'We willen geen moslims meer in dit land. We maken alle moslims af'

Toen christelijke bendes afgelopen vrijdag een moslimwijk introkken, de bewoners aanvielen en hun huizen plunderden, liep een katholieke priester de wijk in om moslims te helpen. 'Een dappere man', vertelt Peter Bouckaert over de telefoon. De directeur van de afdeling Noodhulp van Human Rights Watch is op dit moment bij de kerk in Boali, in de Centraal Afrikaanse Republiek (CAR). 'Er schuilen hier 700 moslims, en even verderop branden hun huizen.'

Een man op straat in Bangui, waar een menigte op straat barricades opwerpt. Beeld reuters

De kerk wordt bewaakt door Franse en Afrikaanse soldaten die in CAR zijn om het geweld een halt toe te roepen. 'Het lukt hen de burgers te beschermen', zegt Bouckaert, 'maar niet om het geweld te stoppen. De milities zijn te groot.'

Het is geen incident. Een paar uur eerder was Bouckaert in de hoofdstad Bangui, waar hij zag hoe de islamitische wijk PK 13 werd aangevallen. Rwandese soldaten konden voorkomen dat de inwoners werden afgeslacht, maar mensen moesten toezien hoe hun huizen in brand werden gestoken of werden afgebroken. 'Dit is onze wraak', vertelden de militieleden Bouckaert. 'We willen geen moslims meer in dit land. We maken alle moslims af.'

Genocide dreigt
De CAR tuimelt al jaren van de ene staatsgreep in de volgende burgeroorlog. In maart wierpen moslimrebellen het regime van François Bozizé omver. Religieuze motieven speelden nauwelijks een rol, maar nadien gingen gewapende moslimmilities zich te buiten aan geweld, waarop zich christelijke milities vormden. Vorige week waarschuwden de Verenigde Naties dat een genocide dreigt.

Het straatarme land kreeg maandag een nieuwe interim-president: burgemeester Catherine Samba-Panza van Bangui. Zij krijgt de zware taak het geweld tussen bevolkingsgroepen een halt toe te roepen en verkiezingen voor te bereiden.

'Het geweld neemt alleen maar toe', vertelt Bouckaert over de telefoon. 'Na negen maanden van moord en misbruik door moslimmilities, nemen christelijke milities wraak. De haat groeit, over en weer, en daarmee het extremisme. Sommige militieleden vertelden me vanmorgen dat ze uren hadden gelopen om die moslimwijk te grazen te kunnen nemen.'

 
Het lukt Franse soldaten om de burgers te beschermen, maar niet om het geweld te stoppen. De milities zijn te groot
Peter N. Bouckaert, directeur van de afdeling Noodhulp van Human Rights Watch

Vorig jaar geen gewassen geplant, nu geen voedsel
Een kwart van de bevolking is op de vlucht geslagen en schuilt in kerken, moskeeën en grote vluchtelingenkampen. Ze hebben hulp nodig: eten, schoon drinkwater en medicijnen, maar dat is er niet genoeg. 'Vorig jaar zijn er geen gewassen geplant', vertelt Bouckaert, 'en nu is er dus geen voedsel. De wegen zijn geblokkeerd, en het lukt niet om voedselhulp het land in te rijden.'

De Europese Unie heeft deze week besloten dat er een Europese vredesmacht moet komen, maar wacht wel op een mandaat van de VN-Veiligheidsraad of een verzoek uit de CAR voordat militairen op het vliegtuig worden gezet. Nederland 'staat open' voor financiële en logistieke hulp, maar stuurt geen militairen.

Die Europese missie zal waarschijnlijk uit zo'n 500 manschappen bestaan, en dat komt bovenop de 1.600 Franse troepen, en 6.000 militairen van de Afrikaanse Unie. 'Te weinig om het geweld te stoppen', zegt Bouckaert, 'maar de Fransen zouden dan wel weg kunnen bij het vliegveld in de hoofdstad waar ze nu hun handen vol hebben (en waar duizenden vluchtelingen zich hebben verzameld - red.), en verder het land in kunnen trekken om mensen te beschermen.'

Niet iedereen gaat dit afwachten. 'Ik sprak zojuist met een man die al generaties lang in Boali woont', zegt Bouckaert. 'Hij vertrekt. Hij hoopt dat zijn familie in Tsjaad veiligheid kan vinden.'

Beeld reuters
Beeld reuters
Beeld afp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden