'We vertrouwen onze voormannen'

De CDA-achterban is 'om'. Liepen de lokale partijvoorzitters begin dit jaar nog te hoop tegen de miljardenbezuinigingen van 'hun' Jan Peter en zijn regeringsploeg, nu is er sprake van begrip en acceptatie....

Van onze verslaggevers Yvonne Doorduyn en Marc Peeperkorn

Eigenlijk verbazen ze zich erover. Terwijl iedereen op vakantie was, legde het kabinet de laatste hand aan de bezuinigingen op de WW, de WAO, VUT en het prepensioen en werd in één moeite door de vakbeweging geschoffeerd door CAO-afspraken niet langer verplicht op te leggen. 'Maar er is nauwelijks discussie, laat staan verzet. Terwijl in 1991 Nederland de hele zomer op z'n kop stond, alleen vanwege de WAO', constateert Henk Jumelet, voorzitter van de CDA-afdeling Drenthe.

Het is het algemene beeld in het CDA, leert een telefonische rondgang langs de voorzitters van de provinciale afdelingen. Drenthe, Zeeland, Overijssel, Noord-Brabant, Flevoland en Friesland, premier Balkenende heeft er niets van te vrezen. Het protest van dit voorjaar is verstomd onder alle economische onheilstijdingen. 'Iedereen die zijn neus buiten de voordeur steekt, ziet onze slechte concurrentiepositie en de noodzaak daar iets aan te doen', stelt voorzitter Peter van Heeswijk in Noord-Brabant.

Van Heeswijk is trots op zijn premier. 'Als bakker merk ik dagelijks dat we te duur zijn geworden. Keuzes maken doen we in Nederland maar eens in de twintig jaar. Lubbers deed begin het jaren tachtig om de economie weer gezond te krijgen. Balkenende doet het opnieuw. Hij heeft al meer keuzes gemaakt dan Paars-1 en -2 bij elkaar.'

Harry Kerssies, voorzitter in Overijssel en eigenaar van een supermarkt: 'Het zijn impopulaire maatregelen, maar ze zijn keihard nodig.' Jumelet (Drenthe): 'Zo'n AWBZ kost nu al twintig miljard euro. Met de vergrijzing in aantocht moet je daar ingrijpen.'

'Je moet in je portemonnee kijken wat wel en niet kan', weet Pé Miedema die in Friesland het CDA voorzit. Hennie Simonse, vice-voorzitter in Flevoland: 'Goede uitleg maakt het verschil. Niet dat iedereen enthousiast is, maar er is wel sprake van acceptatie.'

Die uitleg is bewust georganiseerd, zegt landelijk CDA-voorzitter Marja van Bijsterveldt. De partij heeft lering getrokken uit het koopkrachtdebacle van vorig jaar. Toen blameerde CDA-minister Aart Jan de Geus van Sociale Zaken zijn partij door zich wekenlang te hullen in een 'puntenwolk-grafiek' die er uiteindelijk op neerkwam dat ook de minima fors dreigden in te leveren. 'Dat nooit weer', stelt Van Bijsterveldt.

Afgelopen maanden zijn CDA-Tweede-Kamerleden en bewindslieden dan ook volop het land ingetrokken om de achterban gerust te stellen. 'Het CDA komt naar je toe', noemt Van Bijsterveldt deze actie . 'Het kabinetsbeleid raakt je, dus dat vergt uitleg.'

De boodschap is overgekomen. Coppoolse (Zeeland): 'Als we de boel op zijn beloop laten, blijft er niets meer over. Om een schild voor de zwakken te zijn, moet je wel een schild hebben. Dat doet Balkenende: weerstandsvermogen opbouwen zodat de minima straks niet door hun hoeven zakken.' Van Heeswijk: 'Wat is nu sociaal: 800 duizend WAO'ers aan de zijlijn parkeren?'

Over beschadiging van het sociale CDA-gezicht willen de afdelingsvoorzitters niets weten. En van kritiek op De Geus nog minder. 'Aart Jan is van ons en van niemand anders', benadrukt Kerssies (Overijssel). Simonse (Flevoland): 'Ik zie heel sterk de christen-democraat in hem.'

Dat de vakbonden de recente koopkrachtreparatie als een 'schaamlapje' betitelen, raakt de voorzitters dan ook niet. Ook van de aangekondige demonstraties liggen ze niet wakker. 'Een ''hete herfst'', vergeet het maar', voorspelt Jumelet uit Drenthe.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden