huis zei dat president Clinton nog steeds tegen de inzet van Amerikaanse grondtroepen is.

De spanning in Bosnië-Herzegowina nam zondag verder toe, toen de Bosnische Serviërs nog eens 41 blauwhelmen in gijzeling namen. De nieuwe escalatie begon vorige week toen de NAVO op verzoek van de VN bombardementen uitvoerde op wapendepots bij het Bosnisch-Servische bolwerk Pale.

De luchtaanvallen vormden een strafmaatregel tegen de Serviërs, wegens hun weigering te voldoen aan een VN-verzoek zware wapens in te leveren bij de VN, dan wel uit de straal van twintig kilometer rond Sarajevo - de zogenoemde uitsluitingszone van de VN - te verwijderen.

Het aantal vredessoldaten dat de Bosnische Serviërs hebben gegijzeld komt met de 33 Britten en acht Canadezen die zij zondag bij succesievelijk Gorazde en Visoko gevangen namen op 326.

De Serviërs hebben bovendien zeker acht man op strategische plaatsen vastgeketend als 'menselijk schild' tegen nieuwe NAVO-aanvallen. Dit weekeinde haalden zij nog meer zware wapens uit de VN-depots, waar de meesten van de blauwhelmen ook worden vastgehouden. Zij namen VN-uniformen en voertuigen in beslag.

Zondagmiddag kwam de Bosnische minister van Buitenlandse Zaken, Irfan Ljubijankic (43), om het leven toen zijn helikopter boven door Serviërs bezet gebied in Kroatië (de 'Republiek van Servisch Krajina') werd neergehaald. Ljubijankic was vanuit de nabijgelegen Moslim-enclave Bihac op weg terug naar Sarajevo.

De Bosnische Serviërs bestookten gisteren opnieuw het 'veilige gebied' Tuzla, alwaar zij donderdag een bloedbad hadden aangericht waarbij 71 mensen om het leven kwamen. De laatste beschietingen, op ongeveer dezelfde drukbezochte plaats als de eerste, kostten vier mensen het leven.

Zaterdag kwamen twee Franse VN'ers om tijdens gevechten met de Bosnische Serviërs om de controle over de Vrbanija-brug in het centrum van Sarajevo. Frans sprekende Bosnische Serviërs, gekleed in VN-uniformen hadden zich tevoren meester gemaakt van de brug. De Fransen wisten de brug te heroveren, waarbij zij een Servische soldaat doodden en drie Serviërs in gijzeling namen.

De Bosnisch-Servische bevelhebber Mladic verklaarde dat hij niet kan instaan voor de veiligheid van de pas gegijzelde Britten, wanneer de Servische gevangenen niet worden vrijgelaten. VN-woordvoerders zeiden gisteren bevreesd te zijn voor meer aanvallen, op Unprofor of op de Moslim-bevolking, nu de Serviërs zich vermommen in Franse VN-uniformen en de beschikking hebben over Franse tanks.

Er was dit weekeinde koortsachtig diplomatiek overleg in en tussen westerse hoofdsteden.

Zeker 75 Fransen zijn ingesloten in Bosnië, maar zij hebben nog wel hun wapens en voertuigen. De Franse premier Juppé noemde de NAVO-bombardementen van donderdag en vrijdag 'slecht voorbereid'. Hij riep de Bosnische Serviërs op de gegijzelden onmiddellijk vrij te laten.

Vandaag vergadert de internationale Contactgroep - waarin Duitsland, Frankrijk, de VS, Rusland en Groot-Brittannië zijn vertegenwoordigd - op verzoek van Parijs in Den Haag. Ter voorbereiding van dit overleg, kwamen gisteren in Washington Amerikaanse buitenlanddeskundigen bijeen in het Witte Huis.

Frankrijk eiste de zittingen van de V-raad en de NAVO, die dit weekeinde plaatshadden. In een verklaring na afloop zeiden de V-raadleden vastbesloten te zijn zich niet door de Bosnische Serviërs te laten chanteren. Tegelijkertijd liet Franse voorzitter van de V-raad, Merimée, weten dat een beslissing tot nieuwe NAVO-aanvallen ligt bij de VN-secretaris-generaal Boutros Ghali.

Chirac telefoneerde bovendien met de Russische president Jeltsin en de Servische leider Milosevic.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden